See also
Το ναυάγιο «Αχαιός» στο Ακρωτήρι - Acheos Shipwreck at Akrotiri - Cyprus
Below in English
Κείμενο: Γιώργος Κωνσταντίνου
Το ναυάγιο EDRO III βρίσκεται λίγα μόλις μέτρα από τη βραχώδη ακτή στις Θαλασσινές Σπηλιές της Πέγειας, στην επαρχία Πάφου. Το μεγάλο, σκουριασμένο εμπορικό πλοίο, γερμένο πάνω στους βράχους και εκτεθειμένο στα κύματα, έχει μετατραπεί σε ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα παράκτια τοπόσημα της Κύπρου.
Η αντίθεση ανάμεσα στο ανθρώπινο κατασκεύασμα και στο φυσικό τοπίο είναι εντυπωσιακή. Από τη μία βρίσκεται το μεταλλικό κύτος, το οποίο διαβρώνεται σταδιακά από τη θάλασσα, και από την άλλη οι ασβεστολιθικοί σχηματισμοί, οι θαλάσσιες σπηλιές και τα νερά της δυτικής ακτής της Κύπρου.
Το πλοίο EDRO III
Το EDRO III ήταν εμπορικό φορτηγό πλοίο γενικού φορτίου. Κατασκευάστηκε το 1966 στη Νορβηγία, στο ναυπηγείο Kaldnes Mekaniske Verksted στο Tønsberg.
Κατά τη διάρκεια της μακράς υπηρεσίας του άλλαξε αρκετές φορές όνομα και ιδιοκτησία. Έφερε διαδοχικά τα ονόματα Baltique, Sunnmøre, Frengenfjord, Saga I, Hvítanes, Ljósafoss και Kosmas, πριν αποκτήσει το όνομα EDRO III.
Το πλοίο είχε μήκος περίπου 83 μέτρα, πλάτος περίπου 14 μέτρα και μεταφορική ικανότητα περίπου 2.345 τόνων. Κατά το τελευταίο του ταξίδι έφερε τη σημαία της Σιέρα Λεόνε και είχε ως λιμένα νηολόγησης το Freetown.
Το τελευταίο ταξίδι
Τη νύχτα της 7ης Δεκεμβρίου 2011, το EDRO III απέπλευσε από το λιμάνι της Λεμεσού με προορισμό τη Ρόδο. Μετέφερε φορτίο γυψοσανίδων και στο πλοίο επέβαιναν εννέα μέλη πληρώματος, επτά Αλβανοί και δύο Αιγύπτιοι.
Λίγο μετά την αναχώρησή του, το πλοίο αντιμετώπισε πολύ δύσκολες καιρικές συνθήκες και έντονο κυματισμό. Μέσα στη νύχτα έχασε την ικανότητα ασφαλούς πλεύσης και οδηγήθηκε προς τη δυτική ακτή της Κύπρου.
Το πρωί της 8ης Δεκεμβρίου 2011 προσάραξε στους βράχους κοντά στις Θαλασσινές Σπηλιές της Πέγειας, σε πολύ μικρή απόσταση από την ακτή.
Η διάσωση του πληρώματος
Μετά το ναυτικό συμβάν οργανώθηκε επιχείρηση έρευνας και διάσωσης. Τα μέλη του πληρώματος απομακρύνθηκαν με τη βοήθεια βρετανικού στρατιωτικού ελικοπτέρου από τη Βάση Ακρωτηρίου.
Το σημαντικότερο είναι ότι δεν χάθηκε καμία ανθρώπινη ζωή. Η επιχείρηση ολοκληρώθηκε με την ασφαλή διάσωση του πληρώματος, παρά τις δύσκολες καιρικές συνθήκες και την επικίνδυνη θέση του πλοίου πάνω στους βράχους.
