Photos 11/2016 by George Konstantinou
Below in English
Κείμενο και φωτογραφίες: Γιώργος Κωνσταντίνου – Κύπρος, Νοέμβριος 2016.
Επιπλέον υποβρύχιες φωτογραφίες: Costas Constantinou – Πρωταράς, βάθος 4 μ., 13/12/2016.
Ο Hippocampus kuda Bleeker, 1852, στον οποίο εντάσσεται σήμερα το παλαιότερα αναγνωριζόμενο ως ξεχωριστό είδος Hippocampus fuscus Rüppell, 1838, είναι ιππόκαμπος της οικογένειας Syngnathidae. Το όνομα H. fuscus χρησιμοποιήθηκε επί δεκαετίες για τον λεγόμενο Sea pony, έναν ιππόκαμπο της Ερυθράς Θάλασσας και του Ινδικού Ωκεανού που καταγράφηκε και στην ανατολική Μεσόγειο ως ξενικό είδος. Η σύγχρονη ταξινομική αντιμετώπιση από WoRMS και FishBase το τοποθετεί στο Hippocampus kuda.
Η παλιά ανάρτηση του Biodiversity of Cyprus by George Konstantinou καταγράφει το ζώο στην Κύπρο με το όνομα Hippocampus fuscus και το χαρακτηρίζει λεσσεψιανό μετανάστη. Περιλαμβάνει φωτογραφίες του Γιώργου Κωνσταντίνου από τον Νοέμβριο του 2016 και δεύτερη φωτογραφική καταγραφή του Costas Constantinou από τον Πρωταρά, στις 13 Δεκεμβρίου 2016, σε βάθος τεσσάρων μέτρων.
Ταξινομική ταυτότητα
Η ταξινομία αυτής της ομάδας ιππόκαμπων έχει δημιουργήσει αρκετή σύγχυση στη βιβλιογραφία. Το Hippocampus fuscus περιγραφόταν παραδοσιακά ως ξεχωριστό είδος και εξακολουθεί να εμφανίζεται ως τέτοιο σε ορισμένες βάσεις δεδομένων. Για παράδειγμα, το NCBI εξακολουθεί να το εμφανίζει ως Hippocampus fuscus Rüppell, 1838 και χρησιμοποιεί το αγγλικό όνομα Sea pony.
Αντίθετα, η τρέχουσα καταχώριση του WoRMS δέχεται το Hippocampus fuscus ως συνώνυμο του Hippocampus kuda Bleeker, 1852, ενώ και το FishBase σημειώνει ρητά ότι το H. fuscus θεωρείται συνώνυμο του H. kuda βάσει νεότερης ταξινομικής αναθεώρησης.
Για τον λόγο αυτό, στο παρόν άρθρο διατηρείται το όνομα Hippocampus fuscus ως σημαντικό ιστορικό συνώνυμο, ιδιαίτερα επειδή με αυτό το όνομα δημοσιεύθηκαν οι παλιές μεσογειακές και κυπριακές αναφορές.
Περιγραφή
Οι ιππόκαμποι έχουν μία από τις πλέον χαρακτηριστικές μορφές σώματος μεταξύ των ψαριών. Το κεφάλι βρίσκεται υπό γωνία σε σχέση με τον κορμό και θυμίζει κεφάλι μικρού αλόγου, χαρακτηριστικό από το οποίο προέρχεται και η ονομασία τους. Το σώμα δεν καλύπτεται από τυπικά λέπια αλλά υποστηρίζεται από σειρά οστέινων πλακών που σχηματίζουν εμφανείς δακτυλίους.
Η ουρά είναι μακριά και συλληπτήρια. Αντί να χρησιμοποιείται ως κύριο όργανο προώθησης, μπορεί να τυλίγεται γύρω από θαλάσσια φυτά και άλλα υποστρώματα, επιτρέποντας στο ζώο να παραμένει σταθερό ακόμη και όταν υπάρχει κίνηση του νερού.
