see also
Το χωριό Άλωνα - Alona Village - Cyprus
Photos 23/2/2016 by George Konstantinou
Below in English
Κείμενο και φωτογραφίες: Γιώργος Κωνσταντίνου – Άλωνα, 23/2/2016
Ο Ναός του Αγίου Γεωργίου στην Άλωνα
Ο Ιερός Ναός του Αγίου Γεωργίου είναι η κύρια εκκλησία και ο Άγιος Γεώργιος ο πολιούχος της Άλωνας, του ορεινού χωριού της Πιτσιλιάς στην επαρχία Λευκωσίας. Ο ναός αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα ιστορικά και θρησκευτικά μνημεία της κοινότητας και παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον τόσο για την αρχιτεκτονική του όσο και για τον μεγάλο αριθμό παλαιών εικόνων, εκκλησιαστικών κειμηλίων και έργων τέχνης που διατηρεί.
Ιστορία του ναού
Ο σημερινός ναός κτίστηκε πάνω στα ερείπια προγενέστερης εκκλησίας, η οποία καταστράφηκε από πυρκαγιά γύρω στο 1830. Η παλιά καταγραφή του Biodiversity of Cyprus τοποθετεί την καταστροφή στις αρχές της δεκαετίας του 1830 και αναφέρει ότι ένα μικρό τμήμα από το παλαιό τέμπλο σώθηκε από την πυρκαγιά του 1831. Σε άλλη παλαιότερη καταγραφή για το χωριό αναφέρεται το 1835 σε σχέση με την ανοικοδόμηση. Η σημερινή επίσημη ιστοσελίδα της Άλωνας δίνει ως ασφαλέστερο ιστορικό στοιχείο ότι ο σημερινός ναός ανεγέρθηκε στα ερείπια της παλαιότερης εκκλησίας και ότι τα εγκαίνιά του τελέστηκαν το 1857 από τον Επίσκοπο Κυρηνείας Μελέτιο Α΄.
Επέκταση κατά τον 19ο αιώνα
Κατά τις τελευταίες δεκαετίες του 19ου αιώνα ο ναός επεκτάθηκε, επειδή ο πληθυσμός της Άλωνας αυξανόταν και η εκκλησία έπρεπε να εξυπηρετεί περισσότερους πιστούς. Η σημερινή του μορφή επομένως δεν αντιστοιχεί αποκλειστικά στην πρώτη οικοδομική φάση μετά την πυρκαγιά, αλλά αποτελεί αποτέλεσμα μεταγενέστερων επεμβάσεων και επέκτασης.
Αρχιτεκτονική
Ο Άγιος Γεώργιος είναι τρίκλιτη ξυλόστεγη βασιλική με δίρριχτη στέγη, χαρακτηριστικός τύπος εκκλησιαστικής αρχιτεκτονικής των ορεινών περιοχών της Κύπρου. Η μορφή του ναού, η ξύλινη στέγη, η λιθοδομή και η μεταγενέστερη διακόσμηση της πρόσοψης συνδυάζουν στοιχεία της παραδοσιακής κυπριακής εκκλησιαστικής αρχιτεκτονικής με επεμβάσεις των τελευταίων δεκαετιών του 19ου και των αρχών του 20ού αιώνα.
Η πρόσοψη και τα γλυπτά του Χριστόδουλου Κάνθου
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η πρόσοψη του ναού, η οποία κοσμείται με γλυπτά και ανάγλυφα του δασκάλου και καλλιτέχνη Χριστόδουλου Ε. Κάνθου, πατέρα του σημαντικού Κύπριου ζωγράφου και χαράκτη Τηλέμαχου Κάνθου. Τα έργα φέρουν τη χρονολογία 1903. Το ίδιο έτος συνδέεται και με το λίθινο κωδωνοστάσιο του Αγίου Γεωργίου της Άλωνας, το οποίο καταγράφεται ανάμεσα στα αξιόλογα κυπριακά κωδωνοστάσια της περιόδου της Αγγλοκρατίας.
Οι εκκλησιαστικοί θησαυροί
Ο ναός διατηρεί ιδιαίτερα σημαντική συλλογή εκκλησιαστικών κειμηλίων. Ανάμεσά τους καταγράφονται λείψανα που, σύμφωνα με την παράδοση, αποδίδονται στον Μεγαλομάρτυρα Άγιο Γεώργιο, παλαιές εικόνες από διαφορετικές περιόδους, αργυροεπίχρυσες επενδύσεις, ένας εξαιρετικής τέχνης ρωσικός Επιτάφιος και τμήματα παλαιών τέμπλων. Επειδή η απόδοση των λειψάνων στον Άγιο Γεώργιο διατυπώνεται στην παλιά πηγή ως παράδοση, δεν πρέπει να παρουσιάζεται ως επιστημονικά ή ιστορικά πιστοποιημένη ταυτοποίηση.
