Ο κυπριακός Νυχτοπάππαρος στα όρια του αφανισμού (Web TV) - Του Γιώργου Κωνσταντίνου - Εφημερίδα πολίτης 17/12/2017 - The Cyprus Egyptian Fruit Bat on the Brink of Extinction – By George Konstantinou

See also

All about Cyprus - Όλα για την Κύπρο

Egyptian fruit bat - Rousettus aegyptiacus (Geoffroy, 1810) Νυχτοπάππαρος - Φρουτονυχτερίδα - Cyprus

Άρθρα του Γιώργου Κωνσταντίνου (162) στην εφημερίδα Πολίτης – George Konstantinou Articles at Politis newspaper from 24/9/2017 – 1/11/2020

Λίστα των θηλαστικών της Κύπρου - List of mammals of Cyprus

Λίστα με τα 19 είδη νυχτερίδων της Κύπρου - List of 19 bats species of       Cyprus

Below in English

ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ, 17.12.2017

Κείμενο, φωτογραφίες, βίντεο του Γιώργου Κωνσταντίνου

Ο  Νυχτοπάππαρος η Νυχτοκόρακας με το επιστημονικό όνομα Egyptian fruit bat (Rousettus aegyptiacus) αποτελεί ένα από τα 30 θηλαστικά ζώα που συναντούμε στην Κύπρο και ένα από τα 19 είδη νυχτερίδων της Κύπρου. Είναι είδος Φρουτονυχτερίδας  και ανήκει στην κατηγορία των μεγαχειρόπτερων. Είναι το μεγαλύτερο είδος νυχτερίδας που έχουμε στον τόπο μας με άνοιγμα πτερυγίων μέχρι 60 εκατοστά.  

Η Κύπρος είναι η μόνη ευρωπαϊκή χώρα που φιλοξενεί αυτό το είδος νυχτερίδας. Την συναντούμε επίσης σε μερικές αφρικανικές χώρες, σε χώρες της Mέσης Aνατολής, Πακιστάν και Ινδία.

Είναι νυχτόβιο ζώο και το κορμί του καλύπτεται από τρίχες γκρίζου χρώματος και διαθέτουν πτέρυγες με δερμάτινες μεμβράνες για να μπορούν να πετούν,  το κεφάλι του μοιάζει με νυφίτσα. Έχουν πολύ καλή όραση για να βλέπουν την νύχτα και δυνατά πόδια με μεγάλα νύχια για να μπορούν να γαντζώνονται στα δέντρα που τρέφονται, καθώς και στις οροφές των σπηλαίων όπου κρέμονται ανάποδα και κουρνιάζουν την μέρα. Την μέρα κουρνιάζει ομαδικά σε φυσικά σπήλαια , σε φαράγγια, σε σπήλαια παλαιών λατομείων και γαλαρίες παλαιών μεταλλείων. Στα σπήλαια παραμένουν ομαδικά κατά την διάρκεια τις μέρας η μια κολλητή πάνω στην άλλη για σκοπούς προστασίας και θερμότητας. Μόλις νυχτώσει βγαίνουν έξω προς αναζήτηση τροφής και επιστρέφουν ξανά πριν ξημερώσει. 

Γεννά αργά την Άνοιξη ένα μικρό το οποίο παραμένει γαντζωμένο στο στήθος της μητέρας του όπου και θηλάζει μέχρι να μπορεί να γαντζώνεται μόνο του στην οροφή της σπηλιάς και μετά να πετά μόνο του. Η μητέρα μπορεί να πετά έχοντας το μικρό γαντζωμένο πάνω της.  

Πολλές φορές μπορεί να εξαφανιστούν από ένα σπήλαιο στο οποίο ζουν και να επανεμφανιστούν σε μερικούς μήνες. Άγνωστο πού πάνε και γιατί.

Την νύχτα μπορούν να διανύσουν πολύ μεγάλες αποστάσεις αναζητώντας τροφή.

Είναι πολύ φιλικά ζώα και εξημερώνονται πολύ εύκολα, επίσης ζουν σε αιχμαλωσία και αναπαράγονται σε συνθήκες αιχμαλωσίας. Υπάρχουν στον ζωολογικό κήπο στην Λεμεσό όπου αναπαράγονται με επιτυχία και τα μικρά απελευθερώνονται στο φυσικό τους περιβάλλον.  

