See also
Below in English
Κείμενο Γιώργος Κωνσταντίνου.
Περιγραφή και αναγνώριση
Το Palumbina guerinii (Stainton, 1858) είναι μικρή νυχτοπεταλούδα της οικογένειας Gelechiidae και της υποοικογένειας Thiotrichinae, με άνοιγμα πτερύγων περίπου 10–11 mm. Τα πρόσθια φτερά είναι ανοιχτά ελαιογκρίζα και γίνονται κάπως σκουρότερα προς το πίσω μέρος. Πριν από το μέσο υπάρχει λοξή υπόλευκη εγκάρσια ζώνη, ενώ πέρα από το μέσο εμφανίζεται υπόλευκη κηλίδα που δεν φτάνει μέχρι την πρόσθια παρυφή και διασχίζεται από δύο σκουρόχρωμες ελαιογκρίζες νευρώσεις. Η κορυφή του πρόσθιου φτερού είναι υπόλευκη με γκρίζες γραμμώσεις και τα οπίσθια φτερά είναι ανοιχτά γκρίζα. Το μικρό μέγεθος και ο λεπτός, επιμήκης σχηματισμός των πτερύγων είναι χαρακτηριστικά της γενικότερης εμφάνισής του.
Εξάπλωση
Το είδος έχει παλαιαρκτική κυρίως εξάπλωση και είναι γνωστό από τη νότια Ευρώπη και τη Μεσόγειο. Έχει καταγραφεί, μεταξύ άλλων, στην Κύπρο, τη Γαλλία, την Ιταλία και τη Σικελία, την Ελλάδα, περιοχές της Αδριατικής, την Τουρκία, τον Λίβανο και το Μαρόκο. Υπάρχουν επίσης καταγραφές από την Κένυα. Η Κύπρος περιλαμβάνεται ρητά στην κατανομή που δίνεται στην εξειδικευμένη βιβλιογραφία για τα δυτικοπαλαιαρκτικά Gelechiidae που σχετίζονται με φυτά των Anacardiaceae.
Παρουσία στην Κύπρο
Το Palumbina guerinii είναι καταγεγραμμένο από την Κύπρο και η παρουσία του στο νησί έχει αναφερθεί στην επιστημονική βιβλιογραφία. Η κυπριακή παρουσία του έχει ιδιαίτερο οικολογικό ενδιαφέρον λόγω της στενής σχέσης της προνύμφης με φυτά του γένους Pistacia, τα οποία αποτελούν χαρακτηριστικά στοιχεία της μεσογειακής βλάστησης του νησιού.
Βιότοπος και οικολογία
Το Palumbina guerinii συνδέεται κυρίως με ξηρές και θερμές μεσογειακές περιοχές όπου φύονται τα φυτά-ξενιστές του. Η οικολογία του σχετίζεται στενά με την οικογένεια Anacardiaceae και ιδιαίτερα με είδη του γένους Pistacia. Η σχέση αυτή είναι τόσο στενή ώστε σημαντικό μέρος της βιολογίας και της ταξινομικής ιστορίας του είδους έχει μελετηθεί στο πλαίσιο των Gelechiidae που συνδέονται με Pistacia, Rhus και Cotinus.
Φυτά-ξενιστές και διατροφή της προνύμφης
Το σημαντικότερο τεκμηριωμένο φυτό-ξενιστής είναι η Pistacia terebinthus – Τερέβινθος – Τρεμιθκιά – Τρεμιθιά της οικογένειας Anacardiaceae. Η βιβλιογραφία καταγράφει επίσης σχέση με άλλα Pistacia, όπως Pistacia atlantica, ενώ το είδος έχει εκτραφεί και από Pistacia aethiopica στην Κένυα.
Η προνύμφη παρουσιάζει ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα βιολογία. Έχει βρεθεί μέσα σε κηκίδες που δημιουργούνται σε Pistacia από αφίδες της υποοικογένειας Fordinae. Το ίδιο το αρχικό υλικό πάνω στο οποίο βασίστηκε η περιγραφή του είδους προερχόταν από κηκίδα Pistacia στη νότια Γαλλία. Έχουν επίσης αναφερθεί προνύμφες που τρέφονται σε καρπούς ή φύλλα Pistacia, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις μπορούν να δημιουργούν στοές στα φύλλα.
Από το Ισραήλ έχουν δημοσιευθεί καταγραφές προνυμφών σε Pistacia terebinthus subsp. palaestina και Pistacia atlantica. Έχουν επίσης παρατηρηθεί μέσα σε κηκίδες αφίδων πάνω σε Pistacia. Αυτές οι παρατηρήσεις δείχνουν ότι η σχέση του είδους με τα Pistacia περιλαμβάνει διαφορετικούς φυτικούς ιστούς και ιδιαίτερα τα μικροενδιαιτήματα που δημιουργούνται από τις κηκίδες.