Η εικόνα του Αγίου Γεωργίου του 1641
Ένα από τα σημαντικότερα κειμήλια είναι η εικόνα του πολιούχου Αγίου Γεωργίου, σε ναΐφ τεχνοτροπία, με χρονολογία 1641. Στην ευρύτερη παλιά ανάρτησή σου για την Άλωνα αναφέρεται ότι κατά την έκθεση των Θησαυρών του ναού το 1998, όταν αφαιρέθηκαν αργυρές επενδύσεις, αποκαλύφθηκε σπάνια εικόνα του Αγίου Γεωργίου που αποδόθηκε στον Συμεών Πρωτοϊερέα, με χρονολογία 1641. Η καταγραφή τη χαρακτηρίζει ως το μοναδικό μέχρι τότε γνωστό έργο του συγκεκριμένου αγιογράφου.
Η αργυροεπίχρυση επένδυση της εικόνας
Η εικόνα του Αγίου Γεωργίου απέκτησε πολύτιμη αργυροεπίχρυση επένδυση. Σύμφωνα με την αρχική σου ανάρτηση, το σχέδιο αποδίδεται στον Ιωάννη Κορνάρο, ενώ η εκτέλεσή του έγινε από εξαίρετους χρυσικούς του 19ου αιώνα. Στην παλιά καταγραφή αναφέρονται οι χρονολογίες 1807 και 1865, στοιχεία που πρέπει να διατηρηθούν επειδή αποτελούν μέρος της καταγεγραμμένης ιστορίας του κειμηλίου.
Παναγία Γαλακτοτροφούσα
Στους θησαυρούς του ναού περιλαμβάνεται η Παναγία Γαλακτοτροφούσα, έργο του 1848, με αργυροεπίχρυση επένδυση που χρονολογείται στο 1890. Η εικόνα είχε ιδιαίτερη θέση στην τοπική λαϊκή ευσέβεια. Στην παλιά καταγραφή της Άλωνας αναφέρεται ως θαυματουργή και ότι παλαιότερα προσέρχονταν γυναίκες ακόμη και από άλλες περιοχές της Κύπρου ζητώντας τη βοήθεια της Παναγίας για να έχουν γάλα ώστε να θηλάσουν τα παιδιά τους. Η πληροφορία αυτή αποτελεί καταγραφή τοπικής θρησκευτικής παράδοσης και ως τέτοια πρέπει να διατηρηθεί.
Παναγία Οδηγήτρια
Στον ναό φυλάσσεται επίσης εικόνα της Παναγίας Οδηγήτριας, η οποία προέρχεται από το παρεκκλήσι της Παναγίας Καρδακιώτισσας. Η εικόνα χρονολογείται στον 13ο–14ο αιώνα και έχει υποστεί σημαντικές φθορές. Η μεταφορά της στον κεντρικό ναό συνέβαλε στη διάσωσή της και συνδέει άμεσα την εκκλησιαστική συλλογή του Αγίου Γεωργίου με την ιστορία των παλαιότερων παρεκκλησιών της Άλωνας.
Χριστός ο Ελεήμων
Από το ξωκλήσι της Καρδακιώτισσας προέρχεται επίσης η εικόνα Χριστός ο Ελεήμων, η οποία χρονολογείται στον 16ο αιώνα. Μαζί με την Παναγία Οδηγήτρια αποτελεί σημαντικό τεκμήριο της παλαιότερης μεταβυζαντινής εκκλησιαστικής τέχνης που διασώζεται σήμερα στην κοινότητα.
Εικόνες του 18ου και 19ου αιώνα
Εκτός από τα μεγαλύτερα και γνωστότερα έργα, στον ναό σώζονται μικρότερα εικονίσματα πολύ καλής τέχνης, τα οποία χρονολογούνται στον 18ο αιώνα και στις αρχές του 19ου αιώνα. Η παρουσία έργων διαφορετικών εποχών δημιουργεί μια συλλογή που επιτρέπει να παρακολουθήσει κανείς την εξέλιξη της εκκλησιαστικής τέχνης της περιοχής για αρκετούς αιώνες.