Στα ζώα που παραδοσιακά προσδιορίζονταν ως H. fuscus, το μέγιστο καταγεγραμμένο ύψος φθάνει περίπου τα 14,4 cm. Το χρώμα παρουσιάζει σημαντική μεταβλητότητα: έχουν περιγραφεί σκοτεινόχρωμα αλλά και έντονα κίτρινα άτομα, ενώ δείγματα από την περιοχή του Σουέζ έχουν αναφερθεί με ανοιχτόχρωμο σώμα και καστανό μαρμαροειδές σχέδιο.
Κίνηση και προσαρμογές
Ο ιππόκαμπος δεν είναι γρήγορος κολυμβητής. Η προώθηση πραγματοποιείται κυρίως με τις γρήγορες κινήσεις του μικρού ραχιαίου πτερυγίου, ενώ τα θωρακικά πτερύγια συμβάλλουν στον έλεγχο της κατεύθυνσης.
Η όρθια θέση του σώματος, η περιορισμένη ταχύτητα κολύμβησης και η συλληπτήρια ουρά αποτελούν προσαρμογές σε έναν τρόπο ζωής που βασίζεται περισσότερο στην παραμονή ανάμεσα στη βλάστηση και σε σύνθετα υποστρώματα παρά στη συνεχή ενεργητική κολύμβηση.
Ενδιαίτημα
Τα δεδομένα που δημοσιεύθηκαν για το H. fuscus το περιγράφουν ως θαλάσσιο, βενθικό είδος ρηχών νερών, με καταγεγραμμένο εύρος βάθους περίπου 0–10 m. Έχει συνδεθεί ιδιαίτερα με λιμνοθάλασσες και υποθαλάσσια λιβάδια θαλάσσιων φανερόγαμων, όπου η πυκνή βλάστηση παρέχει θέσεις πρόσδεσης, καταφύγιο και περιοχές αναζήτησης τροφής.
Η κυπριακή φωτογράφηση στον Πρωταρά σε βάθος 4 μέτρων συμφωνεί με αυτή την προτίμηση για παράκτια, σχετικά ρηχά νερά.
Διατροφή και τρόπος σύλληψης της λείας
Οι ιππόκαμποι είναι μικροθηρευτές. Το μακρύ σωληνοειδές ρύγχος λειτουργεί σαν εξαιρετικά εξειδικευμένο σύστημα αναρρόφησης. Αντί να δαγκώνουν τη λεία τους, πλησιάζουν μικρούς οργανισμούς και τους αναρροφούν γρήγορα μέσα από το στόμα.
Η στρατηγική αυτή είναι ιδιαίτερα αποτελεσματική ανάμεσα στη θαλάσσια βλάστηση, όπου μικρά καρκινοειδή και άλλοι μικροί οργανισμοί αποτελούν διαθέσιμη τροφή.
Καμουφλάζ
Η σχετικά περιορισμένη ικανότητα γρήγορης διαφυγής αντισταθμίζεται εν μέρει από την ικανότητα των ιππόκαμπων να εναρμονίζονται οπτικά με το περιβάλλον τους. Η μεταβλητότητα στον χρωματισμό μπορεί να κάνει ένα ακίνητο άτομο δύσκολο να εντοπιστεί ανάμεσα στη βλάστηση, στα φύκη και στα σύνθετα βενθικά υποστρώματα.
Αυτό εξηγεί επίσης γιατί η παρουσία τους σε μια περιοχή μπορεί εύκολα να περάσει απαρατήρητη ακόμη και από δύτες.
Αναπαραγωγή – το αρσενικό κυοφορεί
Ένα από τα εντυπωσιακότερα χαρακτηριστικά των ιππόκαμπων είναι η ιδιαίτερη αναπαραγωγική τους βιολογία. Το αρσενικό φέρει τα αναπτυσσόμενα έμβρυα σε ειδικό επωαστικό θύλακο.
