Εκκλησία Αγίων ποστόλων (Πέτρου και Παύλου) στα χωριά Πέρα Χωριό και Νήσου
Εκκλησία Αγίου Λαζάρου και Αγίας Ζώνης στο Πέρα Χωριό
Η εκκλησία της Αγία Μαρίνας στα χωριά Πέρα Χωριό και Νήσου
Η εκκλησία της Αγίας Παρασκευής στο χωριό Πέρα Χωριό και Νήσου
Η Κατακόμβη και η Εκκλησία του Αγίου Ευτυχίου στο χωριό Πέρα χωρίον Νήσου
Το αιωνόβιo Κυπαρίσσι της Νήσου (Cypressus sempervirens var.sempervirews) - Το Κυπαρίσσι του Φράγκου
Below in English
Κείμενο και φωτογραφίες: Γιώργος Κωνσταντίνου – 18/9/2016
Εκκλησία Μεταμορφώσεως του Σωτήρος
Ο Ιερός Ναός Μεταμορφώσεως του Σωτήρος βρίσκεται στο κέντρο του Πέρα Χωριού–Νήσου, στην επαρχία Λευκωσίας, και αποτελεί τον κύριο ενοριακό ναό του Πέρα Χωριού. Η σημερινή εκκλησία είναι σχετικά νεότερη, καθώς κτίστηκε το 1990, σε μια περίοδο κατά την οποία ο πληθυσμός της κοινότητας είχε αυξηθεί σημαντικά. Η αύξηση αυτή συνδεόταν ιδιαίτερα με την εγκατάσταση μεγάλου αριθμού Ελληνοκυπρίων προσφύγων μετά την τουρκική εισβολή του 1974, γεγονός που δημιούργησε την ανάγκη για έναν μεγαλύτερο ναό που θα μπορούσε να εξυπηρετεί τις αυξημένες λατρευτικές ανάγκες.
Ανέγερση το 1990
Η ανέγερση του ναού το 1990 αποτελεί σημαντικό σταθμό στη σύγχρονη ιστορία του Πέρα Χωριού. Η παλαιότερη εκκλησιαστική ζωή της κοινότητας ήταν στενά συνδεδεμένη με τον ιστορικό ναό της Αγίας Μαρίνας, όμως η μεταπολεμική και ιδιαίτερα η μεταπροσφυγική ανάπτυξη του χωριού δημιούργησε την ανάγκη για μεγαλύτερο εκκλησιαστικό χώρο. Ο νέος ναός της Μεταμορφώσεως του Σωτήρος εξελίχθηκε έτσι στον κύριο ενοριακό ναό της κοινότητας.
Αρχιτεκτονική
Ο ναός είναι κτισμένος σε τρίκλιτο βυζαντινό ρυθμό, με πέντε τρούλους και καμαροσκέπαστη μορφή. Η πολυτρουλαία σύνθεση του προσδίδει ιδιαίτερα επιβλητική όψη και τον διαφοροποιεί από τις μικρότερες και παλαιότερες εκκλησίες της περιοχής. Η μορφή του ακολουθεί σύγχρονη απόδοση βυζαντινών αρχιτεκτονικών προτύπων, με έντονο κεντρικό τρούλο και μικρότερους τρούλους που οργανώνουν τον συνολικό όγκο του οικοδομήματος.
Κύριος ναός του Πέρα Χωριού
Η Ιερά Μητρόπολη Τριμυθούντος καταγράφει επίσημα τον Ιερό Ναό Μεταμορφώσεως του Σωτήρος ως τον ενοριακό ναό του Πέρα Χωριού. Αντίστοιχα, στη γειτονική Νήσου κύριος ενοριακός ναός είναι η Αγία Παρασκευή. Η εκκλησιαστική αυτή διάκριση αποτυπώνει την ιστορική ξεχωριστή ταυτότητα των δύο γειτονικών κοινοτήτων, οι οποίες όμως έχουν αναπτύξει στενούς κοινωνικούς και διοικητικούς δεσμούς.
