Mediterranean clubmoss - Selaginella denticulata (L.) Spring – Cyprus

See also

All about Cyprus - Όλα για την Κύπρο

 Flora of Cyprus - Χλωρίδα της Κύπρου

Photo Karmi 18/12/23 by Demetris Kolokotronis 

Κειμενο Γιωργος Κωνσταντινου - Text by George Konstantinou

Below in English.

Μεσογειακή Σελαγινέλλα – Selaginella denticulata (L.) Spring: Ένα πανάρχαιο φυτό της κυπριακής φύσης

Η Selaginella denticulata (L.) Spring, γνωστή στα αγγλικά ως Mediterranean Clubmoss ή Toothed-leaved Clubmoss, είναι ένα μικροσκοπικό και συχνά απαρατήρητο φυτό, το οποίο όμως ανήκει σε μία από τις αρχαιότερες εξελικτικές γραμμές αγγειωδών φυτών στον πλανήτη. Δεν είναι βρύο, παρόλο που με την πρώτη ματιά μοιάζει πολύ με αυτό, ούτε είναι πραγματική φτέρη. Ανήκει στα λυκόφυτα, μια πανάρχαια ομάδα φυτών που εμφανίστηκε εκατοντάδες εκατομμύρια χρόνια πριν από την εξέλιξη των ανθοφόρων φυτών.

Το επιστημονικό όνομα του είδους είναι Selaginella denticulata. Αρχικά περιγράφηκε από τον Κάρολο Λινναίο ως Lycopodium denticulatum, ενώ αργότερα, το 1838, ο Γερμανός βοτανικός Antoine Frédéric Spring το μετέφερε στο γένος Selaginella. Η ονομασία denticulata προέρχεται από τη λατινική λέξη denticulatus, που σημαίνει «λεπτά οδοντωτός», και αναφέρεται στα μικροσκοπικά δοντάκια που υπάρχουν στα περιθώρια των φύλλων του.

Το είδος ανήκει στην οικογένεια Selaginellaceae και στην τάξη Selaginellales. Η οικογένεια περιλαμβάνει εκατοντάδες είδη, τα περισσότερα από τα οποία απαντούν σε τροπικές και υποτροπικές περιοχές. Η Selaginella denticulata, ωστόσο, είναι χαρακτηριστικό είδος της Μεσογείου και της Μακαρονησίας. Η φυσική της εξάπλωση περιλαμβάνει μεγάλο μέρος της Μεσογειακής λεκάνης, τη Βόρεια Αφρική, τη νότια Ευρώπη, αρκετά νησιά της Μεσογείου, τη Μικρά Ασία, την Κύπρο, τα Κανάρια Νησιά και τη Μαδέρα. Η παρουσία της στην Κύπρο θεωρείται αυτόχθονη και αποτελεί μέρος της φυσικής χλωρίδας του νησιού.

Πρόκειται για ένα χαμηλό, έρπον φυτό, το οποίο αναπτύσσεται πολύ κοντά στην επιφάνεια του εδάφους. Οι λεπτοί και διακλαδισμένοι βλαστοί του απλώνονται πάνω σε υγρό χώμα, βράχους και πέτρες, σχηματίζοντας μικρά πράσινα στρώματα που μοιάζουν με χαλιά από βρύα. Οι βλαστοί διακλαδίζονται επανειλημμένα και μπορούν να δημιουργήσουν πυκνές συστάδες, ιδιαίτερα σε περιοχές όπου διατηρείται υγρασία για μεγάλο χρονικό διάστημα.

Τα φύλλα του είναι εξαιρετικά μικρά, συνήθως μήκους λίγων μόνο χιλιοστών. Είναι λεπτά, ωοειδή έως λογχοειδή και διατάσσονται σε τέσσερις σειρές κατά μήκος των βλαστών. Τα φύλλα των πλευρικών σειρών είναι συνήθως μεγαλύτερα από εκείνα που βρίσκονται στην επάνω πλευρά του βλαστού, δίνοντας στο φυτό μια ελαφρώς πεπλατυσμένη εμφάνιση. Τα περιθώριά τους είναι λεπτά οδοντωτά, χαρακτηριστικό από το οποίο προέρχεται και η επιστημονική ονομασία του είδους.