Λανθασμένες ημερομηνίες στο διαδίκτυο
Σε πολλές διαδικτυακές αναφορές αναγράφεται λανθασμένα ότι το EDRO III προσάραξε στις 8 Σεπτεμβρίου ή στις 8 Οκτωβρίου 2011. Οι πληροφορίες αυτές έχουν αναπαραχθεί επανειλημμένα από ιστοσελίδα σε ιστοσελίδα.
Τα στοιχεία που συμφωνούν με την πορεία του τελευταίου ταξιδιού και τις αναφορές του ναυτικού συμβάντος δείχνουν ότι το πλοίο απέπλευσε τη νύχτα της 7ης Δεκεμβρίου 2011 και προσάραξε το πρωί της 8ης Δεκεμβρίου 2011.
Η θέση του ναυαγίου
Το EDRO III ακινητοποιήθηκε πάνω σε βραχώδες υπόστρωμα, λίγα μέτρα από την ακτή. Το κύτος του παραμένει με κλίση περίπου 11–12 μοιρών, δημιουργώντας τη χαρακτηριστική εικόνα που είναι σήμερα γνωστή σε χιλιάδες επισκέπτες.
Η θέση του κάνει το ναυάγιο εύκολα ορατό από τη στεριά, χωρίς να χρειάζεται σκάφος ή κατάδυση. Αυτή η εύκολη ορατότητα συνέβαλε στη μετατροπή του σε δημοφιλές φωτογραφικό θέμα.
Ωστόσο, η μικρή απόσταση από την ακτή δεν σημαίνει ότι το πλοίο είναι ασφαλές ή ότι επιτρέπεται η πρόσβαση σε αυτό.
Απομάκρυνση καυσίμων και ρυπογόνων υλικών
Η προσάραξη ενός μεγάλου εμπορικού πλοίου σε μια περιβαλλοντικά ευαίσθητη ακτή δημιουργεί άμεσο κίνδυνο θαλάσσιας ρύπανσης. Τα καύσιμα, τα λιπαντικά και άλλα επικίνδυνα υλικά θα μπορούσαν να διαρρεύσουν και να επηρεάσουν τον βυθό, τη θαλάσσια ζωή και τις γειτονικές ακτές.
Πραγματοποιήθηκαν εργασίες για την ασφαλή απομάκρυνση του πετρελαίου, των υδρογονανθράκων και άλλων πιθανών ρυπογόνων ουσιών από το πλοίο. Οι εργασίες απορρύπανσης και στεγανοποίησης του κύτους ολοκληρώθηκαν το 2013.
Η απομάκρυνση των υλικών περιόρισε τον άμεσο κίνδυνο μιας μεγάλης πετρελαϊκής ρύπανσης. Το μεταλλικό κύτος, όμως, εξακολουθεί να βρίσκεται μέσα σε ένα δυναμικό θαλάσσιο περιβάλλον και υπόκειται σε συνεχή διάβρωση.
Γιατί δεν απομακρύνθηκε
Η απομάκρυνση ενός πλοίου αυτού του μεγέθους από μια ρηχή, βραχώδη και εκτεθειμένη ακτή αποτελεί εξαιρετικά δύσκολο τεχνικό έργο. Το EDRO III έχει ακινητοποιηθεί πάνω στους βράχους, ενώ ο χώρος γύρω του επηρεάζεται έντονα από τα κύματα.
Η ρυμούλκησή του απαιτεί να μπορεί το κύτος να επιπλεύσει με ασφάλεια χωρίς να διαλυθεί. Η επιτόπια διάλυσή του, από την άλλη, θα μπορούσε να προκαλέσει σημαντικές περιβαλλοντικές επιπτώσεις από μεταλλικά υπολείμματα, χρώματα, σκουριά και άλλα υλικά.
Κατά καιρούς εξετάστηκαν τρόποι μετακίνησης ή διάλυσης του πλοίου, αλλά η πολυπλοκότητα, το κόστος και οι περιβαλλοντικοί κίνδυνοι δυσκόλεψαν την εφαρμογή τους. Έτσι, το EDRO III παραμένει στη θέση όπου προσάραξε.
