Translate

Thursday, 29 October 2026

Orange tree coral – Dendrophyllia ramea (Linnaeus, 1758) – Το διακλαδισμένο κοράλλι των βαθιών νερών της Κύπρου – Cyprus

 See also

The CYCLAMEN Expedition in Cyprus – From a Coral Specimen to Seabed Exploration aboard HCMR’s “Aegaeo” - Η αποστολή CYCLAMEN στην Κύπρο – Από ένα δείγμα κοραλλιού στην εξερεύνηση του βυθού με το «Αιγαίο» του ΕΛΚΕΘΕ – Cyprus

ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΤΟ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΣΚΑΦΟΣ ΑΙΓΑΙΟ ΤΟΥ ΕΛΚΕΘΕ (Ελληνικό Κέντρο Θαλάσσιων Ερευνών) - VIDEO


Marine life of Cyprus in this blog - ORGANIZED LINKS - Θαλάσσια ζωή της Κύπρου σε αυτό το ιστολόγιο - ΟΡΓΑΝΩΜΕΝΟΙ ΣΥΝΔΕΣΜΟΙ
Κεντρική πύλη προς όλους τους οργανωμένους καταλόγους της θαλάσσιας ζωής της Κύπρου. / Central gateway to all organized catalogues of Cyprus marine life.

Organized links for everything on this blog – Οργανωμένοι σύνδεσμοι για όλα σε αυτό το ιστολόγιο


Photos 29/10/2026 by George Konstantinou

Below in English

Κείμενο George Konstantinou

Το Dendrophyllia ramea είναι ένα αποικιακό, σκληρό κοράλλι που σχηματίζει διακλαδισμένες δομές, σαν μικρά υποθαλάσσια δέντρα. Ο πορτοκαλί έως ρόδινος ζωντανός ιστός του και οι λευκοί πολύποδες το κάνουν ιδιαίτερα εντυπωσιακό. Στα αγγλικά αναφέρεται και ως Orange tree coral.

Στην Κύπρο απέκτησε ιδιαίτερο επιστημονικό ενδιαφέρον όταν η αποστολή CYCLAMEN, με το ερευνητικό σκάφος «Αιγαίο» του ΕΛΚΕΘΕ, κατέγραψε πληθυσμό του ανοιχτά του Πρωταρά. Οι αποικίες ζούσαν σε σημαντικό βάθος και πάνω σε μαλακό υπόστρωμα, διευρύνοντας τη γνώση για το περιβάλλον στο οποίο μπορεί να αναπτύσσεται το είδος.

Τι είναι το Dendrophyllia ramea

Το είδος ανήκει στα Κνιδόζωα, στην ομάδα των ανθοζώων και στην τάξη Scleractinia, δηλαδή στα σκληρά ή λιθώδη κοράλλια. Παρά τη μορφή του, δεν είναι φυτό. Η διακλαδισμένη αποικία αποτελείται από πολλούς μικρούς ζωικούς οργανισμούς, τους πολύποδες, που συνδέονται μεταξύ τους με κοινό ζωντανό ιστό.

Κάθε πολύποδας διαθέτει στόμα και πλοκάμια. Στα πλοκάμια υπάρχουν εξειδικευμένα κύτταρα με κνίδες, τα οποία χρησιμοποιούνται στη σύλληψη τροφής και στην άμυνα. Κάτω από τον ζωντανό ιστό βρίσκεται ο σκληρός ασβεστιτικός σκελετός της αποικίας.

Το Dendrophyllia ramea είναι ιθαγενές είδος της μεσογειακής πανίδας, με ευρύτερη εξάπλωση και στον Ατλαντικό. Δεν είναι ενδημικό της Κύπρου.

Ονομασία και επιστημονική ιστορία

Η αποδεκτή επιστημονική ονομασία είναι Dendrophyllia ramea (Linnaeus, 1758). Το είδος περιγράφηκε αρχικά ως Madrepora ramea και αργότερα μεταφέρθηκε στο γένος Dendrophyllia.