Η Selaginella denticulata δεν παράγει άνθη, καρπούς ή σπόρους. Όπως όλα τα λυκόφυτα, αναπαράγεται με σπόρια. Στα άκρα ορισμένων βλαστών σχηματίζονται μικρές, επιμήκεις κατασκευές που ονομάζονται σποροστάχυα ή στρόβιλοι. Μέσα σε αυτά βρίσκονται τα σποράγγεια, τα όργανα στα οποία παράγονται τα σπόρια.

Ένα ιδιαίτερα σημαντικό χαρακτηριστικό της Selaginella είναι ότι είναι ετερόσπορη. Αυτό σημαίνει ότι παράγει δύο διαφορετικούς τύπους σπορίων: τα μικροσπόρια και τα μεγασπόρια. Τα μικροσπόρια δημιουργούν αρσενικούς γαμετόφυτους, ενώ τα μεγασπόρια δημιουργούν θηλυκούς. Η ετεροσπορία θεωρείται ένα από τα σημαντικότερα εξελικτικά βήματα στην ιστορία των φυτών, επειδή αποτελεί πρώιμο στάδιο προς την εξέλιξη του σπόρου, ο οποίος εμφανίστηκε αργότερα στα γυμνόσπερμα και στα ανθοφόρα φυτά.

Για να ολοκληρωθεί η αναπαραγωγή, απαιτείται η παρουσία νερού ή τουλάχιστον έντονης υγρασίας. Τα αρσενικά αναπαραγωγικά κύτταρα πρέπει να κινηθούν μέσα σε ένα λεπτό στρώμα νερού για να φτάσουν στα θηλυκά κύτταρα και να πραγματοποιηθεί η γονιμοποίηση. Για τον λόγο αυτό, το φυτό εξαρτάται άμεσα από υγρά και σκιερά μικροπεριβάλλοντα.

Στην Κύπρο η Selaginella denticulata συναντάται κυρίως σε σκιερές και υγρές τοποθεσίες, όπως βραχώδεις πλαγιές, πρανή, σχισμές βράχων, όχθες ρυακιών, υγρές κοιλάδες και περιοχές κοντά σε πηγές. Προτιμά θέσεις που προστατεύονται από την έντονη ηλιακή ακτινοβολία και όπου το έδαφος ή οι βράχοι παραμένουν υγροί κατά τους χειμερινούς και ανοιξιάτικους μήνες. Μπορεί επίσης να αναπτύσσεται ανάμεσα σε βρύα, μικρές φτέρες και άλλα φυτά που αγαπούν την υγρασία.

Κατά τη διάρκεια του χειμώνα και της άνοιξης, όταν οι βροχοπτώσεις είναι περισσότερες και η υγρασία υψηλή, το φυτό αποκτά έντονο πράσινο χρώμα και παρουσιάζει τη μεγαλύτερη ανάπτυξή του. Οι βλαστοί του απλώνονται πάνω στο έδαφος ή στις πέτρες, δημιουργώντας μικρές αλλά εντυπωσιακές πράσινες επιφάνειες.

Με την άφιξη του θερμού και ξηρού μεσογειακού καλοκαιριού, η κατάσταση αλλάζει δραματικά. Οι βλαστοί αφυδατώνονται, συρρικνώνονται και αποκτούν καστανό ή κοκκινωπό χρώμα. Σε αυτή την κατάσταση το φυτό μπορεί να μοιάζει νεκρό. Ωστόσο, συχνά παραμένει ζωντανό και σε λανθάνουσα κατάσταση, περιμένοντας την επιστροφή των πρώτων βροχών. Όταν αποκατασταθεί η υγρασία, οι ιστοί του ενυδατώνονται ξανά και το φυτό επανέρχεται σταδιακά στο πράσινο χρώμα του.