Οι Θαλασσινές Σπηλιές της Πέγειας
Η παράκτια περιοχή της Πέγειας χαρακτηρίζεται από ασβεστολιθικούς βράχους, φυσικές καμάρες, μικρούς όρμους και πολυάριθμες θαλάσσιες σπηλιές. Οι σχηματισμοί αυτοί δημιουργήθηκαν από τη μακροχρόνια διαβρωτική δράση των κυμάτων πάνω στα πετρώματα.
Το θαλασσινό νερό εισέρχεται σε ρωγμές και αδύνατα σημεία του βράχου. Με την πάροδο του χρόνου οι κοιλότητες μεγαλώνουν, σχηματίζοντας σπηλιές, καμάρες και απόκρημνες ακτές. Όταν η οροφή μιας σπηλιάς καταρρεύσει, μπορεί να δημιουργηθούν απομονωμένοι βράχοι ή νέες παράκτιες εσοχές.
Το ναυάγιο βρίσκεται μέσα σε αυτό το ιδιαίτερο γεωλογικό τοπίο, το οποίο αποτελεί μέρος της φυσικής κληρονομιάς της δυτικής Κύπρου.
Περιβαλλοντική σημασία της περιοχής
Οι Θαλασσινές Σπηλιές δεν αποτελούν μόνο τουριστικό ή φωτογραφικό προορισμό. Η ευρύτερη παράκτια ζώνη περιλαμβάνει σημαντικά θαλάσσια και χερσαία ενδιαιτήματα.
Οι βραχώδεις ακτές φιλοξενούν φύκη, μαλάκια, καρκινοειδή, ψάρια και πολλούς άλλους θαλάσσιους οργανισμούς. Οι σπηλιές και οι απομονωμένες παράκτιες κοιλότητες μπορούν επίσης να χρησιμοποιηθούν από διάφορα είδη για ανάπαυση και προστασία.
Στην ευρύτερη περιοχή των Θαλασσινών Σπηλιών υπάρχουν σημαντικές θέσεις για τη Μεσογειακή Φώκια, Monachus monachus. Δεν είναι όμως κάθε σπηλιά κατάλληλη για το είδος, καθώς απαιτούνται συγκεκριμένα μορφολογικά χαρακτηριστικά, ασφάλεια και περιορισμένη ανθρώπινη ενόχληση.
Ένα νέο παράκτιο τοπόσημο
Παρότι το ναυάγιο αποτελεί αποτέλεσμα ατυχήματος και ανθρώπινης δραστηριότητας, με την πάροδο των ετών ενσωματώθηκε οπτικά στο τοπίο. Η εικόνα του σκουριασμένου πλοίου μπροστά από τον θαλάσσιο ορίζοντα προσελκύει φωτογράφους, περιηγητές και επισκέπτες.
Η θέση έχει γίνει ιδιαίτερα γνωστή για το ηλιοβασίλεμα. Καθώς ο ήλιος δύει προς τη θάλασσα, το περίγραμμα του πλοίου σχηματίζει μια έντονη αντίθεση με τον φωτισμένο ουρανό.
Η αισθητική και τουριστική του αξία δεν πρέπει, ωστόσο, να οδηγεί στην παραγνώριση της επικινδυνότητας του ναυαγίου ή της ευαισθησίας της γύρω ακτής.
Συνεχής φθορά
Από το 2011 το πλοίο δέχεται καθημερινά τη δράση του αλμυρού νερού, του ανέμου και των κυμάτων. Η σκουριά αποδυναμώνει τα μεταλλικά τμήματα, ενώ οι χειμερινές καταιγίδες ασκούν ισχυρές πιέσεις στο κύτος.
Η εξωτερική εμφάνιση ενός ναυαγίου δεν αποκαλύπτει πάντοτε την πραγματική αντοχή του. Δάπεδα, σκάλες, κιγκλιδώματα και μεταλλικά ελάσματα μπορεί να υποχωρήσουν χωρίς προειδοποίηση.
