Translate

Showing posts with label Villages of Cyprus. Show all posts
Showing posts with label Villages of Cyprus. Show all posts

Saturday, 7 October 2023

Το Χωριό Κάμπος ή Κάμπος της Τσακκίστρας της επαρχίας Λευκωσίας - Kampos village - Cyprus

 See also

Η Ιερά Μονή της Παναγίας του Κύκκου - Kykkos Monastery 


Στην καρδιά της οροσειράς του Τροόδους, εκεί όπου τα πυκνά πευκοδάση αγκαλιάζουν τις βαθιές κοιλάδες και τα τρεχούμενα νερά διαμορφώνουν ένα μοναδικό φυσικό τοπίο, βρίσκονται δύο από τα πιο αυθεντικά χωριά της ορεινής Κύπρου: ο Κάμπος και η Τσακκίστρα. Τα δύο χωριά απέχουν μόλις δύο χιλιόμετρα μεταξύ τους και αποτελούν έναν ενιαίο ιστορικό, πολιτιστικό και κοινωνικό πυρήνα της περιοχής της Μαραθάσας, διατηρώντας μέχρι σήμερα ισχυρούς δεσμούς που χάνονται στους αιώνες.

Ο Κάμπος ανήκει διοικητικά στην επαρχία Λευκωσίας και βρίσκεται περίπου 70 χιλιόμετρα νοτιοδυτικά της πρωτεύουσας. Είναι ένα από τα μεγαλύτερα σε διοικητική έκταση χωριά της επαρχίας, ενώ είναι χτισμένος σε μέσο υψόμετρο περίπου 880 μέτρων. Το χωριό αναπτύσσεται μέσα σε μια στενή και καταπράσινη κοιλάδα που διασχίζεται από τον ποταμό του Κάμπου, ο οποίος επί χιλιάδες χρόνια διαμόρφωσε το επιβλητικό ορεινό ανάγλυφο της περιοχής. Οι απότομες βουνοπλαγιές που περιβάλλουν τον οικισμό αποτελούνται κυρίως από πετρώματα γάββρου και διαβάση, χαρακτηριστικά της γεωλογίας του συμπλέγματος του Τροόδους.

Η περιοχή δέχεται σημαντικές βροχοπτώσεις, που ξεπερνούν κατά μέσο όρο τα 700 χιλιοστόμετρα ετησίως, γεγονός που ευνοεί την ανάπτυξη πλούσιας βλάστησης. Ωστόσο, το ιδιαίτερα απότομο ανάγλυφο περιορίζει τις καλλιεργήσιμες εκτάσεις στις όχθες του ποταμού και στα μικρά φυσικά αναβαθμίδια της κοιλάδας. Εκεί καλλιεργούνται παραδοσιακά κερασιές, μηλιές, αχλαδιές, ροδακινιές, καρυδιές, αμυγδαλιές, ελιές, αμπέλια, καθώς και μικρές ποσότητες λαχανικών και οσπρίων. Ιδιαίτερα γνωστά παραμένουν τα κεράσια του Κάμπου, τα οποία θεωρούνται από τα ποιοτικότερα της Κύπρου.

Περισσότερο από τα δύο τρίτα της διοικητικής έκτασης του χωριού καλύπτονται από φυσικό δάσος, όπου κυριαρχούν η τραχεία πεύκη, η λατζιά, η ανδρουκλιά, οι σφένδαμνοι και πολλά ακόμη είδη της κυπριακής χλωρίδας. Το δάσος του Κάμπου αποτελεί σημαντικό βιότοπο για δεκάδες είδη πουλιών, θηλαστικών και ερπετών, ενώ προσελκύει φυσιολάτρες, πεζοπόρους και φωτογράφους άγριας ζωής από ολόκληρη την Κύπρο.

