See also
Το Χωριό Πύλα, επαρχία Λάρνακας – Ιστορία, αρχαιολογικοί χώροι και η ζωή σε μια μικτή κοινότητα – Villages of Pyla, Larnaca District: History, Archaeological Sites and Life in a Mixed Community
All about Cyprus - Όλα για την Κύπρο
Παναγία Ασπροβουνιώτισσα στην Πύλα, επαρχία Λάρνακας – Panagia Asprovouniotissa Church in Pyla, Larnaca District – Cyprus
Below in English
Κείμενο Γιώργος Κωνσταντίνου.
Θέση και ανέγερση
Το νεότερο εξωκλήσι του Αγίου Ευσταθίου βρίσκεται δίπλα στο Δημοτικό Σχολείο της Πύλας, στην επαρχία Λάρνακας. Σύμφωνα με το Κοινοτικό Συμβούλιο, ανεγέρθηκε το 2010. Αποτελεί νεότερη προσθήκη στους ορθόδοξους χώρους λατρείας της κοινότητας, διατηρώντας μια αφιέρωση που υπήρχε στο χωριό και παλαιότερα.
Η παλαιότερη εκκλησία του Αγίου Ευσταθίου
Η ιστορία της αφιέρωσης δεν αρχίζει με την κατασκευή του σημερινού εξωκλησιού. Στην παλαιότερη επίσημη παρουσίαση του Κοινοτικού Συμβουλίου αναφέρεται ότι υπήρχε άλλη εκκλησία αφιερωμένη στον Άγιο Ευστάθιο, η οποία κατεδαφίστηκε από τους Βρετανούς για την ανέγερση σχολείου.
Η παλιά εκκλησία βρισκόταν στον χώρο που καταγράφεται στην ίδια πηγή ως θέση του τουρκοκυπριακού δημοτικού σχολείου. Το νεότερο εξωκλήσι αποτελεί επομένως διαφορετικό κτήριο, το οποίο συνεχίζει την τοπική τιμή προς τον ίδιο άγιο.
Αφιέρωση και εορτή του αγίου
Το εξωκλήσι είναι αφιερωμένο στον Άγιο Μεγαλομάρτυρα Ευστάθιο, του οποίου η μνήμη τιμάται στις 20 Σεπτεμβρίου, μαζί με τη σύζυγό του Θεοπίστη και τους γιους τους Αγάπιο και Θεόπιστο.
Σύμφωνα με την εκκλησιαστική παράδοση, ο Ευστάθιος ήταν στρατιωτικός και πριν από τη βάπτισή του ονομαζόταν Πλακίδας. Η αγιολογική του διήγηση περιγράφει τη μεταστροφή του στον Χριστιανισμό, τις δοκιμασίες της οικογένειάς του και το κοινό τους μαρτύριο. Η αφιέρωση εντάσσει το μικρό εξωκλήσι στην ευρύτερη ορθόδοξη παράδοση τιμής προς τον άγιο και την οικογένειά του.
Στην εκκλησιαστική διαδρομή της Πύλας
Ο Άγιος Ευστάθιος συμπληρώνει το σύνολο των ορθόδοξων εκκλησιών και εξωκλησιών της Πύλας. Σε μικρή απόσταση βόρεια βρίσκεται ο Ιερός Ναός Αγίου Γεωργίου, ενώ στην κοινότητα διατηρούνται επίσης ο Αρχάγγελος Μιχαήλ και η Παναγία Ασπροβουνιώτισσα.
Η ιδιαίτερη ιστορία του Αγίου Ευσταθίου συνδέεται με τη διατήρηση μιας παλαιότερης εκκλησιαστικής αφιέρωσης μέσα από την ανέγερση νέου κτηρίου. Παράλληλα, οι αναφορές στην παλιά και στη νεότερη θέση του συνδέουν την ιστορία της λατρείας με την εξέλιξη των σχολικών χώρων του χωριού.
Τοποθεσία και πρόσβαση
Το εξωκλήσι βρίσκεται μέσα στην κατοικημένη περιοχή, δίπλα στο Δημοτικό Σχολείο και περίπου 260 μέτρα νότια του ναού του Αγίου Γεωργίου, σύμφωνα με τη χαρτογραφική καταγραφή.
Συντεταγμένες: 35.00994° N, 33.69213° E.
Εξωκλήσι Αγίου Ευσταθίου στο Google Maps.