Πνευματικό Κέντρο
Δίπλα στον ναό έχει ανεγερθεί Πνευματικό Κέντρο, το οποίο δημιουργήθηκε για να εξυπηρετεί τις πνευματικές, κοινωνικές και κατηχητικές ανάγκες των πιστών. Ο συνδυασμός του μεγάλου ενοριακού ναού με το Πνευματικό Κέντρο έχει καταστήσει το συγκρότημα σημαντικό σημείο θρησκευτικής και κοινωνικής δραστηριότητας για την κοινότητα.
Η Μεταμόρφωση του Σωτήρος
Ο ναός είναι αφιερωμένος στη Μεταμόρφωση του Κυρίου και Σωτήρος Ιησού Χριστού, μία από τις μεγάλες Δεσποτικές εορτές της Ορθόδοξης Εκκλησίας. Σύμφωνα με την ευαγγελική παράδοση, ο Χριστός ανέβηκε στο όρος Θαβώρ μαζί με τους μαθητές Πέτρο, Ιάκωβο και Ιωάννη και μεταμορφώθηκε ενώπιόν τους, αποκαλύπτοντας τη θεία δόξα Του. Μαζί Του εμφανίστηκαν ο Μωυσής και ο Ηλίας, ενώ νεφέλη σκέπασε τους μαθητές και ακούστηκε η φωνή του Θεού Πατέρα.
Πανήγυρη – 6 Αυγούστου
Ο ναός πανηγυρίζει κάθε χρόνο στις 6 Αυγούστου, ημέρα της Μεταμορφώσεως του Σωτήρος. Η Εκκλησία της Κύπρου καταγράφει επίσημα το Πέρα Χωριό–Νήσου μεταξύ των κοινοτήτων όπου πανηγυρίζει ναός αφιερωμένος στη Μεταμόρφωση. Την παραμονή τελείται ο πανηγυρικός Εσπερινός και την ημέρα της εορτής η Θεία Λειτουργία.
Η ευλογία των σταφυλιών
Στην ορθόδοξη παράδοση, κατά την εορτή της Μεταμορφώσεως στις 6 Αυγούστου διαβάζεται ειδική ευχή για την ευλογία των σταφυλιών και οι πιστοί προσφέρουν τα πρώτα σταφύλια της εποχής στον ναό. Η Εκκλησία της Κύπρου καταγράφει επίσης ότι την ημέρα αυτή επιτρέπεται κατάλυση ιχθύος, παρότι η εορτή βρίσκεται μέσα στη νηστεία του Δεκαπενταύγουστου.
Λειτουργική ζωή
Ο ναός χρησιμοποιείται για τη Θεία Λειτουργία, τα μυστήρια, τις μεγάλες εορτές και άλλες σημαντικές εκδηλώσεις της κοινότητας. Η Ιερά Μητρόπολη Τριμυθούντος τον καταγράφει ως ενεργό ενοριακό ναό με οργανωμένη εφημεριακή, ψαλτική, επιτροπική και κατηχητική διακονία.
Εθνικά μνημόσυνα
Στον Ιερό Ναό Μεταμορφώσεως του Σωτήρος τελούνται επίσης εθνικά μνημόσυνα για πεσόντες και αγνοουμένους του Πέρα Χωριού, διατηρώντας ζωντανή τη μνήμη των ανθρώπων της κοινότητας που συνδέονται με τα γεγονότα της τουρκικής εισβολής του 1974. Τεκμηριωμένες αναφορές καταγράφουν τέτοιες τελετές στον ναό και κατά τα πρόσφατα χρόνια.