Η στενή γεωργική γη δεν μπορούσε ποτέ να καλύψει πλήρως τις ανάγκες των κατοίκων. Για τον λόγο αυτό, ήδη από τους πρώτους αιώνες της ύπαρξης του χωριού, οι περισσότεροι στράφηκαν στην αξιοποίηση του πλούσιου δασικού πλούτου. Η υλοτομία εξελίχθηκε στο σημαντικότερο επάγγελμα της περιοχής και συνέβαλε καθοριστικά στην οικονομική ανάπτυξη τόσο του Κάμπου όσο και της γειτονικής Τσακκίστρας. Οι ξυλοκόποι εργάζονταν σε ολόκληρη την οροσειρά του Τροόδους, ενώ η επεξεργασία της ξυλείας γινόταν στα τοπικά πριονιστήρια, όπου παράγονταν ξυλεία, κιβώτια, βαρέλια και άλλα ξύλινα προϊόντα που διακινούνταν σε ολόκληρη την Κύπρο.

Η σχέση του χωριού με το δάσος ήταν τόσο στενή ώστε ήδη από τα τέλη του 19ου αιώνα οι βρετανικές αποικιακές αρχές εγκατέστησαν στον Κάμπο δασικό σταθμό για την προστασία και διαχείριση των δασών του Τροόδους. Παράλληλα λειτούργησαν αστυνομικός σταθμός και άλλες κρατικές υπηρεσίες, καθιστώντας τον Κάμπο διοικητικό κέντρο της ευρύτερης περιοχής.

Η ιστορία του χωριού είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με την Τσακκίστρα. Σύμφωνα με την τοπική παράδοση, η εύφορη κοιλάδα όπου βρίσκεται σήμερα ο Κάμπος αποτελούσε αρχικά γεωργική περιοχή των κατοίκων της Τσακκίστρας και ήταν γνωστή απλώς ως «ο κάμπος». Με την πάροδο του χρόνου οι ιδιοκτήτες άρχισαν να οικοδομούν μόνιμες κατοικίες δίπλα στα χωράφια τους, δημιουργώντας σταδιακά έναν νέο οικισμό, ο οποίος πιθανότατα ιδρύθηκε στα τέλη του 16ου αιώνα, κατά τα πρώτα χρόνια της Οθωμανικής περιόδου. Για τον λόγο αυτό το χωριό είναι γνωστό μέχρι σήμερα και ως Κάμπος της Τσακκίστρας.

Η Τσακκίστρα, χτισμένη σε μεγαλύτερο υψόμετρο στις πλαγιές του βουνού, αποτελεί έναν από τους παλαιότερους οικισμούς της περιοχής. Τα δύο χωριά εξελίχθηκαν παράλληλα, με κοινές οικογένειες, κοινές επαγγελματικές δραστηριότητες και στενούς κοινωνικούς δεσμούς. Για πολλές γενιές οι κάτοικοί τους μοιράζονταν τις ίδιες γεωργικές εκτάσεις, τα ίδια δάση και τις ίδιες παραδόσεις, γεγονός που εξηγεί γιατί ακόμη και σήμερα αντιμετωπίζονται ως μια ενιαία κοινότητα.

Σημαντικό ρόλο στην ανάπτυξη της περιοχής διαδραμάτισε η εγγύτητα με την ιστορική Ιερά Μονή Κύκκου, που απέχει περίπου επτά χιλιόμετρα από τον Κάμπο. Πριν από το 1974, ο δρόμος που συνέδεε τη Λευκωσία με τη Μονή μέσω Μόρφου και Ξερού περνούσε από τον Κάμπο, μετατρέποντας το χωριό σε βασικό σταθμό για χιλιάδες προσκυνητές και επισκέπτες. Η τουρκική εισβολή και η κατοχή της περιοχής της Μόρφου διέκοψαν αυτή την ιστορική οδική σύνδεση, με αποτέλεσμα ο Κάμπος να απομονωθεί συγκοινωνιακά και να προσεγγίζεται πλέον μέσω του δρόμου της Μονής Κύκκου. Η αλλαγή αυτή επηρέασε σημαντικά τόσο την τοπική οικονομία όσο και την τουριστική ανάπτυξη της κοινότητας.