Ο χρυσοποίκιλτος Επιτάφιος από τη Ρωσία
Εξαιρετικής σημασίας είναι ο χρυσοποίκιλτος Επιτάφιος, ο οποίος χρονολογείται στα τέλη του 19ου αιώνα και προέρχεται από τη Ρωσία. Η ιστορική καταγραφή της εκκλησίας τον χαρακτηρίζει έργο εξαιρετικής τέχνης και τον θεωρεί έναν από τους καλύτερους Επιταφίους που υπάρχουν στην Κύπρο. Η ρωσική του προέλευση προσθέτει μια ιδιαίτερη διεθνή διάσταση στη συλλογή εκκλησιαστικών κειμηλίων της μικρής ορεινής κοινότητας.
Το τέμπλο
Το σημερινό τέμπλο της εκκλησίας είναι έργο των μέσων του 19ου αιώνα και χαρακτηρίζεται στην ιστορική καταγραφή ως έργο πολύ καλής τέχνης. Ιδιαίτερη αξία έχει όμως και ένα μικρό κομμάτι από το παλαιότερο τέμπλο, το οποίο διασώθηκε από την πυρκαγιά του 1831 και θεωρείται εξαιρετικής τέχνης. Το τμήμα αυτό αποτελεί ένα από τα ελάχιστα υλικά κατάλοιπα που συνδέουν άμεσα τον σημερινό ναό με την εκκλησία που προϋπήρχε στην ίδια θέση.
Έκθεση «Θησαυροί της Εκκλησίας Αγίου Γεωργίου Άλωνας»
Η εκκλησιαστική κληρονομιά του ναού έχει οργανωθεί και σε ειδική έκθεση με τίτλο «Θησαυροί της Εκκλησίας Αγίου Γεωργίου Άλωνας». Σύμφωνα με τη σημερινή επίσημη ιστοσελίδα της κοινότητας, η έκθεση παρουσιάζει περισσότερα από 40 αυθεντικά εκθέματα, μαζί με πλούσιο εποπτικό και πληροφοριακό υλικό, μέσα από τα οποία παρουσιάζεται η μεσαιωνική και μεταβυζαντινή ιστορία και φυσιογνωμία της Άλωνας.
Ο Άγιος Γεώργιος και η Άλωνα
Ο Άγιος Γεώργιος ο Μεγαλομάρτυρας είναι ο πολιούχος και προστάτης της Άλωνας. Η σχέση της κοινότητας με τον Άγιο αποτυπώνεται όχι μόνο στην αφιέρωση του κεντρικού ναού αλλά και στις παλαιές εικόνες, στα κειμήλια και στις θρησκευτικές εκδηλώσεις του χωριού. Η επίσημη ιστοσελίδα της Άλωνας αναφέρει επίσης μεγάλη εορταστική εκδήλωση στην πλατεία του χωριού στις 3 Νοεμβρίου, προς τιμήν του Αγίου.
Θρησκευτική, ιστορική και καλλιτεχνική αξία
Ο Ναός του Αγίου Γεωργίου αποτελεί πολύ περισσότερα από την ενοριακή εκκλησία της Άλωνας. Η ιστορία της παλαιότερης εκκλησίας και της πυρκαγιάς, η ανοικοδόμηση και τα εγκαίνια του 1857, η επέκταση του 19ου αιώνα, η διακόσμηση του 1903, οι εικόνες από τον 13ο–14ο έως τον 19ο αιώνα, οι αργυροεπίχρυσες επενδύσεις, ο ρωσικός Επιτάφιος και το σωζόμενο τμήμα του παλαιού τέμπλου δημιουργούν ένα πολύτιμο σύνολο εκκλησιαστικής και καλλιτεχνικής κληρονομιάς. Η σημερινή έκθεση των θησαυρών συμβάλλει στη διατήρηση και παρουσίαση αυτής της ιστορίας.
Τοποθεσία – Google Maps
Ο ναός βρίσκεται μέσα στο χωριό Άλωνα της επαρχίας Λευκωσίας, στην ορεινή περιοχή της Πιτσιλιάς.
Google Maps:
Εκκλησία Αγίου Γεωργίου – Άλωνα, Κύπρος
Δεν προσθέτω αριθμητικές συντεταγμένες χωρίς ασφαλή επιβεβαίωση ότι αντιστοιχούν ακριβώς στον ναό και όχι απλώς στο κέντρο της Άλωνας.
Φωτογραφική καταγραφή
Οι φωτογραφίες της παρούσας ανάρτησης λήφθηκαν στην Άλωνα στις 23 Φεβρουαρίου 2016 από τον Γιώργο Κωνσταντίνου.
