Κατάλογος κατεχομένων δήμων και κοινοτήτων της Κύπρου - List of cities, towns and villages in occupied Cyprus
Το εκκλησάκι και το σπήλαιο του Αγίου Φανουρίου στο κατεχόμενο χωριό Άγιος Γεώργιος Κερύνειας - Agios Fanourios at Agios Georgios Keryneias Cyprus
Dwarf hippo and elephant fossils at Agios Georgios Keryneias Cyprus
Below in English
Κείμενο και φωτογραφίες: Γιώργος Κωνσταντίνου – Άγιος Γεώργιος Κερύνειας, 20/10/2016.
Άγιος Γεώργιος – Άης Γιώρκης
Ο Άγιος Γεώργιος, γνωστός στην κυπριακή διάλεκτο και ως Άης Γιώρκης, είναι κατεχόμενο χωριό της επαρχίας Κερύνειας. Βρίσκεται στην παράκτια πεδιάδα δυτικά της πόλης της Κερύνειας, ανάμεσα στη θάλασσα και τις βόρειες πλαγιές του Πενταδακτύλου. Η παλαιότερη ανάρτηση καταγράφει το χωριό περίπου 4,5 χιλιόμετρα δυτικά της Κερύνειας και μόλις 15 μέτρα πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας.
Πρόκειται για σχετικά νέο χωριό. Σύμφωνα με την Ένωση Κοινοτήτων Επαρχίας Κερύνειας, οι πρώτοι κάτοικοί του προέρχονταν κυρίως από τα γειτονικά χωριά Κάρμι και Τριμίθι. Κατέβαιναν στην πεδιάδα, όπου διατηρούσαν περιβόλια, πηγάδια και παραδοσιακά αλακάτια, και σταδιακά άρχισαν να εγκαθίστανται μόνιμα στην περιοχή γύρω στο 1900.
Από τα «Αλακάτια» στον Άγιο Γεώργιο
Η περιοχή ήταν αρχικά γνωστή ως «Αλακάτια», λόγω των πολλών πηγαδιών και των αλακατιών που χρησιμοποιούνταν για την άντληση νερού, αλλά και ως «Κάμπος» λόγω της πεδινής της μορφολογίας.
Αργότερα επικράτησε η ονομασία Άγιος Γεώργιος. Σύμφωνα με την παράδοση της κοινότητας, σε μια σπηλιά της περιοχής βρέθηκε εικόνα του Αγίου Γεωργίου και το χωριό πήρε από αυτήν το όνομά του. Πάνω από τη σπηλιά κτίστηκε γύρω στο 1920 η εκκλησία του χωριού, αφιερωμένη στον Άγιο Γεώργιο.
Γεωργία και φυσικό περιβάλλον
Η εύφορη παράκτια πεδιάδα επέτρεψε την ανάπτυξη της γεωργίας. Παραδοσιακά καλλιεργούνταν ελιές και σιτηρά, ενώ σημαντικές ήταν επίσης οι καλλιέργειες εσπεριδοειδών, ιδιαίτερα λεμονιών, καθώς και λαχανικών.
Η ακτογραμμή της περιοχής είναι κατά τόπους βραχώδης, με μικρές νησίδες και σπήλαια που έχουν δημιουργηθεί από τη θαλάσσια διάβρωση, ενώ υπάρχουν και μικροί αμμώδεις όρμοι.
Η θέση του χωριού, πολύ κοντά στην Κερύνεια και στη θάλασσα, συνέβαλε στην ανάπτυξη του τουρισμού πριν από το 1974. Είχαν ανεγερθεί πολλές εξοχικές κατοικίες γύρω από το χωριό και κοντά στην ακτή, ενώ στην περιοχή διέμεναν και Ευρωπαίοι, ιδιαίτερα Βρετανοί. Το χωριό ήταν επίσης γνωστό για την αγγειοπλαστική του.
Η μεγάλη πληθυσμιακή ανάπτυξη
Ο Άγιος Γεώργιος γνώρισε εντυπωσιακή πληθυσμιακή ανάπτυξη κατά τον 20ό αιώνα. Τα στοιχεία που παρατίθενται στην ιστορική καταγραφή της κοινότητας δείχνουν τη μετάβασή του από έναν πολύ μικρό οικισμό σε ένα μεγάλο χωριό της πεδιάδας της Κερύνειας, με ιδιαίτερα γρήγορη αύξηση μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.
Η αρχική ανάρτηση καταγράφει 17 κατοίκους το 1881, 380 το 1946 και 967 το 1973, έναν μόλις χρόνο πριν από την τουρκική εισβολή.
Η τουρκική εισβολή του 1974
Η γεωγραφική θέση του Αγίου Γεωργίου τον έφερε πολύ κοντά στις πρώτες στρατιωτικές επιχειρήσεις της τουρκικής εισβολής τον Ιούλιο του 1974. Το χωριό βρίσκεται κοντά στην περιοχή Πέντε Μίλι, όπου πραγματοποιήθηκε η τουρκική απόβαση.
Στις 20 Ιουλίου 1974, δυνάμεις της Εθνικής Φρουράς δημιούργησαν στην περιοχή του χωριού γραμμή άμυνας μεταξύ του τουρκικού προγεφυρώματος και της Κερύνειας. Η άμυνα διατηρήθηκε για δύο ημέρες. Το πρωί της 22ας Ιουλίου, τουρκικές δυνάμεις με άρματα μάχης διέσπασαν τη γραμμή και κατέλαβαν το χωριό, συνεχίζοντας στη συνέχεια προς την Κερύνεια.