Παρά τις δυσκολίες, ο Κάμπος διατηρεί μέχρι σήμερα τον παραδοσιακό του χαρακτήρα. Οι πέτρινες κατοικίες, τα στενά δρομάκια, τα παλιά πριονιστήρια και οι ήρεμες γειτονιές μαρτυρούν μια εποχή όπου η ζωή ήταν άρρηκτα συνδεδεμένη με το βουνό και το δάσος. Η κύρια εκκλησία του χωριού, αφιερωμένη στον Άγιο Κυριακό, ανακαινίστηκε στα τέλη του 19ου αιώνα και φυλάσσει σημαντικές εικόνες που προέρχονται από παλαιότερα εξωκλήσια της περιοχής. Στην κοινότητα υπάρχουν επίσης οι εκκλησίες της Αγίας Βαρβάρας, του Αγίου Μάμαντος, του Αγίου Σπυρίδωνα και του Προφήτη Ηλία, ενώ παλαιότερα λειτουργούσε και η ιστορική μονή της Παναγίας των Ηλιακών.

Εκτός από την ξυλεία, ο Κάμπος υπήρξε γνωστός και για την αξιοποίηση των αρωματικών φυτών του βουνού. Η άγρια ρίγανη συλλεγόταν σε μεγάλες ποσότητες και χρησιμοποιούνταν για την παραγωγή αιθέριου ελαίου, το οποίο αξιοποιούνταν τόσο στη φαρμακευτική όσο και στη σαπωνοποιία. Παράλληλα, οι καρποί και η ρητίνη της σχινιάς χρησιμοποιούνταν στην παραδοσιακή βιοτεχνία, ενώ τα εύκαμπτα κλαδιά της αποτελούσαν πρώτη ύλη για την καλαθοπλεκτική.

Σήμερα, παρά τη σημαντική μείωση του πληθυσμού λόγω της αστυφιλίας, οι δύο κοινότητες συνεχίζουν να διατηρούν ζωντανές τις παραδόσεις τους. Πολιτιστικές εκδηλώσεις, τοπικά φεστιβάλ, θρησκευτικές πανηγύρεις και η αυθεντική κυπριακή φιλοξενία κρατούν ζωντανή την ταυτότητα του τόπου. Ο Κάμπος και η Τσακκίστρα δεν αποτελούν απλώς δύο ορεινά χωριά· αποτελούν ζωντανές μαρτυρίες της ιστορίας της Μαραθάσας και της στενής σχέσης του ανθρώπου με το δάσος, το βουνό και τη φύση της Κύπρου.

Tex and Photos  16/3/2013 by George Konstantinou



































Monday, 2 October 2023

Το κατεχόμενο χωριό ( δήμος) Λευκόνοικο της επαρχίας Αμμοχώστου - Leukoniko village - Cyprus

See also

All about Cyprus - Όλα για την Κύπρο

Το Λευκόνοικο είναι χωριό του κάμπου της Μεσαορίας, του σιτοβολώνα της Κύπρου. Τα χώματά του φτάνουν μέχρι τις παρυφές του Πενταδακτύλου, στα βόρεια, και μέχρι το κέντρο του κάμπου στον νότο. 

Τα κυριότερα προϊόντα του χωριού μέχρι το 1974 ήταν τα δημητριακά (σιτάρι, κριθάρι, κ.α.) μαζί με τα προϊόντα της κτηνοτροφίας. Τα τελευταία χρόνια, πριν την καταστροφή, αναπτύχθηκε η καλλιέργεια των φρουτόδεντρων (χρυσομηλιάς, ροδακινιάς, αχλαδιάς, κ.α.), των εσπεριδοειδών και λαχανικών με μεγάλη επιτυχία. Γιατί πρέπει να αναφερθεί πως ο Λευκονοικιάτης είναι άνθρωπος εργατικός, δραστήριος και δυναμικός και ποτέ δεν φοβάται τη δουλειά. Όμως το μεγάλο πρόβλημα της άρδευσης δυσκόλευε τις προσπάθειές του.