Κατά την αναπαραγωγή, το θηλυκό μεταφέρει τα αυγά στον θύλακο του αρσενικού, όπου πραγματοποιείται η περαιτέρω ανάπτυξή τους. Για τους πληθυσμούς που μελετήθηκαν ως H. fuscus, έχουν αναφερθεί ζευγάρια με σταθερό δεσμό και καθημερινές συμπεριφορές «χαιρετισμού» σε εργαστηριακές συνθήκες. Το FishBase αναφέρει επίσης μονογαμική συμπεριφορά.
Η διάρκεια της κύησης έχει αναφερθεί περίπου στις 14 ημέρες, ανάλογα με τη θερμοκρασία, ενώ έχουν καταγραφεί περίπου 30–140 αυγά/έμβρυα σε μελετημένες γέννες.
Μετά την ολοκλήρωση της ανάπτυξης, το αρσενικό απελευθερώνει πλήρως σχηματισμένους μικρούς ιππόκαμπους.
Φυσική εξάπλωση και είσοδος στη Μεσόγειο
Οι παλαιότερες πηγές για το Hippocampus fuscus τοποθετούν τη φυσική του εξάπλωση στην Ερυθρά Θάλασσα και τον Ινδικό Ωκεανό. Το FishBase αναφέρει μεταξύ άλλων Ερυθρά Θάλασσα, Σαουδική Αραβία και Τζιμπουτί, ενώ ορισμένες παλαιότερες αναφορές από άλλες περιοχές θεωρούνται αμφίβολες.
Το είδος αναφέρθηκε αργότερα και από την ανατολική Μεσόγειο ως μετανάστης από την Ερυθρά Θάλασσα. Η επιστημονική βιβλιογραφία για τον Λίβανο, για παράδειγμα, το χαρακτηρίζει Red Sea immigrant και σπάνιο ξενικό είδος.
Η ιστορική αναφορά του ως «Lessepsian migrant» σχετίζεται με τη μεγάλη μεταβολή της θαλάσσιας πανίδας της ανατολικής Μεσογείου μετά τη σύνδεση της Μεσογείου με την Ερυθρά Θάλασσα μέσω της Διώρυγας του Σουέζ.
Παρουσία στην Κύπρο
Η παλιά ανάρτηση του Biodiversity of Cyprus by George Konstantinou, δημοσιευμένη στις 12 Δεκεμβρίου 2016, καταγράφει το Hippocampus fuscus ως λεσσεψιανό μετανάστη στην Κύπρο.
Στην ανάρτηση υπάρχουν δύο σημαντικές σειρές φωτογραφιών. Η πρώτη αναφέρεται ως φωτογραφίες του Γιώργου Κωνσταντίνου από τον Νοέμβριο του 2016, χωρίς να δίνεται συγκεκριμένη τοποθεσία ή ημέρα. Επομένως δεν πρέπει να προστεθούν στοιχεία που δεν υπάρχουν στην αρχική καταγραφή.
Η δεύτερη είναι ακριβέστερα τεκμηριωμένη: Πρωταράς, 13/12/2016, βάθος 4 μέτρων, φωτογραφίες Costas Constantinou.
Οι καταγραφές αυτές έχουν πρόσθετη ιστορική αξία επειδή έγιναν την περίοδο κατά την οποία το ζώο αναφερόταν ακόμη ευρέως στη μεσογειακή βιβλιογραφία ως Hippocampus fuscus.
Απειλές και πιέσεις
Οι ιππόκαμποι είναι ιδιαίτερα συνδεδεμένοι με παράκτια ενδιαιτήματα και επομένως μπορούν να επηρεάζονται από την απώλεια και υποβάθμιση των ενδιαιτημάτων, την παράκτια ανάπτυξη και τις επιπτώσεις αλιευτικών εργαλείων. Η IUCN επισημαίνει γενικότερα για τους ιππόκαμπους και συγγενικά Syngnathidae της Μεσογείου την υποβάθμιση των παράκτιων ενδιαιτημάτων και τις επιπτώσεις καταστροφικών αλιευτικών πρακτικών όπως τράτες και δράγες.