Έκτοτε ο Άγιος Γεώργιος βρίσκεται στην κατεχόμενη περιοχή της Κυπριακής Δημοκρατίας και οι Ελληνοκύπριοι κάτοικοί του παραμένουν εκτοπισμένοι.
Ο Άγιος Φανούριος και τα απολιθώματα
Με την περιοχή του Αγίου Γεωργίου συνδέεται μια ιδιαίτερη παλιά λαϊκή παράδοση. Σε σπήλαιο μιας βραχώδους ακτής βόρεια του χωριού υπάρχει χώρος αφιερωμένος στον Άγιο Φανούριο. Στα πετρώματα της περιοχής υπάρχουν απολιθωμένα οστά του εξαφανισμένου κυπριακού νάνου ιπποπόταμου.
Η τοπική παράδοση, πριν γίνει γνωστή η πραγματική παλαιοντολογική προέλευση των οστών, τα συνέδεσε με τον Άγιο Φανούριο και τα απέδιδε στο άλογό του. Πρόκειται βέβαια για λαϊκή θρησκευτική παράδοση και όχι για ιστορική ή επιστημονική ερμηνεία των απολιθωμάτων.
Ο Άγιος Γεώργιος αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα ενός χωριού της παράκτιας πεδιάδας της Κερύνειας που αναπτύχθηκε ταχύτατα μέσα στον 20ό αιώνα, συνδυάζοντας γεωργία, αγγειοπλαστική και τουρισμό, μέχρι τη βίαιη διακοπή της ιστορικής του πορείας με την τουρκική εισβολή και κατοχή του 1974.
Πηγές
Ένωση Κοινοτήτων Επαρχίας Κερύνειας – Άγιος Γεώργιος
Biodiversity of Cyprus – Το κατεχόμενο χωριό Άγιος Γεώργιος (Άης Γιώρκης) Κερύνειας
TEXT AND PHOTOS: GEORGE KONSTANTINOU – AGIOS GEORGIOS, KYRENIA DISTRICT, 20/10/2016.
Agios Georgios – Ayios Georgios
Agios Georgios, known in the Cypriot dialect as Ais Giorkis, is an occupied village in Kyrenia District. It lies on the coastal plain west of the town of Kyrenia, between the sea and the northern slopes of the Pentadaktylos mountain range. The earlier account places the village approximately 4.5 kilometres west of Kyrenia and only 15 metres above sea level.
It is a relatively recent settlement. According to the Union of Communities of Kyrenia District, its first inhabitants came mainly from the neighbouring villages of Karmi and Trimithi. They descended to the plain, where they maintained orchards, wells and traditional water-lifting installations known as alakatia, and gradually began settling permanently in the area around 1900.
From “Alakatia” to Agios Georgios
The area was originally known as “Alakatia”, because of its numerous wells and traditional water-lifting devices, and also as “Kampos”, referring to its position on the plain.
The name Agios Georgios was subsequently adopted. According to local tradition, an icon of Saint George was discovered in a cave in the area and the settlement was named after the Saint. The village church, dedicated to Agios Georgios, was built above the cave around 1920.
Agriculture and natural environment
The fertile coastal plain supported considerable agricultural activity. Olives and cereals were traditionally cultivated together, while citrus fruits, particularly lemons, and vegetables were also important crops.
The coastline is rocky in places, with small islets and caves formed by marine erosion, together with several small sandy coves.
Its location close to both Kyrenia and the sea contributed to the development of tourism before 1974. Numerous holiday homes were built around the village and near the coast, and Europeans, particularly British residents, also lived in the area. The village was additionally known for its pottery.
Population growth
Agios Georgios experienced remarkable population growth during the 20th century, developing from a very small settlement into a sizeable village on the Kyrenia coastal plain. The increase became particularly rapid after the Second World War.
The historical record gives a population of 17 in 1881, 380 in 1946 and 967 in 1973, only one year before the Turkish invasion.
The Turkish invasion of 1974
The geographical position of Agios Georgios placed it very close to the first military operations of the Turkish invasion in July 1974. The village lies near Pentemili, the area where Turkish forces landed.
On 20 July 1974, units of the Cyprus National Guard established a defensive line in the area between the Turkish bridgehead and Kyrenia. The line held for two days. On the morning of 22 July, Turkish forces supported by tanks broke through the defensive line and occupied the village before continuing towards Kyrenia.
Since then, Agios Georgios has remained in the occupied area of the Republic of Cyprus, while its Greek Cypriot inhabitants remain displaced.
Agios Fanourios and the fossils
A distinctive local tradition is associated with Agios Fanourios. At a rocky coastal site north of the village there is a cave associated with the Saint. Fossilised bones of the extinct Cyprus dwarf hippopotamus occur in the rocks of the area.
Before their true palaeontological origin was understood, local tradition associated these fossil remains with Agios Fanourios and regarded them as the bones of his horse. This is, of course, a folk religious tradition, rather than a historical or scientific interpretation of the fossils.
Agios Georgios is a characteristic example of a village on the Kyrenia coastal plain that developed rapidly during the 20th century through agriculture, pottery and tourism, before its historical development was violently interrupted by the Turkish invasion and occupation of 1974.
Sources
Union of Communities of Kyrenia District – Agios Georgios
Biodiversity of Cyprus – The occupied village of Agios Georgios, Kyrenia District
No comments:
Post a Comment