Με την πάροδο του χρόνου είναι πιθανόν να αποκολληθούν τμήματα του πλοίου ή να μεταβληθεί η σημερινή του θέση. Για τον λόγο αυτό απαιτείται παρακολούθηση της κατάστασης του κύτους και των πιθανών περιβαλλοντικών κινδύνων.
Ασφάλεια των επισκεπτών
Η προσέγγιση ή επιβίβαση στο EDRO III είναι εξαιρετικά επικίνδυνη. Οι επισκέπτες δεν πρέπει:
- Να προσπαθούν να κολυμπήσουν μέχρι το ναυάγιο.
- Να αναρριχώνται στο κύτος.
- Να εισέρχονται στο εσωτερικό του πλοίου.
- Να πλησιάζουν κατά τη διάρκεια έντονου κυματισμού.
- Να στέκονται στις άκρες των διαβρωμένων βράχων.
- Να αφαιρούν μεταλλικά τμήματα ή άλλα αντικείμενα.
- Να αγνοούν τις απαγορεύσεις και τις προειδοποιήσεις των αρμόδιων αρχών.
Οι βράχοι γύρω από την ακτή μπορεί να είναι ολισθηροί, κοφτεροί και ασταθείς. Η περιοχή χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή, κυρίως όταν επικρατούν ισχυροί άνεμοι ή μεγάλα κύματα.
Σεβασμός στο φυσικό τοπίο
Οι επισκέπτες πρέπει να παραμένουν στα υφιστάμενα μονοπάτια και να μην αφήνουν σκουπίδια. Η κίνηση οχημάτων πάνω στη φυσική βλάστηση και κοντά στους γκρεμούς προκαλεί διάβρωση του εδάφους και καταστροφή του παράκτιου ενδιαιτήματος.
Η περιοχή πρέπει να αντιμετωπίζεται ως φυσικό παράκτιο τοπίο και όχι ως εγκαταλειμμένος βιομηχανικός χώρος ελεύθερος για εξερεύνηση. Η παρουσία του ναυαγίου δεν αναιρεί την οικολογική αξία των Θαλασσινών Σπηλιών.
Εναέρια βιντεοσκόπηση
Η εναέρια λήψη παρουσιάζει τη θέση του EDRO III σε σχέση με την ακτή, τους βραχώδεις σχηματισμούς και τη θάλασσα. Από ψηλά διακρίνεται καθαρά η μικρή απόσταση του πλοίου από τη στεριά και η κλίση του πάνω στους βράχους.
Η χρήση drone πρέπει πάντοτε να γίνεται σύμφωνα με τους ισχύοντες αεροπορικούς και περιβαλλοντικούς κανονισμούς, χωρίς πτήσεις κοντά σε ανθρώπους, άγρια ζώα ή ευαίσθητες παράκτιες θέσεις.
Βίντεο
Θαλασσινές Σπηλιές, Πέγεια, Πάφος, Κύπρος, 15 Αυγούστου 2020.
Εναέρια βιντεοσκόπηση: Χρύσανθος Κωνσταντίνου.