Στοιχεία εξωκλησιού
Ονομασία: Νεότερο εξωκλήσι Αγίου Ευσταθίου
Τοποθεσία: Πύλα, επαρχία Λάρνακας, Κυπριακή Δημοκρατία
Θέση: Δίπλα στο Δημοτικό Σχολείο
Έτος ανέγερσης: 2010
Αφιέρωση: Άγιος Μεγαλομάρτυρας Ευστάθιος
Εορτή του αγίου: 20 Σεπτεμβρίου
Ιστορική σύνδεση: Παλαιότερη εκκλησία της ίδιας αφιέρωσης, η οποία κατεδαφίστηκε κατά τη βρετανική περίοδο για την ανέγερση σχολείου.
Πηγές
- Κοινοτικό Συμβούλιο Πύλας: Εξωκλήσι Αγίου Ευσταθίου — έτος ανέγερσης και θέση. Pyla Community Council
- Κοινοτικό Συμβούλιο Πύλας: Παλαιότερη αναλυτική παρουσίαση — η προηγούμενη εκκλησία του Αγίου Ευσταθίου. Ξωκλήσι Αγίου Ευσταθίου
- Εκκλησία της Κύπρου: Μνήμη του Αγίου Μεγαλομάρτυρος Ευσταθίου, 20 Σεπτεμβρίου. Εκκλησία της Κύπρου
- Mapcarta / OpenStreetMap: Χαρτογραφική θέση του εξωκλησιού. Pýla, Larnaca district, Cyprus
- Biodiversity of Cyprus: Το χωριό Πύλα και Ιερός Ναός Αγίου Γεωργίου.
Modern Chapel of Saint Eustathios in Pyla, Larnaca District – Cyprus
Text by George Konstantinou.
Location and construction
The modern Chapel of Saint Eustathios stands beside the primary school of Pyla, in the Larnaca district. According to the Community Council, it was built in 2010. It is a more recent addition to the community’s Orthodox places of worship, preserving a dedication that previously existed in the village.
The earlier Church of Saint Eustathios
The history of the dedication does not begin with the construction of the present chapel. The Community Council’s earlier official account records another church dedicated to Saint Eustathios, which was demolished by the British to make way for a school.
The earlier church occupied the ground identified in that source as the location of the Turkish Cypriot primary school. The modern chapel is therefore a separate building that continues the local veneration of the same saint.
Dedication and the saint’s feast
The chapel is dedicated to Saint Eustathios the Great Martyr, commemorated on 20 September together with his wife Theopisti and their sons Agapios and Theopistos.
According to ecclesiastical tradition, Eustathios was a military officer named Plakidas before his baptism. His hagiographical account describes his conversion to Christianity, his family’s trials and their shared martyrdom. This dedication places the small chapel within the wider Orthodox tradition of honouring the saint and his family.
Within Pyla’s ecclesiastical heritage
Saint Eustathios complements Pyla’s Orthodox churches and chapels. A short distance to the north stands the Church of Saint George, while the community also preserves Archangel Michael and Panagia Asprovouniotissa.
The particular history of Saint Eustathios concerns the preservation of an earlier ecclesiastical dedication through the construction of a new building. References to its earlier and more recent locations also connect the history of worship with the development of the village’s school sites.
Location and access
The chapel stands within the residential area, beside the primary school and approximately 260 metres south of the Church of Saint George, according to the mapped record.
Coordinates: 35.00994° N, 33.69213° E.
Chapel of Saint Eustathios on Google Maps.
Chapel details
Name: Modern Chapel of Saint Eustathios
Location: Pyla, Larnaca district, Republic of Cyprus
Position: Beside the primary school
Year of construction: 2010
Dedication: Saint Eustathios the Great Martyr
Saint’s feast: 20 September
Historical connection: An earlier church with the same dedication, demolished during the British period to make way for a school.
Sources
- Pyla Community Council: Chapel of Saint Eustathios — construction date and location. Pyla Community Council
- Pyla Community Council: Earlier detailed account — the previous Church of Saint Eustathios. Ξωκλήσι Αγίου Ευσταθίου
- Church of Cyprus: Commemoration of Saint Eustathios the Great Martyr, 20 September. Εκκλησία της Κύπρου
- Mapcarta / OpenStreetMap: Mapped location of the chapel. Pýla, Larnaca district, Cyprus
- Biodiversity of Cyprus: Pyla village and Church of Saint George.