Η δενδρόμορφη ανάπτυξή του αποτυπώνεται τόσο στην αγγλική κοινή ονομασία όσο και στη μορφή της αποικίας. Στα ελληνικά μπορεί να περιγραφεί ως πορτοκαλί διακλαδισμένο κοράλλι, χωρίς η περιγραφική αυτή φράση να αποτελεί καθιερωμένη επιστημονική κοινή ονομασία.

Περιγραφή και αναγνώριση

Η αποικία σχηματίζει επιμήκεις κλάδους, με μεγαλύτερους επάκριους κοραλλίτες και μικρότερους πλευρικούς. Οι κοραλλίτες είναι οι σκληρές κυπελλοειδείς δομές μέσα στις οποίες βρίσκονται οι πολύποδες. Οι πλευρικοί κοραλλίτες συχνά σχηματίζουν δύο αντίθετες σειρές κατά μήκος των κλάδων.

Ο ζωντανός ιστός που καλύπτει τον σκελετό έχει συνήθως πορτοκαλί, πορτοκαλοκίτρινη ή ρόδινη απόχρωση, ενώ οι πολύποδες είναι λευκοί. Όταν εκπτύσσονται τα πλοκάμια τους, η αποικία αποκτά διαφορετική εμφάνιση από εκείνη που έχει όταν οι πολύποδες είναι συσπειρωμένοι.

Οι αποικίες μπορούν να ξεπεράσουν τα 50 εκατοστά, ενώ περιγραφές από άλλες περιοχές αναφέρουν ακόμη μεγαλύτερα μεγέθη. Το σχήμα και η στιβαρότητα των κλάδων ποικίλλουν. Οι αποικίες που μελετήθηκαν στην Κύπρο είχαν συχνά περισσότερο επιμήκη και λεπτή μορφή από αποικίες άλλων πληθυσμών.

Το χαρακτηριστικό χρώμα αφορά τον ζωντανό ιστό. Ένας γυμνός, νεκρός σκελετός δεν διατηρεί απαραίτητα την πορτοκαλί εμφάνιση του ζωντανού κοραλλιού.

Διαφορές από παρόμοια κοράλλια

Το συγγενικό Dendrophyllia cornigera μπορεί επίσης να σχηματίζει διακλαδισμένες αποικίες. Συνήθως έχει εντονότερο κίτρινο χρώμα και διαφορετική διάταξη των κοραλλιτών.

Η ασφαλής αναγνώριση δεν βασίζεται μόνο στο χρώμα. Εξετάζονται η μορφή της αποικίας, η διάταξη των κοραλλιτών και τα εσωτερικά χαρακτηριστικά του σκελετού. Σε δύσκολες περιπτώσεις, η γενετική έρευνα συμπληρώνει τη μορφολογική εξέταση.

Εξάπλωση

Το Dendrophyllia ramea απαντά στον Ατλαντικό και στη Μεσόγειο. Στη Μεσόγειο παρουσιάζει ασυνεχή κατανομή: μπορεί να σχηματίζει τοπικά σημαντικές συγκεντρώσεις, ενώ απουσιάζει ή παραμένει άγνωστο από πολλές ενδιάμεσες περιοχές.

Πληθυσμοί και αποικίες έχουν μελετηθεί στη δυτική και στην κεντρική Μεσόγειο, καθώς και στην ανατολική λεκάνη, μεταξύ άλλων στην Ελλάδα, στην Κύπρο και στον Λίβανο.

Η περιορισμένη δυνατότητα εξερεύνησης μεγάλων βαθών επηρεάζει τη γνώση της εξάπλωσής του. Η έλλειψη καταγραφών από μια περιοχή δεν αποδεικνύει απαραίτητα ότι το είδος απουσιάζει.