Τρέφεται αποκλειστικά με υπερώριμα φρούτα όπως σταφύλια, μέσπιλα, σύκα, φοινίκια, μήλα, μούρα, καρπούς του δέντρου μαυρομάτας, καρπούς φίκου και πολλά άλλα είδη φρούτων. Τρέφεται επίσης και με νέκταρ που παίρνει από διάφορα άνθη όπως άνθη αμυγδαλιάς και ευκαλύπτου.

Στο παρελθόν τα ζώα αυτά θεωρούνταν επιβλαβή για την γεωργία διότι τρέφονται με φρούτα και πίστευαν ότι κατέστρεφαν τις σοδιές όπου και καταπολεμήθηκαν άγρια. Ήταν ακόμα και επικηρυγμένο είδος ακόμα και από το κράτος που αγόραζε τα νεκρά ζώα.  Δηλητηρίαζαν τα ζώα μέσα στις σπηλιές , τα ανάγκαζαν να βγουν έξω από τις σπηλιές και τα πυροβολούσαν σκοτώνοντας τα κατά εκατοντάδες και αυτό δυστυχώς συμβαίνει και μέχρι σήμερα από μερικούς ασυνείδητους κυνηγούς που το κάνουν για διασκέδαση. 

Στην πραγματικότητα τα ζώα αυτά τρέφονται μόνο με υπερώριμα φρούτα τα οποία είναι άχρηστα για τους γεωργούς καθώς τα υπερώριμα φρούτα δεν είναι εμπορεύσιμα. Ο νυχτοπάππαρος διαλέγει τα υπερώριμα φρούτα διότι είναι μαλακά και έχουν αρκετό χυμό, μασά το φρούτο και καταπίνει μόνο τον χυμό ενώ το υπόλοιπο το φτύνει. Μπορεί να κάνει και μερικές ζημίες άλλα επειδή ενοχλεί τον άνθρωπο πρέπει να το εξαφανίσουμε; 

Είναι από τα ωφέλιμα ζώα διότι πολλές φορές μεταφέρουν το φρούτο μαζί με τους σπόρους του μακριά από το δέντρο για να το φάνε και με αυτό τον τρόπο βοηθούν στην διασπορά πολλών δασικών ειδών. Στην είσοδο πολλών σπηλιών βλέπουμε να υπάρχουν συκιές και η ύπαρξη τους οφείλεται στην δραστηριότητα των ζώων αυτών. Επίσης διαλέγοντας μόνο τα υπερώριμα φρούτα καταστρέφουν και τις κάμπιες πολλών βλαβερών εντόμων όπως την μεσογειακή μύγα. 

Σήμερα ο κυπριακός πληθυσμός του νυχτοπάππαρου βρίσκεται στα όρια αφανισμού καθώς υπολογίζεται ότι έχουν απομείνει μόνο χίλια άτομα και συνεχώς ο αριθμός αυτός μειώνεται. Η μείωσή αυτή οφείλεται στην καταστροφή των βιότοπων του ζώου αυτού, η παράνομη καταπολέμηση και ενόχληση του, τα φυτοφάρμακα καθώς και η έλλειψη τροφής λόγω της εγκατάλειψης πολλών καλλιεργειών όπως των σταφυλιών.

Τα δίχτυα λαθροθήρων που στήνονται σε περιβόλια για παράνομη παγίδευση πτηνών αποτελούν σοβαρό κίνδυνο για τον νυχτοπάππαρο καθώς τα ζώα αυτά πιάνονται την νύχτα μέσα στα δίχτυα. Κάποιος κάποτε βρήκε σε ένα περιβόλι ένα τέτοιο δίχτυ με 16 νυχτοπάππαρους πιασμένους πάνω, σε άθλια κατάσταση και μου το έφερε. Με πολλή δυσκολία και πολλή κόπο κατάφερα να τους βγάλω από το δίχτυ. Προσπάθησα να τους απελευθερώσω την νύχτα σε κατάλληλή περιοχή άλλα αρκετοί από αυτούς ήταν τραυματισμένοι από τα δίχτυα και δεν μπορούσαν να πετάξουν. Τους έβαλα σε ένα μεγάλο κλουβί μέχρι να θεραπευτούν. Ήταν πολύ φιλικά ζώα και μου έκανε εντύπωση το ότι από την πρώτη μέρα έτρωγαν από το χέρι μου. Σε μερικές βδομάδες αποθεραπεύτηκαν, έμπαινα στο κλουβί με φρούτο και αυτά πετούσαν και κάθονταν στο χέρι μου και έτρωγαν.

