See also
All about Cyprus - Όλα για την Κύπρο
Photo George Konstantinou 30/9/2014
Below in English
Κείμενο και φωτογραφία: Γιώργος Κωνσταντίνου.
Μια φωτογραφική καταγραφή
Μια νεκρή νυχτερίδα, συγκρατημένη ανάμεσα στα αγκάθια ενός κάκτου, αποτελεί το θέμα αυτής της φωτογραφικής καταγραφής. Όταν την εντόπισα, το ζώο δεν ήταν πλέον ζωντανό. Οι πτέρυγές του ήταν απλωμένες ανάμεσα στους βλαστούς και τα αγκάθια του φυτού, παρουσιάζοντας μια περίπτωση εμπλοκής της άγριας ζωής σε ακανθώδη βλάστηση. Η εικόνα καταγράφει την τελική κατάσταση του ζώου, χωρίς να αποκαλύπτει ολόκληρη την αλληλουχία των γεγονότων που προηγήθηκαν.
Πώς ένα φυτό μπορεί να γίνει παγίδα
Τα αγκάθια αποτελούν φυσικές δομές των φυτών, αλλά υπό ορισμένες συνθήκες μπορούν να λειτουργήσουν ως μηχανικά εμπόδια για μικρά ζώα. Στις νυχτερίδες, μια επαφή της πτέρυγας με αιχμηρό αγκάθι μπορεί να οδηγήσει σε διάτρηση ή συγκράτηση της μεμβράνης. Οι κινήσεις απελευθέρωσης ενδέχεται στη συνέχεια να φέρουν και άλλα τμήματα της πτέρυγας σε επαφή με γειτονικά αγκάθια, δυσκολεύοντας περισσότερο τη διαφυγή.
Η επιστημονική βιβλιογραφία περιλαμβάνει καταγραφές νυχτερίδων παγιδευμένων σε κάκτους, αγκαθωτούς θάμνους και καρποφόρες κεφαλές φυτών με άγκιστρα. Οι περιπτώσεις αυτές δείχνουν ότι η βλάστηση μπορεί περιστασιακά να προκαλέσει σοβαρούς τραυματισμούς ή ακινητοποίηση.
Η πτέρυγα της νυχτερίδας
Οι νυχτερίδες είναι θηλαστικά με εξειδικευμένα πρόσθια άκρα, στα οποία τα επιμηκυμένα δάκτυλα στηρίζουν την πτητική μεμβράνη. Η κατασκευή αυτή επιτρέπει ενεργό πτήση και λεπτούς ελιγμούς. Ωστόσο, η επαφή με αιχμηρά αντικείμενα μπορεί να προκαλέσει βλάβες που επηρεάζουν τη δυνατότητα πτήσης.
Μια παγιδευμένη νυχτερίδα μπορεί να κινδυνεύσει όχι μόνο από τον αρχικό τραυματισμό, αλλά και από την παρατεταμένη ακινησία, την εξάντληση και την αδυναμία πρόσβασης σε νερό ή τροφή. Αυτές αποτελούν πιθανές συνέπειες τέτοιων περιστατικών και όχι εξακριβωμένη διάγνωση για το εικονιζόμενο ζώο.
Ένα καταγεγραμμένο φαινόμενο
Στην εργασία «Multiple Bats Entangled on Cactus», οι Jon C. Pigage και Richard L. Bunn περιγράφουν επανειλημμένα περιστατικά παγίδευσης νυχτερίδων στον ίδιο κάκτο σε διάστημα δύο ετών. Εξετάζουν ως πιθανές συνθήκες την πολύ κοντινή πτήση στη βλάστηση και την καταδίωξη εντόμων γύρω από αυτήν. Άλλες δημοσιεύσεις καταγράφουν εμπλοκή σε αγκαθωτά φυτά ή προσκόλληση σε κολλώδεις φυτικές επιφάνειες. Πρόκειται για διαφορετικούς μηχανισμούς που μπορούν να έχουν κοινό αποτέλεσμα την αδυναμία απελευθέρωσης.
Ο όρος «φυσική παγίδα» περιγράφει εδώ τη μηχανική συγκράτηση από το φυτό. Δεν σημαίνει ότι ο κάκτος είναι σαρκοφάγος ή ότι προσελκύει και συλλαμβάνει σκόπιμα νυχτερίδες.
Φυσικές δομές σε ανθρωπογενή περιβάλλοντα
Μια παγίδα που σχηματίζεται από φυσικά αγκάθια δεν βρίσκεται απαραίτητα σε αδιατάρακτο φυσικό περιβάλλον. Καλλωπιστικά φυτά σε αυλές, μπαλκόνια και στενά περάσματα μπορούν επίσης να δημιουργήσουν σημεία επικίνδυνης επαφής. Η επιστημονική βιβλιογραφία περιλαμβάνει τέτοιες καταγραφές σε καλλιεργούμενους κάκτους.
Αυτό δεν καθιστά κάθε ακανθώδες φυτό επικίνδυνο ούτε δικαιολογεί τη γενικευμένη αφαίρεσή τους. Η επανάληψη περιστατικών στο ίδιο σημείο, όμως, αποτελεί λόγο για προσεκτική αξιολόγηση της θέσης και αναζήτηση τρόπου περιορισμού του κινδύνου.