Βάθος και ενδιαίτημα

Το είδος δεν περιορίζεται σε ένα στενό εύρος βάθους. Υπάρχουν μεσογειακοί πληθυσμοί σε σχετικά ρηχότερα νερά, περίπου 15–40 μέτρων, αλλά και καταγραφές σε βάθη που φτάνουν περίπου τα 240 μέτρα.

Συχνά αναπτύσσεται σε βραχώδη ή βιογενή υποστρώματα, όπως επιφάνειες που περιλαμβάνουν κελύφη και άλλα σκληρά υλικά. Η ύπαρξη ρευμάτων συνδέεται με τη μεταφορά τροφής προς τους πολύποδες.

Στην Κύπρο ο πληθυσμός του Πρωταρά καταγράφηκε σε μαλακό, αμμώδες υπόστρωμα, σε βάθη 125–170 μέτρων. Η καταγραφή αυτή είχε ιδιαίτερη σημασία, επειδή έδειξε ότι το είδος μπορεί να σχηματίζει ανεπτυγμένες συγκεντρώσεις και σε διαφορετικό περιβάλλον από τους τυπικούς βραχώδεις βυθούς.

Διατροφή και ζωή χωρίς φωτοσυνθετικά φύκη

Το Dendrophyllia ramea είναι αζωοξανθελλικό κοράλλι: δεν εξαρτάται από συμβιωτικά φωτοσυνθετικά φύκη για την ενεργειακή του τροφοδοσία, όπως συμβαίνει με πολλά τροπικά κοράλλια ρηχών νερών.

Οι πολύποδες χρησιμοποιούν τα πλοκάμια τους για τη σύλληψη ζωικής τροφής που μεταφέρεται με το νερό. Η τροφή οδηγείται στο στόμα και στη συνέχεια χωνεύεται στο εσωτερικό του πολύποδα. Στο υλικό του Πανεπιστημίου της Γρανάδας υπάρχουν καταγραφές πολυπόδων που τρέφονται ακόμη και με ιστό μέδουσας.

Η ανεξαρτησία του από τη φωτοσύνθεση τού επιτρέπει να ζει σε βάθη με λίγο φως. Αυτό δεν σημαίνει ότι είναι ανεξάρτητο από όσα συμβαίνουν κοντά στην επιφάνεια: η παραγωγή και η μεταφορά τροφής μέσα στη θάλασσα εξακολουθούν να επηρεάζουν το περιβάλλον του.

Κοράλλι «ψυχρών νερών» ή κοράλλι βαθιών νερών;

Στην επιστημονική βιβλιογραφία το είδος συχνά περιλαμβάνεται στα κοράλλια ψυχρών νερών — cold-water corals. Ο όρος δεν σημαίνει ότι ζει αποκλειστικά σε πολύ κρύες θάλασσες.

Επειδή εμφανίζεται και σε μεσογειακά νερά με θερμοκρασίες πάνω από εκείνες που υποδηλώνει καθημερινά η λέξη «ψυχρό», ο όρος κοράλλι βαθιών νερών χρησιμοποιείται επίσης. Παράλληλα, ορισμένοι πληθυσμοί του αναπτύσσονται σε σχετικά μικρότερα βάθη.

Αναπαραγωγή

Η λεπτομερής μελέτη που δημοσιεύτηκε το 2023 βασίστηκε σε δείγματα από τη Θάλασσα Αλμποράν της Ισπανίας, όχι από την Κύπρο.

Οι αποικίες που εξετάστηκαν ήταν χωριστών φύλων: αρσενικές ή θηλυκές. Δεν βρέθηκαν ερμαφρόδιτες αποικίες. Η απουσία εμβρύων και προνυμφών μέσα στους πολύποδες υποστηρίζει την πιθανότητα απελευθέρωσης γαμετών στο νερό και εξωτερικής γονιμοποίησης.