Επειδή το χωριό απέχει λίγα χιλιόμετρα από την Αμμόχωστο, τη Λευκωσία και τη Λάρνακα αρκετοί τεχνίτες και υπάλληλοι, που εργάζονταν σε αυτές τις πόλεις, προτιμούσαν να μένουν στο χωριό και να πηγαινοέρχονται καθημερινά στις εργασίες τους. Έτσι ο πληθυσμός του Λευκονοίκου αυξανόταν και έφτασε γύρω στις 3.000 το 1974.

Η δραστηριότητα και η δουλειά των Λευκονοικιατών, ανάδειξαν το χωριό σε κεφαλοχώρι της περιοχής της Μεσαριάς. Στο Λευκόνοικο ήταν συγκεντρωμένες οι περισσότερες κυβερνητικές υπηρεσίες (δικαστήριο, νοσοκομείο, κτηματολόγιο, ιατρείο, κτηνιατρείο, γεωργικό τμήμα, αστυνομία, κ.α.) που εξυπηρετούσαν τα γύρω χωριά: το Πραστειό, την Περιστερωνοπηγή, τη Μηλιά, τη Γύψου, τη Σύγκραση, το Λάπαθος, την Ακανθού, το Μαραθόβουνο, την Τρυπημένη, τον Άγιο Νικόλαο, τα Γέναγρα, τις Γούφες και τα τούρκικα χωριά , Κνώδαρα, Ψυλλάτο, Τζιάος, Άρτεμις, Πλατάνι και Μελούντα.

Οι Τούρκοι

Στο Βόρειο μέρος του χωριού, σε μια μαιανδρική στροφή του ποταμού Σιεζιά, ήταν συγκεντρωμένη η μικρή συνοικία των Τούρκων, που δε ξεπερνούσε τις μερικές δεκάδες οικογένειες. Τίποτα δεν υπήρχε που να ξεχώριζε κανένας τον τούρκο από τον έλληνα. Οι τούρκοι μιλούσαν τα ελληνικά, όπως και οι έλληνες συγχωριανοί τους, ακόμα και στις μεταξύ τους κουβέντες και συναλλαγές. Σ’ όλες τις γιορτές και εκδηλώσεις του χωριού, λάμβαναν ενεργό μέρος, με τις ευχές και τα δώρα τους. Αδελφωμένοι γλεντούσαν μαζί με τους χριστιανούς. Έφυγαν από το χωριό κατά τις διακοινοτικές ταραχές (1963).

Σύντομη Ιστορική Αναδρομή. Ονομασία και σχηματισμός του χωριού

Το χωριό, όπως πιστεύουν οι ερευνητές, πήρε το όνομα Λευκόνοικο, από το πρώτο σπίτι που κτίστηκε στο χώρο του, κατά τα πρώτα χριστιανικά χρόνια πριν από τον 6ο μ.Χ αιώνα. Επειδή το σπίτι αυτό ήταν άσπρο, οι άνθρωποι συνήθιζαν να λένε «Πηγαίνω στον Λευκόν οίκο». Σιγά  σιγά κτίστηκαν εκεί κι’ άλλα σπίτια κι έτσι σχηματίστηκε το χωριό. Του έμεινε δε το αρχικό όνομα από τον λευκόν οίκον.

Σε μερικούς ευρωπαϊκούς χάρτες της Κύπρου, του 17ου αιώνα, βρίσκουμε το χωριό με τ’ όνομα MACUCA παραφθορά της λατινικής λέξης MATUTA, που σημαίνει Λευκοθέα. Έτσι επιβεβαιώνεται η πιο πάνω άποψη.

Άλλοι πιστεύουν πως οι πρώτοι κάτοικοι του χωριού μετανάστευσαν από ένα γειτονικό συνοικισμό, γνωστό με το όνομα Αγία Κινούσα, που βρισκόταν μεταξύ του Λευκονοίκου και του γειτονικού χωριού Περιστερωνοπηγή. Ο συνοικισμός αυτός υπήρχε από τα προχριστιανικά χρόνια και είναι γεμάτος με λείψανα των ειδωλολατρικών χρόνων. Στο Κυπριακό μουσείο υπάρχουν αγάλματα, απ’ αυτή την πολιτεία, του 6ου, 5ου και 4ου αιώνα, που φέρουν έντονη την ελληνική επίδραση.