Αυτή η ικανότητα να αντέχει την εποχική ξηρασία αποτελεί σημαντική προσαρμογή στο μεσογειακό κλίμα, το οποίο χαρακτηρίζεται από υγρούς χειμώνες και πολύ ξηρά καλοκαίρια. Παρόλο που εξαρτάται από την υγρασία για την ανάπτυξη και την αναπαραγωγή της, η Selaginella denticulata μπορεί να επιβιώνει για μεγάλα χρονικά διαστήματα σε αφυδατωμένη κατάσταση.

Η εξωτερική ομοιότητά της με τα βρύα προκαλεί συχνά σύγχυση. Ωστόσο, η σελαγινέλλα διαφέρει σημαντικά από αυτά. Τα βρύα δεν διαθέτουν πραγματικούς αγγειακούς ιστούς για τη μεταφορά νερού και θρεπτικών ουσιών, ενώ η Selaginella είναι αγγειώδες φυτό. Διαθέτει ξύλωμα και φλοίωμα, καθώς και πραγματικούς βλαστούς, φύλλα και λεπτές ρίζες.

Τα μικροσκοπικά φύλλα των λυκόφυτων ονομάζονται μικρόφυλλα. Σε αντίθεση με τα μεγαλύτερα φύλλα των φτερών και των ανθοφόρων φυτών, κάθε μικρόφυλλο διαθέτει συνήθως μία μόνο αγγειακή δεσμίδα. Το χαρακτηριστικό αυτό αποτελεί σημαντικό γνώρισμα της αρχαίας εξελικτικής καταγωγής της ομάδας.

Οι πρόγονοι των σημερινών λυκόφυτων είχαν πολύ μεγαλύτερη παρουσία στις αρχαίες γεωλογικές εποχές. Κατά τη Λιθανθρακοφόρο περίοδο, πριν από περισσότερα από 300 εκατομμύρια χρόνια, συγγενικές μορφές αναπτύσσονταν ως τεράστια δέντρα και σχημάτιζαν απέραντα ελώδη δάση. Πολλά από τα φυτικά υπολείμματα αυτών των αρχαίων δασών συνέβαλαν, μέσα από μακροχρόνιες γεωλογικές διεργασίες, στον σχηματισμό κοιτασμάτων άνθρακα.

Η σημερινή Selaginella denticulata είναι μικρή και διακριτική, αποτελεί όμως ζωντανό εκπρόσωπο αυτής της πανάρχαιας φυτικής κληρονομιάς. Κάθε μικρή συστάδα της πάνω σε έναν υγρό βράχο συνδέει τη σύγχρονη μεσογειακή φύση με έναν κόσμο που υπήρχε πολύ πριν από την εμφάνιση των δεινοσαύρων, των ανθοφόρων φυτών και των θηλαστικών.

Η οικολογική της σημασία είναι μεγαλύτερη από ό,τι υποδηλώνει το μικρό της μέγεθος. Οι πυκνές συστάδες της συμβάλλουν στη συγκράτηση της υγρασίας και μικρών ποσοτήτων εδάφους σε βραχώδεις επιφάνειες. Δημιουργούν επίσης μικροενδιαιτήματα στα οποία μπορούν να ζήσουν μικροσκοπικά ασπόνδυλα και άλλοι οργανισμοί. Παράλληλα, η παρουσία της αποτελεί ένδειξη κατάλληλων συνθηκών υγρασίας και σχετικά αδιατάρακτων σκιερών ενδιαιτημάτων.

Οι κυριότερες απειλές για το φυτό είναι η καταστροφή και η αλλοίωση των υγρών μικροενδιαιτημάτων όπου αναπτύσσεται. Η αποξήρανση πηγών και ρυακιών, η υπεράντληση νερού, οι εκτεταμένες εργασίες σε πρανή, η διάνοιξη δρόμων, οι πυρκαγιές, η απομάκρυνση της φυσικής βλάστησης και η παρατεταμένη ξηρασία μπορούν να επηρεάσουν τοπικούς πληθυσμούς.