Τα αποτελέσματα υποδεικνύουν παρατεταμένη ανάπτυξη των ωαρίων και εποχική απελευθέρωση γαμετών, πιθανότατα από Αύγουστο έως Οκτώβριο στον πληθυσμό που μελετήθηκε. Η ίδια ακριβώς εποχικότητα δεν έχει τεκμηριωθεί για τον κυπριακό πληθυσμό.

Κύκλος ζωής και ανάπτυξη της αποικίας

Ο κύκλος ζωής των σκληρών κοραλλιών περιλαμβάνει τη γονιμοποίηση, την ανάπτυξη προνύμφης, την εγκατάστασή της και τον σχηματισμό του πρώτου πολύποδα. Η αποικία μεγαλώνει με την προσθήκη νέων πολυπόδων μέσω εκβλάστησης και με την απόθεση νέου σκελετικού υλικού.

Στο Dendrophyllia ramea, η διαδοχική δημιουργία νέων πολυπόδων διαμορφώνει τους κλάδους της αποικίας. Η ανάπτυξή της εξαρτάται από το περιβάλλον, τη διαθεσιμότητα τροφής και την κατάσταση των ζωντανών ιστών.

Η ακριβής διάρκεια της προνυμφικής φάσης, η ηλικία πρώτης αναπαραγωγής και η ηλικία μεγάλων αποικιών στην Κύπρο παραμένουν πεδία για περαιτέρω έρευνα.

Η καταγραφή στην Κύπρο και η αποστολή CYCLAMEN

Τον Ιούνιο του 2015, η αποστολή CYCLAMEN, με το ερευνητικό σκάφος «Αιγαίο» του ΕΛΚΕΘΕ, κατέγραψε τον πληθυσμό ανοιχτά του Πρωταρά με τηλεκατευθυνόμενο υποβρύχιο όχημα.

Η πρώτη επιτόπια επιστημονική τεκμηρίωση δημοσιεύτηκε το 2017. Η αναλυτικότερη μελέτη του 2019 εξέτασε την κατανομή και την πυκνότητα των αποικιών, το περιβάλλον τους και τις ανθρώπινες πιέσεις. Η μέγιστη πυκνότητα που καταγράφηκε στη συγκεκριμένη ανάλυση έφθασε τις έξι αποικίες ανά τετραγωνικό μέτρο.

Οι μελέτες αυτές τεκμηρίωσαν την παρουσία ενός ανεπτυγμένου πληθυσμού στην ανατολική Κύπρο. Η ημερομηνία της επιστημονικής καταγραφής δεν αποτελεί ημερομηνία άφιξης του είδους στο νησί.

Η δική μου σύνδεση με την έρευνα

Η δική μου σύνδεση με την έρευνα άρχισε όταν έδειξα ένα δείγμα κοραλλιού στον Carlos Jiménez και στον Αντώνη Πέτρου. Από αυτή την επαφή ξεκίνησε η διερεύνηση που ακολούθησε. Στη συνέχεια είχα την ευκαιρία να βρίσκομαι πάνω στο «Αιγαίο» και να βιντεογραφήσω μέρος της αποστολής.

Το υλικό παρουσιάζεται στις αναρτήσεις Cold water corals of the deep in Cyprus and CYCLAMEN project — Video by George Konstantinou και Στην Κύπρο το ερευνητικό σκάφος «Αιγαίο» του ΕΛΚΕΘΕ.

Στην επιστημονική αφίσα του CYCLAMEN αναφέρονται στις ευχαριστίες τα ονόματα «George and Fani Constantinou».

Η γενετική επιβεβαίωση του κυπριακού πληθυσμού

Η λεπτότερη μορφή ορισμένων κυπριακών αποικιών δημιούργησε ερωτήματα για τη σχέση τους με πληθυσμούς άλλων περιοχών.