Μεταξύ τους υπήρχε ένας ολόασπρος με κατακόκκινά μάτια που έπασχε από αλμπινισμό. Όταν έδειξα μια φωτογραφία του σε Τσέχους επιστήμονες που μελετούν τα ζώα αυτά σε όλες τις χώρες που υπάρχουν, έμειναν έκπληκτοι και μου είπαν ότι έχουν δει πολλές χιλιάδες από αυτά τα ζώα άλλα ποτέ κάτι τέτοιο. 

Σπάνιο άτομο με αλμπινισμό. 

Επίσης έχω δει αρκετές φορές νεκρά ζώα να κρέμονται από ηλεκτροφόρα σύρματα, ο θάνατος τους οφείλετε στο ότι τα ζώα  κάθονται στο σύρμα ανάποδα, και λόγω μεγέθους  αγγίξουν και το δεύτερο σύρμα με αποτέλεσμα να παθαίνουν ηλεκτροπληξία.

Σήμερα πρόκειται για αυστηρά προστατευόμενο είδος στην Κύπρο όπως και όλα τα είδη νυχτερίδων της Κύπρου με νομοθεσία (Ο περί προστασίας  και διατήρησης της άγριας ζωής νόμος του 2003). Επίσης όλα τα είδη νυχτερίδων προστατεύονται σε ευρωπαϊκό επίπεδο από την Οδηγία των Οικοτόπων 92/43/ΕΟΚ. 

Έχουν ληφθεί από το κράτος διάφορα μέτρα προστασίας των ζώων αυτών όπως δημιουργία μερικών φυτειών από δασικά είδη με τα οποία τρέφονται και τοποθέτησει ειδικών κάγκελων σε μερικές σπηλιές.  Αυτά τα μέτρα δεν είναι όμως αρκετά, πρέπει να γίνει μια ενημέρωση στον κόσμο κυρίως της υπαίθρου , να περιφραχτούν οι σπηλιές που συχνάζουν τα ζώα αυτά να τοποθετηθούν ενημερωτικές πινακίδες που να αποτρέπουν τον οποιοδήποτε να εισέρχεται μέσα. Οι σπηλιές που απέμειναν με τα ζώα αυτά είναι ελάχιστες, και είναι ξέφραγα αμπέλια για τον οποιονδήποτε και μπορούν να προστατευθούνε με πολύ λίγα έξοδα.   

ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ
Ο Γιώργος Κωνσταντίνου γεννήθηκε το 1960 στη Λευκωσία και είναι φυσιοδίφης ερευνητής της κυπριακής βιοποικιλότητας. Φωτογράφος και κινηματογραφιστής αγρίας ζωής και πρόεδρος του συνδέσμου προστασίας φυσικής κληρονομίας και βιοποικιλότητας της Κύπρου. Με ακούραστη δράση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης όσον αφορά το περιβάλλον και την βιοποικιλότητα του τόπου μας. 

GEORGE KONSTANTINOU, 17 December 2017

Text by George Konstantinou

The Egyptian fruit bat (Rousettus aegyptiacus), known in Cyprus as “Nychto­papparos” or “Nychto­korakas”, is one of the 30 mammal species found in Cyprus and one of the island’s 19 bat species. It is a fruit bat belonging to the group commonly known as megabats. With a wingspan of up to 60 centimetres, it is the largest bat species found in our country.

Cyprus is the only European country that supports a population of this bat. It is also found in several African countries, the Middle East, Pakistan and India.

It is a nocturnal animal with a body covered in grey fur and wings formed by leathery membranes that enable it to fly. Its head resembles that of a weasel. These bats have very good eyesight, allowing them to see at night, and powerful feet with large claws. These enable them to cling to the trees on which they feed and to the ceilings of caves, where they hang upside down and roost during the day.

During daylight hours, they roost communally in natural caves, ravines, caves in abandoned quarries and galleries in old mines. Inside the caves, they remain together throughout the day, often pressed closely against one another for protection and warmth. As soon as darkness falls, they emerge in search of food and return before dawn.