Βασικά στοιχεία του πλοίου
- Όνομα: EDRO III
- Τύπος: Εμπορικό φορτηγό πλοίο γενικού φορτίου
- Έτος κατασκευής: 1966
- Τόπος κατασκευής: Tønsberg, Νορβηγία
- Μήκος: περίπου 83 μέτρα
- Πλάτος: περίπου 14 μέτρα
- Μεταφορική ικανότητα: περίπου 2.345 τόνοι
- Σημαία κατά το συμβάν: Σιέρα Λεόνε
- Αριθμός IMO: 6613316
- Πλήρωμα: εννέα άτομα
- Φορτίο: γυψοσανίδες
- Διαδρομή: Λεμεσός–Ρόδος
- Ημερομηνία προσάραξης: 8 Δεκεμβρίου 2011
- Θέση: Θαλασσινές Σπηλιές, Πέγεια, Κύπρος
Πηγές
- Τμήμα Περιβάλλοντος – Περιβαλλοντική μελέτη για τις Θαλασσινές Σπηλιές
- Shipwreck Log – EDRO III Aground, Δεκέμβριος 2011
- Philenews – EDRO III Shipwreck, Peyia
- Biodiversity of Cyprus – Αρχική ανάρτηση και βίντεο
- The EDRO III Shipwreck at the Sea Caves of Peyia – Paphos, Cyprus
Text: George Konstantinou
The EDRO III shipwreck lies only a few metres from the rocky coast at the Sea Caves of Peyia in the Paphos District. The large rusting merchant vessel, resting at an angle upon the rocks and exposed to the waves, has become one of the most recognisable coastal landmarks in Cyprus.
The contrast between the human-made structure and the natural landscape is striking. On one side is the metal hull, gradually being corroded by the sea, and on the other are the limestone formations, sea caves and waters of the western coast of Cyprus.
The EDRO III
The EDRO III was a general cargo merchant vessel. It was built in 1966 in Norway by the Kaldnes Mekaniske Verksted shipyard at Tønsberg.
During its long working life, the ship changed names and owners several times. It was successively known as Baltique, Sunnmøre, Frengenfjord, Saga I, Hvítanes, Ljósafoss and Kosmas before receiving the name EDRO III.
The vessel was approximately 83 metres long, about 14 metres wide and had a carrying capacity of approximately 2,345 tonnes. On its final voyage, it was sailing under the flag of Sierra Leone and was registered at Freetown.
The final voyage
On the night of 7 December 2011, the EDRO III departed from Limassol Port bound for Rhodes. It was carrying a cargo of plasterboard and had nine crew members on board, seven Albanians and two Egyptians.
Shortly after leaving port, the vessel encountered extremely difficult weather conditions and heavy seas. During the night, it lost the ability to navigate safely and was driven towards the western coast of Cyprus.
On the morning of 8 December 2011, it ran aground on rocks near the Sea Caves of Peyia, only a short distance from the shore.
Rescue of the crew
A search-and-rescue operation was organised following the maritime incident. The crew members were removed with the assistance of a British military helicopter from the Akrotiri Base.
Most importantly, no human lives were lost. The operation resulted in the safe rescue of the crew despite the difficult weather and the vessel’s dangerous position on the rocks.
Incorrect dates online
Many online accounts incorrectly state that the EDRO III ran aground on 8 September or 8 October 2011. These dates have been repeatedly copied from one website to another.
The information consistent with the vessel’s final voyage and accounts of the maritime incident indicates that it departed on the night of 7 December 2011 and ran aground on the morning of 8 December 2011.
Position of the wreck
The EDRO III became immobilised on rocky ground only a few metres from the coast. Its hull remains at an angle of approximately 11–12 degrees, creating the distinctive appearance now familiar to thousands of visitors.
Its position makes the wreck easily visible from land without the need for a boat or diving. This accessibility has helped turn it into a popular photographic subject.
Its proximity to the shore does not, however, mean that the ship is safe or that access to it is permitted.
Removal of fuel and pollutants
The grounding of a large merchant vessel on an environmentally sensitive coast creates an immediate risk of marine pollution. Fuel, lubricants and other hazardous materials could have leaked and affected the seabed, marine organisms and nearby shores.
Operations were undertaken to remove diesel, hydrocarbons and other potentially polluting substances safely from the vessel. The work to decontaminate the ship and make its hull watertight was completed in 2013.
Removing these materials reduced the immediate risk of a major oil spill. The metal hull, however, remains within a dynamic marine environment and continues to undergo corrosion.
Why it was not removed
Removing a vessel of this size from a shallow, rocky and exposed coast presents an exceptionally difficult engineering challenge. The EDRO III is firmly positioned on rocks in an area heavily affected by wave action.