Η εργασία των Aurelle και συνεργατών, δημοσιευμένη στο Zoologica Scripta, συνδύασε μορφολογική και γενετική εξέταση. Τα αποτελέσματα επιβεβαίωσαν ότι τα κυπριακά δείγματα ανήκουν στο Dendrophyllia ramea.

Η διαφορετική εμφάνιση δεν αποτελεί επομένως απόδειξη διαφορετικού είδους. Η μελέτη υπογράμμισε παράλληλα το ενδιαφέρον για περαιτέρω έρευνα των σχέσεων και της πιθανής διαφοροποίησης των μεσογειακών πληθυσμών.

Οικολογική σημασία

Οι αποικίες προσθέτουν τρισδιάστατη δομή στον βυθό. Οι κλάδοι τους προσφέρουν επιφάνειες εγκατάστασης και μικροχώρους για άλλους οργανισμούς.

Μελέτες σε άλλους μεσογειακούς πληθυσμούς έχουν καταγράψει ποικιλία οργανισμών που συνδέονται με τις αποικίες, ανάμεσά τους βρυόζωα και άλλα ασπόνδυλα. Έτσι, η καταστροφή ενός κοραλλιού μπορεί να επηρεάσει και οργανισμούς που χρησιμοποιούν τη δομή του.

Οι συγκεντρώσεις του είδους έχουν σημασία ως ευάλωτα θαλάσσια ενδιαιτήματα και δεν πρέπει να αντιμετωπίζονται απλώς ως μεμονωμένα διακοσμητικά αντικείμενα του βυθού.

Απειλές

Σημαντική απειλή είναι η επαφή με αλιευτικά εργαλεία. Δίχτυα και πετονιές μπορούν να μπλεχτούν στους κλάδους, να προκαλέσουν τραυματισμούς ή να αποσπάσουν αποικίες από τη θέση τους. Εργαλεία που σύρονται στον πυθμένα μπορούν επίσης να προκαλέσουν ζημιές στα ενδιαιτήματα.

Στην Κύπρο έχουν καταγραφεί εγκαταλειμμένα αλιευτικά εργαλεία και απορρίμματα στην περιοχή των κοραλλιών. Η δημοσίευση του 2017 αναφέρει επίσης την τυχαία ανάσυρση μεγάλων αποικιών και απόπειρες πώλησής τους ως διακοσμητικών.

Η συλλογή, η ρύπανση και η μηχανική καταστροφή είναι ιδιαίτερα ανησυχητικές για ένα είδος με ασυνεχείς πληθυσμούς. Οι επιπτώσεις των μεταβολών της θερμοκρασίας και της χημείας του νερού χρειάζονται επίσης συνεχή έρευνα.

Κατάσταση διατήρησης

Στη μεσογειακή αξιολόγηση της IUCN για τα ανθόζωα, που δημοσιεύτηκε το 2017, το Dendrophyllia ramea κατατάσσεται ως Τρωτό — Vulnerable, VU.

Πρόκειται για περιφερειακή αξιολόγηση της Μεσογείου. Η κατηγορία δεν πρέπει να παρουσιάζεται αυτομάτως ως ξεχωριστή αξιολόγηση του πληθυσμού της Κύπρου.

Η τοπική αφθονία δεν αναιρεί την ευπάθεια: ένας πυκνός πληθυσμός μπορεί να καταλαμβάνει περιορισμένη έκταση και να επηρεαστεί σημαντικά από συγκεκριμένες δραστηριότητες.

Προστασία και διαχείριση

Το είδος περιλαμβάνεται στο Παράρτημα II του Πρωτοκόλλου για τις Ειδικά Προστατευόμενες Περιοχές και τη Βιολογική Ποικιλότητα της Σύμβασης της Βαρκελώνης, στον κατάλογο απειλούμενων ή κινδυνευόντων ειδών.

Ως σκληρό κοράλλι της τάξης Scleractinia, καλύπτεται επίσης από το Παράρτημα II της CITES, που ρυθμίζει το διεθνές εμπόριο των ειδών που περιλαμβάνει.