Για το παλαιότερα αναγνωριζόμενο H. fuscus, έχουν επίσης αναφερθεί συλλογή για παραδοσιακή ιατρική, εμπόριο αποξηραμένων δειγμάτων και ενυδρεία.
Ωστόσο, πρέπει να γίνεται διάκριση μεταξύ των γενικών απειλών για τους ιππόκαμπους και της κατάστασης ενός ξενικού πληθυσμού στην ανατολική Μεσόγειο.
Καθεστώς προστασίας και διεθνές εμπόριο
Οι ιππόκαμποι του γένους Hippocampus περιλαμβάνονται στο Παράρτημα II της CITES, πράγμα που σημαίνει ότι το διεθνές εμπόριό τους υπόκειται σε έλεγχο.
Το FishBase εμφανίζει σήμερα το H. fuscus ως Not Evaluated (NE) στην τρέχουσα παγκόσμια παρουσίαση της IUCN, παράλληλα με τη σημείωση ότι ταξινομικά θεωρείται συνώνυμο του H. kuda.
Αυτό είναι σημαντικό: παλαιότερες πηγές μπορεί να εμφανίζουν διαφορετικό καθεστώς, επειδή βασίζονται στην εποχή κατά την οποία το H. fuscus αντιμετωπιζόταν ως ξεχωριστό είδος.
Ταξινόμηση
Βασίλειο: Animalia
Φύλο: Chordata
Κλάση: Actinopterygii
Τάξη: Syngnathiformes
Οικογένεια: Syngnathidae
Γένος: Hippocampus
Αποδεκτό είδος: Hippocampus kuda Bleeker, 1852
Ιστορικό συνώνυμο: Hippocampus fuscus Rüppell, 1838
Αγγλική κοινή ονομασία του H. fuscus: Sea pony
Παρουσία στην ανατολική Μεσόγειο: Ξενικό / μετανάστης από την Ερυθρά Θάλασσα σύμφωνα με τις ιστορικές καταγραφές ως H. fuscus
Παρουσία στην Κύπρο: Καταγεγραμμένο στην παλιά ανάρτηση ως Hippocampus fuscus
Φωτογράφος: Γιώργος Κωνσταντίνου – Νοέμβριος 2016
Επιπλέον φωτογράφος: Costas Constantinou
Τοποθεσία: Πρωταράς
Βάθος: 4 μ.
Ημερομηνία: 13/12/2016
Απειλές / Πιέσεις: Υποβάθμιση παράκτιων ενδιαιτημάτων, αλιευτικές πιέσεις και διεθνές εμπόριο αποτελούν τεκμηριωμένες πιέσεις για τους ιππόκαμπους· δεν αποδίδονται όλες αυτομάτως στον ξενικό κυπριακό πληθυσμό.
Καθεστώς κινδύνου: Δεν εφαρμόζεται ξεχωριστή σύγχρονη αξιολόγηση στο H. fuscus εφόσον αντιμετωπίζεται ως συνώνυμο του H. kuda από τις κύριες θαλάσσιες ταξινομικές πηγές.
Καθεστώς προστασίας: CITES Appendix II για το γένος Hippocampus.
IUCN: Το FishBase εμφανίζει το H. fuscus ως NE – Not Evaluated, με παράλληλη επισήμανση ότι θεωρείται συνώνυμο του H. kuda.
Πηγές
Biodiversity of Cyprus by George Konstantinou – Sea pony – Hippocampus fuscus – Cyprus
WoRMS – World Register of Marine Species – Hippocampus
FishBase – Hippocampus fuscus / Hippocampus kuda taxonomic remarks
NCBI Taxonomy – Hippocampus fuscus
IUCN – Red List of seahorses and pipefishes in the Mediterranean Sea
CITES – Guide to Seahorses
Text and photos: George Konstantinou – Cyprus, November 2016.