Η κλιματική αλλαγή αποτελεί επίσης πιθανή απειλή, καθώς η μείωση των βροχοπτώσεων και η αύξηση της διάρκειας και της έντασης των ξηρών περιόδων μπορεί να περιορίσουν τα υγρά μικροπεριβάλλοντα από τα οποία εξαρτάται. Ιδιαίτερα ευάλωτοι είναι οι μικροί και απομονωμένοι πληθυσμοί που βρίσκονται σε πηγές, φαράγγια ή σκιερά βραχώδη πρανή.

Η Selaginella denticulata δεν εντυπωσιάζει με μεγάλα άνθη, έντονα χρώματα ή επιβλητικό μέγεθος. Η αξία της βρίσκεται στην αρχαιότητα της καταγωγής της, στην ιδιαίτερη αναπαραγωγή της και στην αξιοθαύμαστη προσαρμογή της στους εποχικούς ρυθμούς του μεσογειακού κλίματος.

Είναι ένα μικρό φυτό που οι περισσότεροι άνθρωποι μπορεί να προσπεράσουν χωρίς να το παρατηρήσουν. Κρύβει όμως μέσα του μια εξελικτική ιστορία εκατοντάδων εκατομμυρίων ετών. Η παρουσία του στην κυπριακή φύση μάς υπενθυμίζει ότι ακόμη και οι πιο μικροί και διακριτικοί οργανισμοί αποτελούν ανεκτίμητο μέρος της φυσικής κληρονομιάς του τόπου μας.

Σύνοψη είδους

Επιστημονική ονομασία: Selaginella denticulata (L.) Spring

Αγγλική ονομασία: Mediterranean Clubmoss, Toothed-leaved Clubmoss

Οικογένεια: Selaginellaceae

Τάξη: Selaginellales

Ομάδα: Λυκόφυτα

Μορφή ζωής: Πολυετές, χαμηλό και έρπον αγγειώδες φυτό

Αναπαραγωγή: Με μικροσπόρια και μεγασπόρια

Άνθη και σπόροι: Δεν παράγει

Εξάπλωση: Μεσογειακή λεκάνη και Μακαρονησία

Κατάσταση στην Κύπρο: Αυτόχθονο, μη ενδημικό είδος

Βιότοπος: Σκιερά και υγρά βραχώδη πρανή, σχισμές βράχων, κοιλάδες, ρυάκια και περιοχές κοντά σε πηγές

Περίοδος μεγαλύτερης ανάπτυξης: Χειμώνας και άνοιξη

Ιδιαίτερο χαρακτηριστικό: Πανάρχαιο λυκόφυτο που μοιάζει με βρύο, αλλά διαθέτει πραγματικούς αγγειακούς ιστούς και αναπαράγεται με δύο διαφορετικούς τύπους σπορίων.

Mediterranean Clubmoss – Selaginella denticulata (L.) Spring: An Ancient Survivor of Cyprus's Flora

Selaginella denticulata (L.) Spring, commonly known as the Mediterranean Clubmoss or Toothed-leaved Clubmoss, is a tiny and often overlooked plant that belongs to one of the oldest evolutionary lineages of vascular plants on Earth. Although it closely resembles a moss at first glance, it is neither a true moss nor a fern. Instead, it belongs to the lycophytes, an ancient group of vascular plants that appeared hundreds of millions of years before flowering plants evolved.

The species was originally described by Carl Linnaeus as Lycopodium denticulatum and was later transferred to the genus Selaginella in 1838 by the German botanist Antoine Frédéric Spring. The specific epithet denticulata is derived from the Latin word denticulatus, meaning "finely toothed," referring to the minute serrations found along the margins of its leaves.