Καταγραφή και υπεύθυνη αντιμετώπιση
Η φωτογράφιση ενός περιστατικού, μαζί με την ημερομηνία, την τοποθεσία και την κατάσταση του ζώου κατά την εύρεση, μπορεί να προσφέρει χρήσιμα στοιχεία. Μια μεμονωμένη παρατήρηση δεν αρκεί για να εκτιμηθεί η συχνότητα του φαινομένου ή η επίδρασή του σε έναν πληθυσμό, αλλά συμβάλλει στην τεκμηρίωση των κινδύνων που αντιμετωπίζει η άγρια ζωή.
Αν βρεθεί ζωντανή νυχτερίδα παγιδευμένη σε αγκάθια, χρειάζεται καθοδήγηση από αρμόδιο φορέα ή ειδικό στην περίθαλψη άγριων ζώων. Το βίαιο τράβηγμα μπορεί να επιδεινώσει τον τραυματισμό. Αποφεύγεται ο χειρισμός νυχτερίδων, ζωντανών ή νεκρών, με γυμνά χέρια.
Περισσότερες πληροφορίες για τις νυχτερίδες του νησιού περιλαμβάνονται στον οργανωμένο κατάλογο νυχτερίδων της Κύπρου.
Ταξινομία και στοιχεία καταγραφής
Βασίλειο: Animalia.
Συνομοταξία: Chordata.
Ομοταξία: Mammalia.
Τάξη: Chiroptera.
Αντικείμενο καταγραφής: Νυχτερίδα συγκρατημένη στα αγκάθια κάκτου.
Κατάσταση κατά την εύρεση: Νεκρή.
Παρατηρητής και φωτογράφος: Γιώργος Κωνσταντίνου.
Πηγές
- Pigage, J. C. & Bunn, R. L. — Multiple Bats Entangled on Cactus. digitalcommons.unl.edu
- Merzlikin, I. — Cases of bat deaths associated with plants. researchgate.net
- Bat Conservation Trust — Found a dead bat? και οδηγίες για νυχτερίδες που χρειάζονται βοήθεια. Bat Conservation Trust
- Bat Conservation Trust — Προφυλάξεις κατά τον χειρισμό νυχτερίδων. Bat Conservation Trust
- Φωτογραφική καταγραφή και παρατήρηση πεδίου του Γιώργου Κωνσταντίνου.
Natural Traps for Wildlife – A Bat Trapped on a Cactus
TEXT AND PHOTO: GEORGE KONSTANTINOU.
A photographic record
A dead bat held among the spines of a cactus is the subject of this photographic record. When I found it, the animal was no longer alive. Its wings were spread among the plant’s stems and spines, illustrating a case of wildlife entanglement in spiny vegetation. The image records the animal’s final condition without revealing the complete sequence of preceding events.
How a plant can become a trap
Spines are natural plant structures, but under certain circumstances they can act as mechanical obstacles for small animals. In bats, contact between a wing and a sharp spine can puncture or snag the membrane. Attempts to escape may then bring other parts of the wing into contact with neighbouring spines, making release increasingly difficult.
Scientific literature includes records of bats trapped on cacti, thorny shrubs and hooked plant seed heads. These cases demonstrate that vegetation can occasionally cause serious injury or immobilisation.
The bat’s wing
Bats are mammals with specialised forelimbs in which elongated fingers support the flight membrane. This structure enables powered flight and precise manoeuvring. However, contact with sharp objects can cause damage affecting the ability to fly.
A trapped bat may be threatened not only by the initial injury but also by prolonged immobilisation, exhaustion and inability to reach water or food. These are possible consequences of such incidents, rather than a confirmed diagnosis for the photographed animal.
A documented phenomenon
In “Multiple Bats Entangled on Cactus”, Jon C. Pigage and Richard L. Bunn describe repeated incidents involving bats trapped on the same cactus over two years. They discuss flight very close to vegetation and pursuit of insects around it as possible circumstances. Other publications record entanglement in thorny plants or adhesion to sticky plant surfaces. These are different mechanisms that can share the same outcome: an inability to escape.
The term “natural trap” is used here to describe mechanical retention by the plant. It does not mean that the cactus is carnivorous or deliberately attracts and captures bats.
Natural structures in human-modified environments
A trap formed by natural spines does not necessarily occur in an undisturbed natural setting. Ornamental plants in courtyards, balconies and narrow passages can also create hazardous contact points. Scientific literature includes such records involving cultivated cacti.
This does not make every spiny plant dangerous or justify their indiscriminate removal. Repeated incidents at the same location, however, warrant careful assessment of the setting and consideration of ways to reduce the risk.
Recording and responsible action
Photographing an incident and recording its date, location and the animal’s condition when found can provide useful evidence. A single observation cannot establish the frequency of the phenomenon or its effect on a population, but it contributes to documenting the hazards faced by wildlife.
If a living bat is found trapped on spines, guidance should be sought from the appropriate organisation or an experienced wildlife rehabilitator. Pulling the animal away forcibly may worsen its injuries. Bats, whether alive or dead, should not be handled with bare hands.
Further information about the island’s bats is available in the organised checklist of the bats of Cyprus.
Taxonomy and record details
Kingdom: Animalia.
Phylum: Chordata.
Class: Mammalia.
Order: Chiroptera.
Subject of record: A bat held on cactus spines.
Condition when found: Dead.
Observer and photographer: George Konstantinou.
Sources
- Pigage, J. C. & Bunn, R. L. — Multiple Bats Entangled on Cactus.
- Merzlikin, I. — Cases of bat deaths associated with plants.
- Bat Conservation Trust — Found a dead bat? and guidance on bats needing help.
- Bat Conservation Trust — Precautions when handling bats.
- Photographic record and field observation by George Konstantinou.