Για την προστασία των κυπριακών πληθυσμών έχουν σημασία η ακριβής χαρτογράφηση, η επαναλαμβανόμενη παρακολούθηση και η αποφυγή καταστροφικής επαφής αλιευτικών εργαλείων με τις αποικίες. Η ενημέρωση των αλιέων μπορεί να βοηθήσει στον εντοπισμό νέων θέσεων και στην αναφορά τυχαίων συλλήψεων.

Η απομάκρυνση μπλεγμένων εργαλείων πρέπει να γίνεται από κατάλληλα εκπαιδευμένες ομάδες, καθώς μια απρόσεκτη προσπάθεια μπορεί να σπάσει περισσότερους κλάδους.

Σχέση με τον άνθρωπο

Το Dendrophyllia ramea έχει μεγάλη αξία για την επιστημονική έρευνα, την περιβαλλοντική εκπαίδευση και τη διατήρηση της θαλάσσιας βιοποικιλότητας. Η μελέτη του στην Κύπρο συνέβαλε στη γνώση της οικολογίας και της γενετικής του.

Οι πολύποδες διαθέτουν κνίδες, όπως άλλα κνιδόζωα. Η επαφή και ο χειρισμός πρέπει να αποφεύγονται, τόσο για την προστασία του ανθρώπου όσο και για την αποφυγή τραυματισμού των εύθραυστων αποικιών. Η φυσική θέση ενός ζωντανού κοραλλιού είναι στον βυθό και όχι σε συλλογές ή ως διακοσμητικό αντικείμενο.

Περισσότερες αναρτήσεις για τους θαλάσσιους οργανισμούς βρίσκονται στη Θαλάσσια ζωή της Κύπρου — Οργανωμένοι σύνδεσμοι.

Ταξινομία

  • Βασίλειο: Animalia
  • Φύλο: Cnidaria
  • Ομοταξία: Anthozoa
  • Ομάδα: Hexacorallia
  • Τάξη: Scleractinia
  • Οικογένεια: Dendrophylliidae
  • Γένος: Dendrophyllia
  • Είδος: Dendrophyllia ramea (Linnaeus, 1758)
  • Αρχική ονομασία: Madrepora ramea Linnaeus, 1758
  • Κατάσταση στην Κύπρο: Ιθαγενές, μη ενδημικό θαλάσσιο είδος.

Πηγές


Orange tree coral – Dendrophyllia ramea (Linnaeus, 1758) – Cyprus

Text by George Konstantinou

Dendrophyllia ramea is a colonial stony coral that forms branching structures resembling small underwater trees. Its orange to pink living tissue and white polyps give it a striking appearance. It is also known in English as the Orange tree coral.

In Cyprus it attracted particular scientific interest when the CYCLAMEN expedition, aboard HCMR’s research vessel “Aegaeo”, documented a population off Protaras. The colonies lived at considerable depth on soft substrate, expanding knowledge of the environments in which the species can develop.

What Dendrophyllia ramea is

The species belongs to the Cnidaria, within the anthozoans and the order Scleractinia, the stony corals. Despite its appearance, it is not a plant. The branching colony consists of numerous small animals called polyps, connected by shared living tissue.

Each polyp has a mouth and tentacles. Specialised stinging cells in the tentacles are used to capture food and for defence. Beneath the living tissue lies the colony’s hard calcareous skeleton.

Dendrophyllia ramea is native to the Mediterranean fauna, with a wider distribution in the Atlantic. It is not endemic to Cyprus.

Name and scientific history

The accepted scientific name is Dendrophyllia ramea (Linnaeus, 1758). Originally described as Madrepora ramea, it was subsequently transferred to the genus Dendrophyllia.

Its tree-like growth is reflected in its English common name and the form of the colony. In Greek it can be described as an orange branching coral, although this descriptive expression is not an established scientific common name.