Μερικοί αποδίδουν την υφαντική τέχνη των γυναικών του Λευκονοίκου, με τον τόσο εξαίρετο συνδυασμό χρωμάτων και σχεδίων, σ’ αυτούς τους κατοίκους.

Βυζαντινή Περίοδος

Πολύ λίγες πληροφορίες έχουμε για τι Βυζαντινό Λευκόνοικο. Μια ιστορική μαρτυρία, που αναφέρεται στο Λευκόνοικο, κατά τα Βυζαντινά χρόνια, έχει σχέση με του Αλαμάνους, τους Γερμανούς αγίους της Κύπρου. Αυτοί ήσαν γερμανοί πολεμιστές που ήρθαν στην Κύπρο για ν’ αγιάσουν. Μερικούς απ’ αυτούς τους γιορτάζουμε ακόμα, όπως ο Άγιος Αναστάσιος, ο Άγιος Επίκτητος, ο Άγιος Ερμογένης, ο Άγιος Κενδέας κ.α. Ο Άγιος Ευφημιανός έζησε και μαρτύρησε στο Λευκόνοικο, σύμφωνα με τον Μαχαιρά.

Φραγκοκρατία

Κατά την περίοδο της Φραγκοκρατίας το Λευκόνοικο χρησιμοποιόταν ως τόπος διαμονής επισήμων φιλοξενουμένων του βασιλιά της Κύπρου. Τούτο μαρτυρεί τη σπουδαιότητα του χωριού. Το Λευκόνοικο, όπως αναφέρει ο Μαχαιράς στο χρονικό του, κατέχει τιμητική θέση στην ιστορία του νησιού μας, με ένα από τα σημαντικότερα γεγονότα της περιόδου αυτής. Πρόκειται για την επανάσταση των χωρικών, που ξέσπασε στην Κύπρο το 1427 και είχε σαν επίκεντρο το Λευκόνοικο, κάτω από την αρχηγία του «Ρε Αλέξη».

Οι χωρικοί, από διάφορα μέρη του νησιού, αγανακτισμένοι με τους φεδουάρχες, εξεγέρθηκαν εναντίον τους. Κέντρο των επαναστατημένων χωρικών ήταν το Λευκόνοικο. Εκεί μαζεύτηκαν αρκετοί χωρικοί, οπλισμένοι με ρόπαλα και γεωργικά εργαλεία και ανακήρυξαν, σαν καπετάνιο τους, το «Ρε Αλέξη», γενναίο και φημισμένο παλληκάρι.

Το επαναστατικό, αυτό κίνημα, όπως, ήταν φυσικό απέτυχε. Ο «Ρε Αλέξης», πιάστηκε αιχμάλωτος και κρεμάστηκε στη Λευκωσία, στις 12 Μαΐου 1427.

Τουρκοκρατία

Τα 300 χρόνια της τουρκοκρατίας στην Κύπρο είναι γεμάτα από καταπίεση, εξαθλίωση και βαριά φορολογία. Μόνο κατά τον 19ο αιώνα υπάρχουν αρκετά στοιχεία της ζωής στον τόπο.

Γύρω στα 1833, μετά τη μεγάλη σφαγή του 1821, έγιναν τρία επαναστατικά κινήματα στο νησί μας. Ένα απ’ αυτά είναι εκείνο του Καλόγερου Ιωαννίκιου από τον Άγιο Ηλία Καρπασίας, ο οποίος παρακίνησε τους χωρικούς σε επανάσταση, ενάντια στους τούρκους. Η τούρκικη κυβέρνηση έστειλε στρατό για να τους διαλύσει. Η φονική μάχη έγινε κοντά στο Λευκόνοικο. Οι επαναστάτες διαλύθηκαν και η εξέγερση πνίγηκε στο αίμα.

Κατά τις αρχές του 19ου αιώνα το Λευκόνοικο παρουσιάζεται να είναι το μεγαλύτερο χωριό της Κύπρου, σε πληθυσμό και το πλουσιότερο σε παραγωγή σιτηρών.