Στοιχεία ναού
Ονομασία: Ιερός Ναός Αγίου Γεωργίου
Αγγλική ονομασία: Church of Agios Georgios
Αφιέρωση: Άγιος Γεώργιος ο Μεγαλομάρτυρας
Πολιούχος: Άγιος Γεώργιος
Τύπος: Κεντρικός ενοριακός ναός
Αρχιτεκτονικός τύπος: τρίκλιτη ξυλόστεγη βασιλική
Στέγη: δίρριχτη
Προγενέστερος ναός: καταστράφηκε από πυρκαγιά γύρω στο 1830
Εγκαίνια σημερινού ναού: 1857
Εγκαινίασε: Επίσκοπος Κυρηνείας Μελέτιος Α΄
Επέκταση: τελευταίες δεκαετίες 19ου αιώνα
Γλυπτά και ανάγλυφα πρόσοψης: Χριστόδουλος Ε. Κάνθος
Χρονολογία διακόσμησης/κωδωνοστασίου: 1903
Τέμπλο: μέσα 19ου αιώνα
Σωζόμενο τμήμα παλαιού τέμπλου: πριν από την πυρκαγιά του 1831
Σημαντική εικόνα Αγίου Γεωργίου: 1641
Παναγία Γαλακτοτροφούσα: 1848, αργυροεπίχρυση επένδυση 1890
Παναγία Οδηγήτρια: 13ος–14ος αιώνας, από την Καρδακιώτισσα
Χριστός ο Ελεήμων: 16ος αιώνας, από την Καρδακιώτισσα
Άλλες εικόνες: 18ος και αρχές 19ου αιώνα
Επιτάφιος: τέλη 19ου αιώνα, ρωσικής προέλευσης
Έκθεση θησαυρών: περισσότερα από 40 αυθεντικά εκθέματα
Κοινότητα: Άλωνα
Επαρχία: Λευκωσία
Περιοχή: Πιτσιλιά
Χώρα: Κύπρος
Φωτογράφος: Γιώργος Κωνσταντίνου
Ημερομηνία φωτογραφιών: 23/2/2016
Πηγές
Biodiversity of Cyprus – Ο Ναός Άγιος Γεώργιος στο χωριό Άλωνα
Biodiversity of Cyprus – Το χωριό Άλωνα – Alona Village – Cyprus
Biodiversity of Cyprus – Κατάλογος Δήμων και Κοινοτήτων της Κύπρου
Άλωνα – Επίσημη ιστοσελίδα – Εκκλησία Αγίου Γεωργίου
Άλωνα – Επίσημη ιστοσελίδα – Εκκλησίες και Παρεκκλήσια
TEXT AND PHOTOS: GEORGE KONSTANTINOU – Alona, 23/2/2016
Church of Agios Georgios at Alona
The Church of Agios Georgios is the principal church of Alona, a mountain village in the Pitsilia region of Nicosia District, and Agios Georgios is the patron saint of the community. The church is one of Alona's most important historical and religious monuments, notable both for its architecture and for its remarkable collection of old icons, ecclesiastical treasures and works of art.
History
The present church was constructed on the ruins of an earlier church destroyed by fire around 1830. The historical Biodiversity of Cyprus record refers to the fire of 1831, from which a small section of the earlier iconostasis survived. Another older account associates 1835 with the reconstruction period. The present official Alona village source provides the particularly important information that the rebuilt church was inaugurated in 1857 by Meletios I, Bishop of Kyrenia. During the final decades of the 19th century it was enlarged to accommodate the village's growing population.
Architecture
Agios Georgios is a three-aisled timber-roofed basilica with a gabled roof. Its façade is decorated with sculptures and reliefs by the teacher and artist Christodoulos E. Kanthos, father of the distinguished Cypriot artist Telemachos Kanthos. These decorations bear the date 1903, while the stone bell tower of Agios Georgios is likewise recorded among important Cypriot bell towers dating from 1903.
Ecclesiastical treasures
The church preserves an exceptionally interesting collection of ecclesiastical treasures. These include relics traditionally attributed to Saint George the Great Martyr, old icons spanning several centuries, silver-gilt coverings, a richly embroidered Russian Epitaphios and parts of earlier iconostases. The attribution of the relics to Saint George is a religious tradition recorded by the historical source and should not be interpreted as a scientifically established identification.
Icon of Agios Georgios – 1641
Among the most important treasures is an icon of Agios Georgios dated 1641, executed in a naïve artistic style. During the 1998 exhibition of the Treasures of the Church of Agios Georgios, the removal of silver coverings revealed an older painting attributed to Symeon Protopriest, dated 1641. The historical village account describes it as the only work by this icon painter known at that time.