Late in spring, the female gives birth to a single young bat. It remains attached to its mother’s chest and suckles until it can cling independently to the cave ceiling and eventually fly on its own. The mother is capable of flying while carrying the young bat attached to her body.

They may sometimes disappear from a cave in which they live and reappear several months later. Where they go and why they leave remain unknown.

During the night, they can travel very long distances in search of food.

They are very friendly animals and can become accustomed to people quite easily. They can also live and reproduce in captivity. Egyptian fruit bats are kept at Limassol Zoo, where they breed successfully, and the young are released into their natural environment.

They feed exclusively on overripe fruit, including grapes, loquats, figs, dates, apples, mulberries, the fruit of the “mavromata” tree, the fruit of Ficus trees and many other types of fruit. They also feed on nectar obtained from flowers, including those of almond and eucalyptus trees.

In the past, these animals were considered harmful to agriculture because they feed on fruit and were believed to destroy crops. As a result, they were persecuted relentlessly. A bounty was even placed on them by the state, which purchased dead animals.

They were poisoned inside caves or forced to emerge and then shot, with hundreds being killed. Unfortunately, this still happens today, as some irresponsible hunters shoot them for amusement.

In reality, these animals feed only on overripe fruit that is of no use to farmers because it cannot be marketed. The Egyptian fruit bat chooses overripe fruit because it is soft and contains plenty of juice. It chews the fruit, swallows only the juice and spits out the remaining material.

It may occasionally cause some damage, but does the fact that it inconveniences people justify its extermination?

These bats are beneficial animals because they often carry fruit and its seeds away from the parent tree before feeding. In this way, they assist in the dispersal of many forest plant species. Fig trees can be seen growing at the entrances of many caves, and their presence there is due to the activity of these animals.

By selecting overripe fruit, they also destroy the larvae of several harmful insects, including the Mediterranean fruit fly.

Today, the Cypriot population of the Egyptian fruit bat is on the brink of extinction. It is estimated that only about one thousand individuals remain, and their number continues to decline.

This decline is attributed to the destruction of the animal’s habitats, illegal persecution and disturbance, pesticides and food shortages resulting from the abandonment of many agricultural crops, including vineyards.

Poachers’ nets placed in orchards for the illegal trapping of birds constitute a serious danger to Egyptian fruit bats because the animals become entangled in them during the night.

On one occasion, someone found such a net in an orchard with 16 Egyptian fruit bats trapped in it in a terrible condition and brought it to me. With great difficulty and considerable effort, I managed to remove them from the net.

I attempted to release them at night in a suitable area, but several had been injured by the net and were unable to fly. I placed them in a large enclosure until they recovered.

They were very friendly animals, and I was impressed that they began eating from my hand from the very first day. After several weeks, they had recovered. When I entered the enclosure carrying fruit, they flew towards me, landed on my hand and began to feed.

Among them was an entirely white individual with bright red eyes that had albinism. When I showed its photograph to Czech scientists who study these animals throughout their geographical range, they were astonished. They told me that they had seen many thousands of Egyptian fruit bats but had never encountered an individual like this one.

I have also seen dead animals hanging from live electrical wires on several occasions. Their deaths occur because the bats hang upside down from one wire and, because of their size, may touch a second wire, resulting in electrocution.

Today, the Egyptian fruit bat is a strictly protected species in Cyprus, as are all the island’s bat species, under the Protection and Management of Wild Birds and Game Species Law of 2003. All bat species are also protected at the European level under the Habitats Directive 92/43/EEC.

The state has implemented several measures to protect these animals, including the establishment of plantations containing forest species on which they feed and the installation of special gates at the entrances of some caves.

These measures, however, are not sufficient. Public awareness is needed, particularly among people living in rural areas. The caves used by the bats should be protected, and information signs should be installed to prevent people from entering them.

Only a few caves supporting these animals remain, and they are completely accessible to anyone. They could be protected at very little cost.

GEORGE KONSTANTINOU

George Konstantinou was born in Nicosia in 1960 and is a naturalist and researcher of Cyprus biodiversity. He is a wildlife photographer and filmmaker and President of the Association for the Protection of the Natural Heritage and Biodiversity of Cyprus. He is tirelessly active on social media in raising awareness about the environment and the biodiversity of our country.