The species belongs to the family Selaginellaceae and the order Selaginellales. The family contains several hundred species, most of which occur in tropical and subtropical regions of the world. Selaginella denticulata, however, is a characteristic species of the Mediterranean Basin and Macaronesia. Its natural distribution extends throughout much of the Mediterranean region, North Africa, southern Europe, numerous Mediterranean islands, Asia Minor, Cyprus, the Canary Islands and Madeira. In Cyprus, it is a native species and forms part of the island's natural flora.

Mediterranean Clubmoss is a low-growing, creeping plant that develops very close to the ground. Its slender, repeatedly branched stems spread across moist soil, rocks and stones, forming dense green mats that closely resemble carpets of moss. Under favourable conditions, these mats may cover extensive areas in shaded, humid habitats.

The leaves are extremely small, measuring only a few millimetres in length. They are delicate, ovate to lance-shaped and arranged in four distinct rows along the stem. The lateral leaves are generally larger than those positioned on the upper surface of the stem, giving the plant a flattened appearance. Their margins bear minute teeth, a characteristic reflected in the species' scientific name.

Unlike flowering plants, Selaginella denticulata produces neither flowers, fruits nor seeds. Like all lycophytes, it reproduces by spores. At the tips of certain branches it develops small elongated reproductive structures known as strobili or spore cones. Within these cones are the sporangia, the organs in which spores are produced.

One of the most remarkable characteristics of Selaginella is that it is heterosporous. This means that it produces two different kinds of spores: microspores and megaspores. The microspores develop into male gametophytes, while the megaspores develop into female gametophytes. Heterospory represents one of the most important evolutionary innovations in plant history, as it is regarded as a significant evolutionary step towards the development of the seed, which later appeared in gymnosperms and flowering plants.

Successful reproduction requires the presence of water, or at least a thin film of moisture. The male reproductive cells must swim through water to reach the female cells and achieve fertilisation. Consequently, the species depends heavily on humid microhabitats for its survival.

In Cyprus, Selaginella denticulata is found mainly in cool, shaded and damp locations, including rocky slopes, embankments, rock crevices, stream banks, moist valleys and areas surrounding springs. It favours habitats protected from direct sunlight where rocks and soil remain moist during the winter and spring months. It is frequently found growing among mosses, small ferns and other moisture-loving plants.

During winter and spring, when rainfall is abundant and humidity remains high, the plant displays its most vigorous growth. Its bright green stems spread across rocks and soil, forming attractive carpets of vegetation.

With the arrival of the hot, dry Mediterranean summer, its appearance changes dramatically. The stems become dehydrated, shrink and turn brown or reddish-brown. At this stage, the plant may appear completely dead. In reality, however, it often survives in a dormant state, waiting for the return of autumn and winter rains. Once moisture becomes available again, the tissues rapidly rehydrate and the plant gradually regains its vivid green colour.

This remarkable ability to survive seasonal drought represents an important adaptation to the Mediterranean climate, characterised by wet winters and prolonged dry summers. Although the species depends upon moisture for active growth and reproduction, it can withstand extended periods of dehydration.

Because of its appearance, Mediterranean Clubmoss is often mistaken for a moss. In reality, however, the two groups are fundamentally different. Mosses lack true vascular tissues for transporting water and nutrients, whereas Selaginella is a vascular plant possessing genuine xylem and phloem, together with true stems, leaves and roots.

The tiny leaves of lycophytes are known as microphylls. Unlike the larger leaves of ferns and flowering plants, each microphyll usually contains only a single vascular strand. This feature reflects the ancient evolutionary history of the lycophytes.

The ancestors of modern lycophytes were once among the dominant plants on Earth. During the Carboniferous Period, more than 300 million years ago, gigantic tree-like relatives formed vast swamp forests across much of the planet. The remains of these ancient forests eventually gave rise to many of today's coal deposits through long geological processes.

Although Selaginella denticulata is now a tiny and inconspicuous plant, it remains a living representative of this remarkable evolutionary heritage. Every small patch growing quietly on a damp rock links modern Mediterranean landscapes with a world that existed long before dinosaurs, flowering plants or mammals appeared.