The icon has a valuable silver-gilt covering. The original Biodiversity of Cyprus record states that its design is attributed to Ioannis Kornaros and that distinguished 19th-century goldsmiths were responsible for its execution, recording the dates 1807 and 1865.
Panagia Galaktotrophousa
Another important icon is Panagia Galaktotrophousa, dated 1848, with a silver-gilt covering dating from 1890. It occupied a special place in local religious tradition. The historical account records that women once travelled to Alona from different parts of Cyprus to pray before the icon and seek the Virgin's help in being able to produce milk to breastfeed their children. This is preserved as an important element of local devotional tradition.
Panagia Hodegetria and Christ Eleimon
The church also preserves an icon of Panagia Hodegetria, originally from the Chapel of Panagia Kardakiotissa. It dates from the 13th–14th century and has suffered considerable damage. Another icon from Kardakiotissa is Christ Eleimon, dating from the 16th century. These works provide important evidence of the much older ecclesiastical heritage associated with Alona and its surrounding chapels.
Several smaller icons of fine workmanship dating from the 18th century and the beginning of the 19th century are also preserved in the church, adding further chronological depth to its collection.
Russian Epitaphios
One of the church's most distinctive treasures is a richly embroidered Epitaphios dating from the late 19th century and originating in Russia. The historical church account describes it as an exceptionally fine work and regards it as one of the finest examples preserved in Cyprus.
Iconostasis
The present iconostasis dates from the middle of the 19th century and is regarded in the historical record as a work of considerable artistic quality. Of even greater historical importance is a small surviving section of the older iconostasis, which escaped destruction in the fire of 1831. This fragment provides a direct physical link between the present church and its predecessor.
Treasures of the Church of Agios Georgios Alona
The ecclesiastical heritage of the church is presented through the exhibition “Treasures of the Church of Agios Georgios Alona.” According to the present official village website, it contains more than 40 authentic exhibits, together with extensive interpretative material illustrating the medieval and post-Byzantine history and character of Alona.
Agios Georgios and the community
Saint George the Great Martyr is the patron saint of Alona. The community's devotion to him is expressed through the dedication of its principal church, its old icons and relics, and its religious celebrations. The official village website also records a major celebration in the village square on 3 November in honour of the saint.
Historical and artistic importance
The Church of Agios Georgios is considerably more than Alona's parish church. The remains and memory of its predecessor, the fire of the early 19th century, the rebuilding and inauguration in 1857, later enlargement, architectural decoration of 1903, icons dating from the 13th–14th through the 19th centuries, precious silver-gilt coverings, Russian Epitaphios and surviving fragment of the earlier iconostasis together form an important collection of Cypriot ecclesiastical heritage.
Location – Google Maps
The church stands in Alona village, Nicosia District, in the mountainous Pitsilia region of Cyprus.
Google Maps:
Church of Agios Georgios – Alona, Cyprus
Exact decimal coordinates are not included until the position of the church itself, rather than a general village reference point, is securely verified.
Photographic record
The photographs accompanying this article were taken at Alona on 23 February 2016 by George Konstantinou.
Church details
Name: Church of Agios Georgios
Dedication: Saint George the Great Martyr
Patron saint of Alona: Agios Georgios
Type: Principal parish church
Architecture: three-aisled timber-roofed basilica
Roof: gabled
Earlier church: destroyed by fire around 1830
Inauguration of present church: 1857
Consecrated by: Meletios I, Bishop of Kyrenia
Enlargement: final decades of the 19th century
Façade sculptures and reliefs: Christodoulos E. Kanthos
Façade/bell-tower date: 1903
Present iconostasis: mid-19th century
Surviving older iconostasis fragment: survived the 1831 fire
Important Agios Georgios icon: 1641
Panagia Galaktotrophousa: 1848; silver-gilt covering 1890
Panagia Hodegetria: 13th–14th century, from Kardakiotissa
Christ Eleimon: 16th century, from Kardakiotissa
Other icons: 18th and early 19th centuries
Epitaphios: late 19th century, Russian origin
Treasures exhibition: more than 40 authentic exhibits
Village: Alona
District: Nicosia
Region: Pitsilia
Country: Cyprus
Photographer: George Konstantinou
Date of photographs: 23/2/2016
Sources
Biodiversity of Cyprus – Church of Agios Georgios at Alona Village
Biodiversity of Cyprus – Alona Village – Cyprus
Biodiversity of Cyprus – List of Cities, Towns and Villages in Cyprus
No comments:
Post a Comment