Χειροτονίες και σημαντικές ακολουθίες
Η εκκλησία έχει φιλοξενήσει και σημαντικές εκκλησιαστικές τελετές. Στις 4 Αυγούστου 2012, κατά τη Θεία Λειτουργία στον ναό, ο Μητροπολίτης Τριμυθούντος Βαρνάβας χειροτόνησε σε πρεσβύτερο τον τότε διάκονο Αντώνιο Παναγή. Η παρουσία επισκόπων σε πανηγύρεις και άλλες ακολουθίες του ναού επιβεβαιώνει τη σημασία του για την εκκλησιαστική ζωή της περιοχής.
Οι άλλοι ναοί του Πέρα Χωριού–Νήσου
Η περιοχή Πέρα Χωριού–Νήσου διαθέτει πλούσια εκκλησιαστική κληρονομιά. Στο Πέρα Χωριό βρίσκεται ο ιστορικός ναός της Αγίας Μαρίνας, ενώ στη Νήσου βρίσκεται η Αγία Παρασκευή. Ιδιαίτερα σημαντικός είναι και ο μεσαιωνικός ναός των Αγίων Αποστόλων Πέτρου και Παύλου, που χρονολογείται στον 12ο αιώνα, καθώς και το σύγχρονο παρεκκλήσι της Παναγίας Τσαμπίκας στο ύψωμα Γερακαρκά.
Θρησκευτική και κοινωνική σημασία
Η Εκκλησία της Μεταμορφώσεως του Σωτήρος αποτελεί χαρακτηριστικό μνημείο της νεότερης ιστορίας του Πέρα Χωριού. Η ανέγερσή της το 1990 συνδέεται άμεσα με την πληθυσμιακή ανάπτυξη που ακολούθησε την εγκατάσταση προσφύγων μετά το 1974. Παράλληλα, ο ναός αποτελεί σήμερα κεντρικό σημείο λατρείας, μνήμης, κοινωνικής συνοχής και πολιτιστικής δραστηριότητας, λειτουργώντας σε συνέχεια της πολύ παλαιότερης εκκλησιαστικής παράδοσης της περιοχής.
Τοποθεσία – Συντεταγμένες – Google Maps
Ο ναός βρίσκεται στο κέντρο του Πέρα Χωριού, στην οδό Ελευθερίας, επαρχία Λευκωσίας. Η σημερινή χαρτογραφική καταχώριση δίνει το Plus Code 297V+992, Pera Chorio 2572.
Συντεταγμένες: περίπου 35.01311° N, 33.39486° E
Plus Code: 8G7M297V+992
Διεύθυνση: Ελευθερίας, Πέρα Χωριό 2572, Κύπρος
Google Maps:
Ιερός Ναός Μεταμορφώσεως του Σωτήρος – Πέρα Χωριό–Νήσου
Φωτογραφική καταγραφή
Οι φωτογραφίες της παρούσας ανάρτησης λήφθηκαν στις 18 Σεπτεμβρίου 2016 από τον Γιώργο Κωνσταντίνου.
Στοιχεία ναού
Ονομασία: Ιερός Ναός Μεταμορφώσεως του Σωτήρος
Αγγλική ονομασία: Church of the Transfiguration of the Saviour
Αφιέρωση: Μεταμόρφωση του Κυρίου και Σωτήρος Ιησού Χριστού
Τύπος: Κεντρικός ενοριακός ναός Πέρα Χωριού
Έτος ανέγερσης: 1990
Αφορμή ανέγερσης: αύξηση πληθυσμού και εγκατάσταση προσφύγων μετά το 1974
Αρχιτεκτονικός ρυθμός: τρίκλιτος βυζαντινός
Τρούλοι: 5
Στέγαση: καμαροσκέπαστος
Πνευματικό Κέντρο: δίπλα στον ναό
Εκκλησιαστική δικαιοδοσία: Ιερά Μητρόπολη Τριμυθούντος
Κύρια εορτή: 6 Αυγούστου
Παράδοση εορτής: ευλογία σταφυλιών
Τοποθεσία: Πέρα Χωριό–Νήσου
Οδός: Ελευθερίας
Επαρχία: Λευκωσία
Χώρα: Κύπρος
Συντεταγμένες: 35.01311° N, 33.39486° E
Plus Code: 8G7M297V+992
Φωτογράφος: Γιώργος Κωνσταντίνου
Ημερομηνία φωτογραφιών: 18/9/2016
Πηγές
Biodiversity of Cyprus – Εκκλησία Μεταμορφώσεως του Σωτήρος στα χωριά Πέρα Χωριό και Νήσου
Biodiversity of Cyprus – Τα χωριά Πέρα Χωριό και Νήσου
Biodiversity of Cyprus – Εκκλησία Αγίας Μαρίνας στο Πέρα Χωριό–Νήσου
Biodiversity of Cyprus – Εκκλησία Αγίων Αποστόλων Πέτρου και Παύλου
Biodiversity of Cyprus – Εκκλησία Αγίας Παρασκευής στη Νήσου
Biodiversity of Cyprus – Παναγία Τσαμπίκα στο Πέρα Χωριό–Νήσου
Biodiversity of Cyprus – Κατάλογος Δήμων και Κοινοτήτων της Κύπρου
Ιερά Μητρόπολη Τριμυθούντος – Πέρα Χωρίον
Εκκλησία της Κύπρου – Η Εορτή της Μεταμορφώσεως στο Πέρα Χωριό Νήσου
Εκκλησία της Κύπρου – Η Μεταμόρφωση του Κυρίου και Σωτήρος
TEXT AND PHOTOS: GEORGE KONSTANTINOU – 18/9/2016