Its ecological importance is far greater than its modest size might suggest. Dense mats of Selaginella help retain moisture and stabilise small amounts of soil on rocky surfaces. They also create miniature habitats that support tiny invertebrates and numerous microorganisms. Furthermore, its presence often indicates stable, humid and relatively undisturbed environments.

The principal threats to the species arise from the destruction or alteration of the moist microhabitats upon which it depends. The drying of springs and streams, excessive water extraction, road construction, engineering works on rocky slopes, wildfires, removal of natural vegetation and prolonged drought may all reduce local populations.

Climate change also represents a growing concern. Reduced rainfall and increasingly prolonged periods of drought may significantly diminish the humid habitats required by the species. Small and isolated populations, particularly those confined to springs, ravines or permanently shaded rock faces, are likely to be especially vulnerable.

Selaginella denticulata does not attract attention through large flowers, brilliant colours or impressive size. Its true significance lies in its extraordinary evolutionary history, its unique reproductive biology and its remarkable adaptation to the seasonal rhythm of the Mediterranean climate.

It is a tiny plant that many people pass without ever noticing. Yet within it survives an evolutionary history stretching back hundreds of millions of years. Its presence in the landscapes of Cyprus reminds us that even the smallest and least conspicuous organisms are irreplaceable components of our island's natural heritage.

Species Summary

Scientific name: Selaginella denticulata (L.) Spring

Common names: Mediterranean Clubmoss, Toothed-leaved Clubmoss

Family: Selaginellaceae

Order: Selaginellales

Plant group: Lycophytes

Growth form: Perennial, creeping vascular plant

Reproduction: By microspores and megaspores (heterosporous)

Flowers and seeds: None

Distribution: Mediterranean Basin and Macaronesia

Status in Cyprus: Native, non-endemic species

Habitat: Moist, shaded rocky slopes, rock crevices, stream banks, valleys and spring-fed habitats

Period of greatest growth: Winter and spring

Remarkable characteristic: An ancient vascular plant that resembles a moss but possesses true vascular tissues and reproduces by two different types of spores, representing one of the oldest surviving lineages of land plants on Earth.

Κειμενο Γιωργος Κωνσταντινου - Text by George Konstantinou

Meiklei's poppy -- Papaver argemone ssp. Meiklii (Kadereit) M. V. Agab. - Endemic to Cyprus

See also 

All about Cyprus - Όλα για την Κύπρο

Λίστα Ενδημικών Φυτών της Κύπρου - List of Endemics plants of Cyprus

Endemic to Cyprus

Altitudinal range - 500–1525 mG,H

Life-form - Therophyte

Flowering Period - Apr–May

Photos Kyperounta 9/5/2011 by George Konstantinou

Typha domingensis Pers. - Τύφα η δομινικανή, ψαθίν, Bλούι, Βλούιν ή Φλούδιν - Cyprus

See also

All about Cyprus - Όλα για την Κύπρο

Family:Typhaceae

Υδρόφιλο φυτό που τα φύλλα του χρησιμοποιούνταν παλαιότερα στην Κύπρο για την κατασκευή ψαθιών, καλαθιών και δέσιμο καρεκλών.

Typha domingensis, known commonly as southern cattailor cumbungi, is a perennial herbaceous plant of the genus Typha.

It is found throughout temperate and tropical regions worldwide. It is sometimes found as a subdominant associate in mangrove ecosystems such as the Petenes mangroves ecoregion of Yucatán

In the Mesopotamian Marshes of southern Iraq, Khirret is a dessert made from the pollen of this plant. In Turkish folk medicine the female inflorescences of this plant and other Typha are used externally to treat wounds such as burns. Extracts of T. domingensis have been demonstrated to have wound healing properties in rat models.

Water extracts of the fruit, female flower and male flower of Typha domingensis exhibit iron chelating activity as well as superoxide and nitric oxide scavenging activities. By contrast, only the fruit and female flower extracts were found to have alpha-glucosidase inhibitory activity. A partially purified, proanthocyanidin-rich butanol fraction of the fruit was shown to be a competitive inhibitor of alpha-glucosidase, which also had concurrent antioxidant activity.