Κύκλος ζωής
Το Palumbina guerinii, όπως όλα τα Λεπιδόπτερα, παρουσιάζει πλήρη μεταμόρφωση με τα στάδια αυγού, προνύμφης, νύμφης και ενήλικου. Το προνυμφικό στάδιο είναι στενά συνδεδεμένο με τα Pistacia. Οι κηκίδες που δημιουργούνται από αφίδες μπορούν να λειτουργούν ως προστατευμένο μικροενδιαίτημα μέσα στο οποίο αναπτύσσονται οι προνύμφες.
Ιστορικά, το ίδιο το είδος έγινε γνωστό στην επιστήμη από άτομο που εκτράφηκε από κηκίδα σε Pistacia. Το δείγμα προερχόταν από τη νότια Γαλλία και το ενήλικο εμφανίστηκε στις 15 Σεπτεμβρίου 1852. Η στενή αυτή σχέση μεταξύ της προνύμφης, των Pistacia και των κηκίδων αποτέλεσε σημαντικό στοιχείο στις μεταγενέστερες μελέτες της βιολογίας του είδους.
Οικολογικές σχέσεις
Η παρουσία της προνύμφης μέσα σε κηκίδες αφίδων αποτελεί ένα από τα πιο ενδιαφέροντα στοιχεία της οικολογίας του P. guerinii. Οι κηκίδες είναι φυτικές δομές που προκαλούνται από τη δραστηριότητα άλλων εντόμων, αλλά μπορούν στη συνέχεια να χρησιμοποιηθούν από διαφορετικούς οργανισμούς ως καταφύγιο ή τροφικό μικροπεριβάλλον. Στην περίπτωση του P. guerinii, η επανειλημμένη καταγραφή προνυμφών σε τέτοιες δομές δείχνει μια εξειδικευμένη οικολογική σύνδεση με το σύστημα Pistacia–αφίδων.
Σχέση με καλλιεργούμενα φιστίκια
Το Palumbina guerinii έχει αναφερθεί και σε σχέση με καλλιεργούμενες φιστικιές και στη σχετική βιβλιογραφία έχει κατά τόπους αντιμετωπιστεί ως επιβλαβές έντομο των Pistacia. Ένα από τα ιστορικά συνώνυμά του, Tinea pistaciae Anagnostopoulos, 1935, προέρχεται μάλιστα από εργασία σχετική με τη φιστικιά στην Ελλάδα. Η οικονομική σημασία του, ωστόσο, εξαρτάται από τις τοπικές συνθήκες και δεν πρέπει να γενικεύεται σε ολόκληρη την εξάπλωση του είδους.
Ταξινομική ιστορία
Το είδος περιγράφηκε από τον Henry Tibbats Stainton ως Stathmopoda guerinii, με βάση υλικό από τη νότια Γαλλία. Αργότερα συνδέθηκε με διάφορα άλλα ονόματα. Στα σημαντικότερα συνώνυμα και παλαιότερους συνδυασμούς περιλαμβάνονται τα Palumbina terebintella Rondani, 1876 και Tinea pistaciae Anagnostopoulos, 1935. Στη σύγχρονη ταξινομία γίνεται αποδεκτό ως Palumbina guerinii (Stainton, 1858).
Κατάσταση διατήρησης
Δεν αποδίδεται κατηγορία IUCN στο Palumbina guerinii χωρίς επίσημη αξιολόγηση ειδικά για το taxon. Η διατήρηση των φυσικών μεσογειακών ενδιαιτημάτων με Pistacia διατηρεί παράλληλα τους φυτικούς πόρους και τα ιδιαίτερα μικροενδιαιτήματα από τα οποία εξαρτάται η προνυμφική του ανάπτυξη.
Ταξινομία
Βασίλειο: Animalia
Φύλο: Arthropoda
Κλάση: Insecta
Τάξη: Lepidoptera
Υπεροικογένεια: Gelechioidea
Οικογένεια: Gelechiidae
Υποοικογένεια: Thiotrichinae
Γένος: Palumbina Rondani, 1876
Είδος: Palumbina guerinii (Stainton, 1858)
Αρχικός συνδυασμός: Stathmopoda guerinii Stainton, 1858
Κύρια συνώνυμα: Palumbina terebintella Rondani, 1876· Tinea pistaciae Anagnostopoulos, 1935
Φυτά-ξενιστές: Pistacia spp., ιδιαίτερα Pistacia terebinthus – Anacardiaceae
Καθεστώς στην Κύπρο: Ιθαγενές
Πηγές
AfroMoths – Palumbina guerinii
GBIF / Catalogue of Life – Palumbina guerinii
EPPO Global Database – Palumbina guerinii
Lepidoptera Mundi – Palumbina guerinii
Gelechiidae of the World – Host Plants
Biodiversity of Cyprus – Οικογένεια Anacardiaceae στην Κύπρο
Biodiversity of Cyprus – Pistacia terebinthus L. – Τερέβινθος – Τρεμιθκιά – Τρεμιθιά – Cyprus
Palumbina guerinii (Stainton, 1858) – Cyprus
Text by George Konstantinou.