Towing would require the hull to float safely without breaking apart. Dismantling it in place could create significant environmental effects through metal fragments, paint, rust and other materials.
Different options for moving or dismantling the vessel have been examined over the years, but their complexity, cost and environmental risks have prevented their implementation. The EDRO III therefore remains where it ran aground.
The Sea Caves of Peyia
The Peyia coast is characterised by limestone cliffs, natural arches, small bays and numerous sea caves. These formations were created by the prolonged erosive action of waves upon the rock.
Seawater enters cracks and weaker sections of the limestone. Over time, the cavities become larger and develop into caves, arches and steep coastal formations. When the roof of a cave collapses, isolated rocks or new coastal indentations may be created.
The shipwreck lies within this remarkable geological landscape, which forms part of the natural heritage of western Cyprus.
Environmental importance
The Sea Caves are not merely a tourist or photographic destination. The wider coastal zone includes important terrestrial and marine habitats.
Rocky shores support algae, molluscs, crustaceans, fish and numerous other marine organisms. Caves and secluded coastal cavities may also provide resting and sheltering places for different species.
Important habitat for the Mediterranean Monk Seal, Monachus monachus, occurs within the wider Sea Caves area. Not every cave is suitable for the species, as it requires particular physical characteristics, security and limited human disturbance.
A new coastal landmark
Although the wreck resulted from an accident and human activity, it has gradually become visually incorporated into the landscape. The image of the rusting ship against the marine horizon attracts photographers, walkers and visitors.
The location is particularly well known for its sunsets. As the sun descends towards the sea, the outline of the vessel forms a dramatic contrast against the illuminated sky.
Its aesthetic and tourist value must not, however, cause visitors to overlook the dangers of the wreck or the sensitivity of the surrounding coast.
Continuing deterioration
Since 2011, the vessel has been exposed daily to salt water, wind and waves. Corrosion weakens the metal structure, while winter storms exert powerful forces on the hull.
The external appearance of a wreck does not necessarily reveal its true structural strength. Floors, stairs, railings and metal plates may collapse without warning.
Sections of the vessel may eventually become detached, or its present position may change. Continued monitoring of the hull and possible environmental hazards is therefore necessary.
Visitor safety
Approaching or boarding the EDRO III is extremely dangerous. Visitors must not:
- Attempt to swim to the wreck.
- Climb onto the hull.
- Enter the vessel.
- Approach it during rough seas.
- Stand on the edges of eroded cliffs.
- Remove metal fragments or other objects.
- Ignore prohibitions and official safety warnings.
The rocks along the coast may be slippery, sharp and unstable. Particular care is required during strong winds and heavy wave action.
Respecting the natural landscape
Visitors should remain on existing paths and remove all rubbish. Driving over natural vegetation or close to the cliffs causes soil erosion and damages the coastal habitat.
The area must be treated as a natural coastal landscape rather than an abandoned industrial site open for exploration. The presence of the shipwreck does not diminish the ecological importance of the Sea Caves.
Aerial filming
The aerial footage shows the position of the EDRO III in relation to the coast, rocky formations and sea. From above, the vessel’s proximity to land and its angle upon the rocks are clearly visible.
Drone use must always comply with current aviation and environmental regulations, avoiding flights close to people, wildlife and sensitive coastal sites.
Video
Sea Caves, Peyia, Paphos, Cyprus, 15 August 2020.
Drone footage: Chrysanthos Konstantinou.
Principal vessel details
- Name: EDRO III
- Type: General cargo merchant vessel
- Year built: 1966
- Place built: Tønsberg, Norway
- Length: approximately 83 metres
- Beam: approximately 14 metres
- Carrying capacity: approximately 2,345 tonnes
- Flag at the time of the incident: Sierra Leone
- IMO number: 6613316
- Crew: nine
- Cargo: plasterboard
- Route: Limassol–Rhodes
- Date of grounding: 8 December 2011
- Location: Sea Caves, Peyia, Cyprus
No comments:
Post a Comment