Recently it was found that Typha domingensis is very effective at reducing bacterial contamination of water for agricultural use. This plant helps to reduce, up to 98 percent, pollution by enterobacteria (usually found in the intestines of mammals) involved in the development of disease. From Wikipedia, the free encyclopedia

Photos by George Konstantinou 

Ophrys hybrid - Agios Ilarionas - Cyprus

  See also - LIST OF CYPRUS ORCHIDS - ΛΙΣΤΑ ΟΡΧΙΔΕΩΝ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ

Photos Agios Ilarionas 2010 by George Konstantinou

Family Polygalaceae - Polygala venulosa - Sibth. & Sm. - Cyprus

 Polygala venulosa is a plant species belonging to bird grasses. It is endemic to the rocky shores of Greece, Crete, Cyprus and Turkey.

The polygala venulosa grows to a height of 5 to 30 cm. The leaves of the plant are opposite to the base or ovoid in shape at the base. Elsewhere, the leaves are tapered. The white or purple flowers are in loose bunches 

Polygala is a large genus of flowering plants belonging to the family Polygalaceae. They are commonly known as milkworts or snakeroots. The genus is distributed widely throughout much of the world  in temperate zones and the tropics. The genus name Polygala comes from the ancient Greek "much milk", as the plant was thought to increase milk yields in cattle.

As traditionally circumscribed, Polygala includes annual and perennial plants, shrubs, vines, and trees. The roots often have a scent reminiscent of wintergreen. The leaf blades are generally undivided and smooth-edged, and are alternately arranged in most species. The inflorescence is a raceme or spikelike array of several flowers; the occasional species bears solitary flowers. The flower is bilateral in shape, with two large petal-like sepals on the sides, often called the "wings", and three smaller sepals behind. There are three petals in shades of reddish purple, yellow or white, which are joined at the bases. The lower of the three is the keel petal, which is "boat-shaped, cucullate (hood-like), or helmet-shaped". The keel petal may have a beak or a fringe on the tip. Stamens and style are within the curve of the keel petal. The fruit is a capsule, sometimes winged. It contains two seeds, which are usually black, hairy and tipped with a large white aril. No members of this genus are known to form nitrogen-fixing nodules.

The genus Polygala was first described by Carl Linnaeus in 1754. Phylogenetic studies showed that, as traditionally circumscribed, the genus was not monophyletic. It had become a "wastebasket taxon"; almost all species with a flower apparently similar to those of the Papilionoideae – two petaloid lateral sepals forming 'wings', two petals forming a 'standard', and one petal forming a 'keel', plus a bilocular fruit capsule – were placed in Polygala, while species with more obviously specialized features, particularly those of the fruit, were placed in other genera. In 2011, John Richard Abbott separated some more sharply defined genera from Polygala., from https://www.earth.com/plant-encyclopedia/Angiosperms/Polygalaceae/polygala-venulosa/en/ 

Photos Akamas 25/3/2021 by George Konstantinou

Polygala is a large genus of flowering plants belonging to the family Polygalaceae. They are commonly known as milkworts or snakeroots. The genus is distributed widely throughout much of the world in temperate zones and the tropics. The genus name Polygala comes from the ancient Greek "much milk", as the plant was thought to increase milk yields in cattle

Sawfly orchid - Ophrys tenthredinifera Willd. - Cyprus

See also - LIST OF CYPRUS ORCHIDS - ΛΙΣΤΑ ΟΡΧΙΔΕΩΝ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ

Ophrys tenthredinifera, the sawfly orchid, is a terrestrial species of orchid native to the Mediterranean region from Portugal and Morocco to Turkey. The common name refers to a purported resemblance between the flower and the sawfly, a wasp-like insect.