Church of the Transfiguration of the Saviour
The Church of the Transfiguration of the Saviour stands in the centre of Pera Chorio–Nisou in Nicosia District and is the principal parish church of Pera Chorio. The present church is relatively modern, having been constructed in 1990 during a period of substantial population growth. This increase was particularly associated with the settlement of large numbers of Greek Cypriot refugees following the Turkish invasion of 1974, creating the need for a larger church capable of serving the growing community.
Construction in 1990
The construction of the church in 1990 marked an important stage in the modern history of Pera Chorio. Earlier religious life had been closely associated with the historic Church of Agia Marina, but population growth, especially after the arrival of refugees following 1974, made a much larger place of worship necessary. The Church of the Transfiguration subsequently became the principal parish church of the community.
Architecture
The church was constructed in a three-aisled Byzantine style, with five domes and a barrel-vaulted architectural form. Its multi-domed composition gives the building a monumental appearance and clearly distinguishes it from the smaller historic churches of the surrounding area. The design represents a modern interpretation of Byzantine ecclesiastical architecture.
Principal church of Pera Chorio
The Holy Metropolis of Trimythountos officially records the Church of the Transfiguration as the parish church of Pera Chorio, while the neighbouring community of Nisou has the Church of Agia Paraskevi as its principal parish church. This ecclesiastical distinction reflects the historically separate identities of the two neighbouring communities, despite their close administrative and social links.
Spiritual Centre
A Spiritual Centre has been constructed beside the church to serve the religious, social and catechetical needs of the faithful. Together, the church and the Spiritual Centre form an important focus for community religious and social activities.
The Transfiguration of the Saviour
The church is dedicated to the Transfiguration of Our Lord and Saviour Jesus Christ, one of the major feasts of the Orthodox Church. According to the Gospel tradition, Christ ascended Mount Tabor with the disciples Peter, James and John and was transfigured before them, revealing His divine glory. Moses and Elijah appeared beside Him, while a cloud overshadowed the disciples and the voice of God the Father was heard.
Feast – 6 August
The church celebrates its annual feast on 6 August, the Feast of the Transfiguration. The Church of Cyprus officially lists Pera Chorio–Nisou among the communities where a church dedicated to the Transfiguration celebrates on this date. A festal Vespers is celebrated on the eve, followed by the Divine Liturgy on the feast day.
Blessing of grapes
Orthodox tradition associates the Feast of the Transfiguration with the blessing of grapes, and a special prayer for the first grapes of the season is read during the liturgical celebration. The Church of Cyprus also records that fish is permitted on this feast even though it falls within the Dormition Fast.