Description and identification

Colonies form elongated branches with larger terminal corallites and smaller lateral ones. Corallites are the hard cup-like structures housing the polyps. The lateral corallites often form two opposing rows along the branches.

The living tissue covering the skeleton is usually orange, yellowish-orange or pink, while the polyps are white. A colony with expanded tentacles looks different from one with contracted polyps.

Colonies can exceed 50 centimetres, and descriptions from other areas report still larger sizes. Branch shape and robustness vary. Colonies studied in Cyprus often had a more elongated, slender form than those of other populations.

The characteristic colour belongs to the living tissue. A bare, dead skeleton does not necessarily retain the orange appearance of a living coral.

Differences from similar corals

The related Dendrophyllia cornigera can also form branching colonies. It is usually more intensely yellow and has a different arrangement of corallites.

Reliable identification is not based on colour alone. Colony form, corallite arrangement and internal skeletal features are examined. In difficult cases, genetic research complements morphological examination.

Distribution

Dendrophyllia ramea occurs in the Atlantic and Mediterranean. Its Mediterranean distribution is patchy: it can form substantial local concentrations while remaining absent or unrecorded across intervening areas.

Populations and colonies have been studied in the western and central Mediterranean and in the eastern basin, including Greece, Cyprus and Lebanon.

The difficulty of exploring deeper water affects knowledge of its distribution. A lack of records does not necessarily demonstrate that the species is absent.

Depth and habitat

The species is not restricted to a narrow depth range. Mediterranean populations occur in relatively shallow water, around 15–40 metres, while other records reach approximately 240 metres.

It often grows on rocky or biogenic substrates, including surfaces containing shells and other hard material. Currents are associated with the delivery of food to the polyps.

In Cyprus, the Protaras population was recorded on soft, sandy substrate at 125–170 metres. This was significant because it demonstrated that well-developed concentrations could occur in an environment different from the rocky seabeds typically associated with the species.

Feeding and life without photosynthetic algae

Dendrophyllia ramea is azooxanthellate: it does not depend on symbiotic photosynthetic algae for energy, unlike many tropical shallow-water corals.

Its polyps use their tentacles to capture animal food carried by the water. Food is transferred to the mouth and digested inside the polyp. The University of Granada’s material includes observations of polyps feeding even on jellyfish tissue.

Independence from photosynthesis allows it to inhabit poorly lit depths. This does not make it independent of surface processes: food production and transport through the sea still influence its environment.

A cold-water coral or a deep-water coral?

Scientific literature frequently includes the species among cold-water corals. This does not mean that it lives exclusively in very cold seas.

Because it also occurs in Mediterranean water warmer than the everyday meaning of “cold” might suggest, deep-water coral is another term used for it. Some populations nevertheless develop at relatively shallow depths.

Reproduction

The detailed study published in 2023 examined samples from the Alboran Sea in Spain, not Cyprus.

The colonies examined had separate sexes, being male or female; no hermaphroditic colonies were found. The absence of embryos and larvae inside polyps supports the likelihood of gametes being released into the water and external fertilisation.

The findings suggest prolonged egg development and seasonal gamete release, probably between August and October in the population studied. The same precise timing has not been established for the Cypriot population.

Life cycle and colony development

The life cycle of stony corals includes fertilisation, larval development, settlement and formation of the first polyp. A colony grows by adding new polyps through budding and depositing new skeletal material.

In Dendrophyllia ramea, successive production of new polyps shapes the branches. Colony growth depends on environmental conditions, food availability and the condition of the living tissue.

The exact duration of the larval phase, age at first reproduction and age of large colonies in Cyprus remain subjects for further research.

The Cyprus record and CYCLAMEN expedition

In June 2015, the CYCLAMEN expedition aboard HCMR’s research vessel “Aegaeo” documented the population off Protaras using a remotely operated vehicle.