Many subspecies, varieties and forms have been proposed, but as of May 2014, none are recognized

Photos  Vasa koilaniou 13/3/2021 by George Konstantinou

Ophrys umbilicata subsp. lapethica (Gölz & H. R. Reinhard) Faurh. ≡Ophrys lapethica Gölz & H. R. Reinhard - Οφρύς η λαπηθική της λαπήθου Μελισσάκι - Endemic to Cyprus

See also 

LIST OF CYPRUS ORCHIDS - ΛΙΣΤΑ ΟΡΧΙΔΕΩΝ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ

Λίστα Ενδημικών Φυτών της Κύπρου - List of Endemics plants of Cyprus

Endemic to Cyprus

Altitudinal range 50–600 mD

Flowering Period Feb–Apr

Photos Akamas 25/3/2021 by George Konstantinou

Orchis anatolica var. troodi Renz - Orchis troodi (Renz) P. Delforge - Όρχις η τροόδια - ENDEMIC TO CYPRUS

 See also 

LIST OF CYPRUS ORCHIDS - ΛΙΣΤΑ ΟΡΧΙΔΕΩΝ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ

Λίστα Ενδημικών Φυτών της Κύπρου - List of Endemics plants of Cyprus

ENDEMIC TO CYPRUS

Photos Akamas 25/3/2021 by George Konstantinou

Ophrys alasiatica Kreutz, Segers & H.Walraven ≡Ophrys sphegodes subsp. alasiatica (Kreutz & al.) H. Baumann & R. Lorenz. - ENDEMIC TO CYPRUS

  See also -

LIST OF CYPRUS ORCHIDS - ΛΙΣΤΑ ΟΡΧΙΔΕΩΝ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ

Λίστα Ενδημικών Φυτών της Κύπρου - List of Endemics plants of Cyprus

ENDEMIC TO CYPRUS

Photos Souni 25/3/2021 by George Konstantinou

Monkey orchid - Orchis simia Lam.- Cyprus

 See also - LIST OF CYPRUS ORCHIDS - ΛΙΣΤΑ ΟΡΧΙΔΕΩΝ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ

Orchis simia, commonly known as the monkey orchid, is a greyish pink to reddish species of the genus Orchis. It gets its common name from its lobed lip which mimics the general shape of a monkey's body.

The range of the species is central and southern Europe, including southern England, the Mediterranean, Russia, Asia Minor, Caucasus, northern Iraq, Iran to Turkmenistan and northern Africa where it occurs in grassland, garrigue, scrub and open woodland, chiefly on limestone soils. It is absent from the Balearic Islands, Corsica and Sardinia. On Cyprus the species can be categorized as threatened, and it became a protected species in the UK in 1975 under the Conservation of Wild Creatures and Wild Plants Act.. From Wikipedia, the free encyclopedia

 Photos (Gerasa) Γεράσα 7/4/2019 by George Konstantinou

Altitudinal range 300–600 mB

Flowering Period Mar–Apr

Orchis quadripunctata subsp. sezikiana (B. Baumann & H. Baumann) H. Baumann & R. Lorenz ≡Orchis sezikiana B. Baumann & H. Baumann - Cyprus

  See also - LIST OF CYPRUS ORCHIDS - ΛΙΣΤΑ ΟΡΧΙΔΕΩΝ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ

Photos (Gerasa) Γεράσα 7/4/2019 by George Konstantinou

Small-leaved helleborine - Epipactis microphylla.(Ehrh.) Sw. - Cyprus

 See also - LIST OF CYPRUS ORCHIDS - ΛΙΣΤΑ ΟΡΧΙΔΕΩΝ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ

Red Data Book category:  

Critically endangered (CR)

Epipactis microphylla, the small-leaved helleborine, is a species of orchid. It is native to much of Europe and to Southwest Asia as far east as Iran though noticeably absent from the British Isles and from Scandinavia. It has also been found in North Africa, in the Babor mountains in Little Kabylia, Algeria and Cyprus

Photos Troodos, Lagoudera 30/5/2020 by George Konstantinou