Description and identification
Palumbina guerinii (Stainton, 1858) is a small moth of the family Gelechiidae and subfamily Thiotrichinae, with a wingspan of approximately 10–11 mm. The forewings are pale olive-grey, becoming somewhat darker posteriorly. Before the middle there is an oblique whitish fascia, while beyond the middle there is a whitish blotch that does not reach the costa and is crossed by two darker olive-grey veins. The apex of the forewing is whitish with grey streaking, and the hindwings are pale grey. Its small size and slender, elongated wings contribute to its characteristic overall appearance.
Distribution
The species has a principally Palaearctic distribution and is known from southern Europe and the Mediterranean region. It has been recorded from Cyprus, France, Italy including Sicily, Greece, parts of the Adriatic region, Turkey, Lebanon and Morocco, among other areas. Records are also known from Kenya. Cyprus is explicitly included in its distribution in specialist literature dealing with Western Palaearctic Gelechiidae associated with Anacardiaceae.
Presence in Cyprus
Palumbina guerinii is recorded from Cyprus and its occurrence on the island has been reported in the scientific literature. Its presence in Cyprus is ecologically interesting because of the close relationship of its larvae with species of Pistacia, characteristic components of Mediterranean vegetation on the island.
Habitat and ecology
Palumbina guerinii is primarily associated with dry, warm Mediterranean habitats where its host plants occur. Its ecology is closely linked to the Anacardiaceae family, particularly species of Pistacia. This association is sufficiently close that an important part of the species' biology and taxonomic history has been studied within the context of Gelechiidae associated with Pistacia, Rhus and Cotinus.
Host plants and larval feeding
The most important documented host plant is Pistacia terebinthus – Terebinth of the Anacardiaceae family. Other Pistacia species, including Pistacia atlantica, are also documented hosts, while the species has been reared from Pistacia aethiopica in Kenya.
The larva has a particularly interesting biology. It has been found inhabiting galls produced on Pistacia by aphids of the subfamily Fordinae. The original material on which the species description was based was itself reared from a Pistacia gall in southern France. Larvae have also been reported feeding on fruits or leaves of Pistacia, and in some circumstances they may mine the leaves.
Records from Israel document larvae feeding on Pistacia terebinthus subsp. palaestina and Pistacia atlantica. They have also been observed within aphid galls on Pistacia. These observations show that the species' relationship with Pistacia involves different plant tissues and, particularly, the specialised microhabitats created by galls.
Life cycle
Like other Lepidoptera, Palumbina guerinii undergoes complete metamorphosis through egg, larval, pupal and adult stages. The larval stage is closely associated with Pistacia. Galls produced by aphids can provide protected microhabitats within which the larvae develop.
Historically, the species itself became known to science from a specimen reared from a gall on Pistacia. The specimen originated in southern France and the adult emerged on 15 September 1852. This close association between the larva, Pistacia and galls became an important element in later studies of the species' biology.
Ecological relationships
The occurrence of larvae inside aphid galls is one of the most interesting aspects of the ecology of P. guerinii. Galls are plant structures induced by the activity of other organisms, but they can subsequently be exploited by different organisms as shelter or feeding microhabitats. In P. guerinii, repeated records of larvae within such structures demonstrate a specialised ecological relationship with the Pistacia–aphid system.
Association with cultivated pistachios
Palumbina guerinii has also been reported in association with cultivated pistachio trees and has locally been regarded in the literature as a pest of Pistacia. One of its historical synonyms, Tinea pistaciae Anagnostopoulos, 1935, originated from work concerning the pistachio tree in Greece. Its economic significance, however, depends on local circumstances and should not be generalised across the entire range of the species.
Taxonomic history
The species was described by Henry Tibbats Stainton as Stathmopoda guerinii, based on material from southern France. It was subsequently associated with several other names. Important synonyms and former combinations include Palumbina terebintella Rondani, 1876 and Tinea pistaciae Anagnostopoulos, 1935. It is currently accepted as Palumbina guerinii (Stainton, 1858).
Conservation status
No IUCN category is assigned to Palumbina guerinii here in the absence of a formal assessment specifically for the taxon. Conservation of natural Mediterranean habitats containing Pistacia also maintains the plant resources and specialised microhabitats required for larval development.
Taxonomy
Kingdom: Animalia
Phylum: Arthropoda
Class: Insecta
Order: Lepidoptera
Superfamily: Gelechioidea
Family: Gelechiidae
Subfamily: Thiotrichinae
Genus: Palumbina Rondani, 1876
Species: Palumbina guerinii (Stainton, 1858)
Original combination: Stathmopoda guerinii Stainton, 1858
Principal synonyms: Palumbina terebintella Rondani, 1876; Tinea pistaciae Anagnostopoulos, 1935
Larval host plants: Pistacia spp., especially Pistacia terebinthus – Anacardiaceae
Status in Cyprus: Native
Sources
AfroMoths – Palumbina guerinii
GBIF / Catalogue of Life – Palumbina guerinii
EPPO Global Database – Palumbina guerinii
Lepidoptera Mundi – Palumbina guerinii
Gelechiidae of the World – Host Plants
Biodiversity of Cyprus – Anacardiaceae Family in Cyprus
Biodiversity of Cyprus – Pistacia terebinthus L. – Cyprus