Additional underwater photos: Costas Constantinou – Protaras, 4 m depth, 13 December 2016.
Hippocampus kuda Bleeker, 1852, under which the formerly recognised species Hippocampus fuscus Rüppell, 1838 is now placed, is a seahorse belonging to the family Syngnathidae. H. fuscus was for many years treated as a separate Red Sea and Indian Ocean species known as the Sea pony, and it was also reported from the eastern Mediterranean as a non-native Red Sea immigrant. Current WoRMS and FishBase treatments place H. fuscus in the synonymy of H. kuda.
The original Biodiversity of Cyprus by George Konstantinou post recorded the animal in Cyprus under the name Hippocampus fuscus and described it as a Lessepsian migrant. It includes photographs by George Konstantinou from November 2016 and an additional photographic record by Costas Constantinou from Protaras on 13 December 2016 at a depth of four metres.
Taxonomic identity
The taxonomy of this group of seahorses has been complicated. Hippocampus fuscus was traditionally recognised as a distinct species and is still retained as such by some databases. NCBI, for example, currently displays Hippocampus fuscus Rüppell, 1838 and gives Sea pony as its English common name.
WoRMS, however, currently treats Hippocampus fuscus as a synonym of Hippocampus kuda Bleeker, 1852, and FishBase explicitly notes the same taxonomic interpretation based on a more recent revision.
The name H. fuscus therefore remains important as a historical synonym, particularly because many Mediterranean and Red Sea records were originally published under that name.
Description
Seahorses possess one of the most distinctive body forms among fishes. The head is held at an angle to the trunk and has the familiar horse-like profile from which their common name originates. Instead of conventional fish scales, the body is supported by a series of bony plates arranged into conspicuous rings.
The tail is long and prehensile, allowing the animal to grasp vegetation and other structures rather than relying on the tail primarily for propulsion.
Individuals historically identified as H. fuscus have been reported to reach about 14.4 cm in maximum adult height. Colour is highly variable. Dark individuals occur, but specimens may also be bright yellow; animals from the Suez region have been described as pale with a marbled pattern of brown lines on the head and trunk.
Swimming and adaptations
Seahorses are relatively weak swimmers. Propulsion is generated mainly by rapid movements of the small dorsal fin, while the pectoral fins assist with steering and fine control.
Their upright posture, limited swimming speed and prehensile tail are adaptations to a lifestyle based largely on remaining among vegetation and structurally complex benthic habitats rather than continuously swimming through open water.
Habitat
Data traditionally published for H. fuscus describe it as a marine demersal species of shallow waters, with a reported depth range of approximately 0–10 m. It has particularly been associated with lagoons and seagrass beds, where vegetation provides attachment points, shelter and feeding habitat.
The Cyprus photographic record from Protaras at a depth of 4 m is consistent with this preference for shallow coastal habitats.
Feeding
Seahorses are small predators. Their elongated tubular snout operates as a highly specialised suction-feeding apparatus. Instead of biting their prey, they approach small organisms and rapidly draw them into the mouth.
This feeding strategy is particularly effective among marine vegetation and complex benthic habitats where small crustaceans and other small prey are abundant.
Camouflage
Because seahorses have only limited capacity for rapid escape, camouflage is important. Their variable colouration can make stationary individuals remarkably difficult to detect among seagrasses, algae and other benthic structures.
This also means that seahorses may remain unnoticed even in areas regularly visited by divers.
Reproduction – pregnancy in the male
One of the most remarkable features of seahorse biology is that the male carries the developing embryos in a specialised brood pouch.
During reproduction, the female transfers her eggs into the male's pouch, where development continues. In populations studied under the name H. fuscus, adults have been reported to form pair bonds and perform daily greeting behaviour under laboratory conditions. FishBase also reports monogamous mating behaviour.