The first in situ scientific documentation was published in 2017. A more detailed 2019 study examined colony distribution and density, environmental conditions and human pressures. Maximum density in that analysis reached six colonies per square metre.

These studies documented a well-developed population in eastern Cyprus. The date of scientific documentation does not represent the date when the species arrived on the island.

My connection with the research

My connection with the research began when I showed a coral specimen to Carlos Jiménez and Antonis Petrou. This contact initiated the investigation that followed. I subsequently had the opportunity to be aboard “Aegaeo” and film part of the expedition.

The material appears in Cold water corals of the deep in Cyprus and CYCLAMEN project — Video by George Konstantinou and The HCMR research vessel “Aegaeo” in Cyprus.

The CYCLAMEN scientific poster acknowledges “George and Fani Constantinou”.

Genetic confirmation of the Cypriot population

The slender appearance of some Cypriot colonies raised questions about their relationship with populations elsewhere.

The study by Aurelle and colleagues, published in Zoologica Scripta, combined morphological and genetic examination. Its findings confirmed that the Cypriot specimens belong to Dendrophyllia ramea.

Their different appearance therefore does not establish a separate species. The study also highlighted the interest of further research into relationships and possible differentiation among Mediterranean populations.

Ecological importance

Colonies add three-dimensional structure to the seabed. Their branches provide surfaces for settlement and small spaces for other organisms.

Studies of other Mediterranean populations have recorded diverse associated organisms, including bryozoans and other invertebrates. Destroying a coral can therefore affect organisms using its structure.

Concentrations of the species are important as vulnerable marine habitats and should not be treated simply as individual decorative objects on the seabed.

Threats

Contact with fishing gear is a major threat. Nets and fishing lines can become entangled in branches, injure colonies or remove them from their position. Gear dragged along the bottom can also damage habitats.

Abandoned fishing gear and litter have been recorded in the Cypriot coral area. The 2017 publication also reports the accidental removal of large colonies and attempts to sell them as ornaments.

Collection, pollution and physical destruction are especially concerning for a species with patchily distributed populations. The effects of changes in water temperature and chemistry also require continuing research.

Conservation status

In the IUCN Mediterranean assessment of anthozoans, published in 2017, Dendrophyllia ramea is classified as Vulnerable — VU.

This is a regional Mediterranean assessment. The category should not automatically be presented as a separate assessment of the Cypriot population.

Local abundance does not remove vulnerability: a dense population may occupy a limited area and be substantially affected by particular activities.

Protection and management

The species is included in Annex II of the Protocol concerning Specially Protected Areas and Biological Diversity of the Barcelona Convention, in the list of endangered or threatened species.

As a stony coral of the order Scleractinia, it is also covered by CITES Appendix II, which regulates international trade in listed species.

Accurate mapping, repeated monitoring and preventing destructive fishing-gear contact are important for protecting Cypriot populations. Informing fishers can help identify additional locations and encourage reporting of accidental catches.

Entangled gear should be removed by appropriately trained teams, because an ill-judged attempt can break additional branches.

Relationship with people

Dendrophyllia ramea has considerable value for scientific research, environmental education and marine biodiversity conservation. Research in Cyprus has contributed to knowledge of its ecology and genetics.

Like other cnidarians, its polyps possess stinging cells. Touching and handling should be avoided, both to protect people and to prevent damage to fragile colonies. A living coral belongs on the seabed rather than in collections or as an ornament.

Further posts about marine organisms can be found in Marine Life of Cyprus — Organized Links.

Taxonomy

  • Kingdom: Animalia
  • Phylum: Cnidaria
  • Class: Anthozoa
  • Group: Hexacorallia
  • Order: Scleractinia
  • Family: Dendrophylliidae
  • Genus: Dendrophyllia
  • Species: Dendrophyllia ramea (Linnaeus, 1758)
  • Original name: Madrepora ramea Linnaeus, 1758
  • Status in Cyprus: Native, non-endemic marine species.

Sources