Liturgical life
The church is used for the Divine Liturgy, sacraments, major feast days and other important religious events of the community. The Holy Metropolis of Trimythountos records it as an active parish with organised clergy, chanters, church committee members and catechetical ministry.
National memorial services
The church also hosts national memorial services for the fallen and missing persons of Pera Chorio, maintaining the memory of members of the community associated with the events of the Turkish invasion of 1974. Such commemorations continue to be held at the church.
Ordinations and important services
The church has also hosted important ecclesiastical ceremonies. On 4 August 2012, during the Divine Liturgy at the church, Metropolitan Varnavas of Trimythountos ordained Deacon Antonios Panagi to the priesthood. Episcopal participation in feast-day services and other ceremonies further reflects the importance of the church in the ecclesiastical life of the region.
Other churches of Pera Chorio–Nisou
The wider Pera Chorio–Nisou area possesses a rich ecclesiastical heritage. Pera Chorio includes the historic Church of Agia Marina, while Nisou has the Church of Agia Paraskevi. Of particular importance is the medieval Church of the Holy Apostles Peter and Paul, dating from the 12th century, as well as the modern Panagia Tsampika Chapel on Gerakarka hill.
Religious and social importance
The Church of the Transfiguration is a characteristic monument of the modern history of Pera Chorio. Its construction in 1990 is directly connected with the population growth that followed the settlement of refugees after 1974. Today it functions as a major centre of worship, remembrance, social cohesion and religious activity, continuing the much older ecclesiastical tradition of the area.
Location – Coordinates – Google Maps
The church stands in the centre of Pera Chorio, on Eleftherias Street, Nicosia District. Modern mapping identifies the site with Plus Code 297V+992, Pera Chorio 2572.
Coordinates: approximately 35.01311° N, 33.39486° E
Plus Code: 8G7M297V+992
Address: Eleftherias, Pera Chorio 2572, Cyprus
Google Maps:
Church of the Transfiguration of the Saviour – Pera Chorio–Nisou
Photographic record
The photographs accompanying this article were taken on 18 September 2016 by George Konstantinou.
Church details
Name: Church of the Transfiguration of the Saviour
Greek name: Ιερός Ναός Μεταμορφώσεως του Σωτήρος
Dedication: Transfiguration of Our Lord and Saviour Jesus Christ
Type: Principal parish church of Pera Chorio
Construction: 1990
Reason for construction: population growth and settlement of refugees after 1974
Architectural style: three-aisled Byzantine
Domes: 5
Roofing: barrel-vaulted
Spiritual Centre: adjoining the church
Ecclesiastical jurisdiction: Holy Metropolis of Trimythountos
Principal feast: 6 August
Feast tradition: blessing of grapes
Location: Pera Chorio–Nisou
Street: Eleftherias
District: Nicosia
Country: Cyprus
Coordinates: 35.01311° N, 33.39486° E
Plus Code: 8G7M297V+992
Photographer: George Konstantinou
Date of photographs: 18/9/2016
Sources
Biodiversity of Cyprus – Church of the Transfiguration of the Saviour at Pera Chorio–Nisou
Biodiversity of Cyprus – Pera Chorio and Nisou Villages
Biodiversity of Cyprus – Church of Agia Marina at Pera Chorio–Nisou
Biodiversity of Cyprus – Church of the Holy Apostles Peter and Paul
Biodiversity of Cyprus – Church of Agia Paraskevi at Nisou
Biodiversity of Cyprus – Panagia Tsampika Chapel at Pera Chorio–Nisou
Biodiversity of Cyprus – List of Cities, Towns and Villages in Cyprus
Holy Metropolis of Trimythountos – Pera Chorio
Church of Cyprus – Feast of the Transfiguration at Pera Chorio–Nisou
Church of Cyprus – The Transfiguration of Our Lord and Saviour
No comments:
Post a Comment