Gestation has been reported at approximately 14 days, depending on temperature, with around 30–140 eggs or embryos reported from studied clutches.
At the end of development, the male releases fully formed miniature seahorses.
Native distribution and entry into the Mediterranean
Older accounts of Hippocampus fuscus place its native distribution in the Red Sea and Indian Ocean. FishBase reports the Red Sea, Saudi Arabia and Djibouti among its native areas, while regarding several historical records farther afield as questionable.
The taxon was subsequently reported in the eastern Mediterranean as a Red Sea immigrant. A scientific treatment of the Lebanese marine fish fauna, for example, lists H. fuscus as a Red Sea endemic that entered the Mediterranean and describes its occurrence there as rare.
Its historical description as a Lessepsian migrant relates to the major exchange of marine fauna between the Red Sea and Mediterranean following the opening of the Suez Canal.
Presence in Cyprus
The original Biodiversity of Cyprus by George Konstantinou post, published on 12 December 2016, recorded the animal in Cyprus as Hippocampus fuscus and identified it as a Lessepsian migrant.
Two photographic sets are particularly important. The first is credited to George Konstantinou in November 2016, but the original post does not provide an exact locality or day, so these details should not be inferred.
The second record is precisely documented: Protaras, 13 December 2016, 4 m depth, photographed by Costas Constantinou.
These records are also historically interesting because they date from a period when the taxon was still widely reported in Mediterranean literature as Hippocampus fuscus.
Threats and pressures
Seahorses depend strongly on coastal habitats and can therefore be affected by habitat loss and degradation, coastal development and destructive fishing practices. IUCN identifies coastal habitat degradation and fishing gears such as trawls and dredges among important pressures affecting Mediterranean seahorses and related syngnathids.
For populations historically treated as H. fuscus, collection for traditional medicine, curios and the aquarium trade has also been documented.
These general pressures should not automatically be interpreted as evidence of the same level of threat to the non-native population recorded in Cyprus.
Protection and international trade
Seahorses of the genus Hippocampus are included in CITES Appendix II, meaning that their international trade is regulated.
FishBase currently displays H. fuscus as Not Evaluated (NE) while simultaneously noting that the taxon is considered a synonym of H. kuda.
Older publications may therefore show a different conservation category because they predate the current taxonomic treatment.
Classification
Kingdom: Animalia
Phylum: Chordata
Class: Actinopterygii
Order: Syngnathiformes
Family: Syngnathidae
Genus: Hippocampus
Accepted species: Hippocampus kuda Bleeker, 1852
Historical synonym: Hippocampus fuscus Rüppell, 1838
English common name historically used for H. fuscus: Sea pony
Eastern Mediterranean status: Non-native / Red Sea immigrant in historical records as H. fuscus
Cyprus presence: Recorded in the original post as Hippocampus fuscus
Photographer: George Konstantinou – November 2016
Additional photographer: Costas Constantinou
Photo locality: Protaras, Cyprus
Depth: 4 m
Date: 13 December 2016
Threats / Pressures: Coastal habitat degradation, fishing impacts and exploitation/trade are documented pressures on seahorses; they should not all automatically be attributed to the non-native Cyprus population.
Threat status: No separate current assessment is applicable to H. fuscus where it is treated taxonomically as a synonym of H. kuda.
Protection status: CITES Appendix II for Hippocampus.
IUCN: FishBase currently displays H. fuscus as NE – Not Evaluated, while treating it as a synonym of H. kuda.
Sources
Biodiversity of Cyprus by George Konstantinou – Sea pony – Hippocampus fuscus – Cyprus
WoRMS – World Register of Marine Species – Hippocampus taxonomy
FishBase – Hippocampus fuscus
NCBI Taxonomy – Hippocampus fuscus
IUCN – Red List of seahorses and pipefishes in the Mediterranean Sea
CITES – Guide to Seahorses
No comments:
Post a Comment