Αγγλοκρατία

Πολλές είναι οι πηγές για την ιστορία του Λευκονοίκου και γενικά του νησιού μας, κατά την περίοδο αυτή. Υπάρχει οργανωμένη διοίκηση και έλεγχος. Η ζωή στο νησί άρχισε να βελτιώνεται σημαντικά. Ο κόσμος νιώθει τώρα πιο ελεύθερος και αρχίζει να μορφώνεται και να εκπολίζεται.


Το Λευκόνοικο θεωρείται από τους άγγλους ως το πιο σημαντικό χωριό της επαρχίας και το καταλληλότερο, για φιλοξενία των επισήμων της Κυβέρνησης. Κατά την περίοδο αυτή το χωριό παρουσιάζει αρκετά επιτεύγματα στους τομείς της παιδείας.

Τα Οκτωβριανά

Τα γεγονότα αυτά συνέβησαν στις 24 Οκτωβρίου, 1931. Ήταν ένα αυθόρμητο ξέσπασμα του εθνικού ενθουσιασμού του λαού μας ενάντια στου άγγλους, που κατέληξε σε αποτυχία, γιατί αυτός ο ξεσηκωμός ήταν ανοργάνωτες και απροετοίμαστος.

Σ’ όλα τα μέρη του νησιού, όπως και στο Λευκόνοικο, έγινα μικροεπεισόδια, χωρίς κανένα σοβαρό αποτέλεσμα. Έγιναν συλλήψεις και σκοτώθηκαν μερικοί πολίτες. Ένα παλληκάρι από το Λευκόνοικο, ο Χαράλαμπος Φιλή, σκοτώθηκε στην Αμμόχωστο. Μετά τα Οκτωβριανά οι άγγλοι επέβαλαν, σ’όλο το νησί, ένα είδος δικτατορίας, που ονομαζόταν Παλμεροκρατία, και συνεχίστηκε μέχρι το β’ παγκόσμιο πόλεμο.

Δήμος Λευκονοίκου

Το Λευκόνοικο ανακηρύχτηκε σε δήμο το 1939. Το πρώτο δημοτικό συμβούλιο περιλάμβανε 7 μέλη. 6 Έλληνες και 1 Τούρκο. Ήταν δε διορισμένο από τον Κυβερνήτη της Κύπρου.

Η 25η Μαρτίου 1945 (η αποφράδα μέρα του χωριού)

Τραγικά γεγονότα συνέβησαν στο Λευκόνοικο, την ημέρα της εθνικής επετείου του 1945. Η αστυνομία του χωριού πυροβόλησε αδιάκριτα το πλήθος που παρέλαυνε ειρηνικά, για να τιμήσει την επέτειο, με τη δικαιολογία ότι η παρέλαση ήταν παράνομη. Θύματα αυτή της εγκληματικής ενέργειας ήταν 3 νεκροί, ο Ανδρέας Εξηντάρης, ο Μιχάλης Κουρτέλας, Ο Ανδρέας Κυπριανού και αρκετοί τραυματίες. Η κυβερνητική ανακριτική επιτροπή, που εξέτασε τα δραματικά αυτά γεγονότα, ποτέ δεν ανακοίνωσε το πόρισμα της.

Ο Απελευθερωτικό Αγώνας (1955 - 1959)

Το Λευκόνοικο είχε και αυτό την προσφορά του σε εθνική δράση και θυσίες, κατά τη διάρκεια του επικού αγώνα του Κυπριακού ελληνισμού για ελευθερία. Ο κόσμος του χωριού εντάχθηκε στις τάξεις της ΕΟΚΑ και αγωνίστηκε με σθένος και αυτοθυσία για επίτευξη των στόχων της. Κατά τη διάρκεια του αγώνα αρκετά γεγονότα συνέβησαν στο χωριό, με αποτέλεσμα μερικοί άγγλοι στρατιώτες να σκοτωθούν αλλά και παλληκάρια του χωριού να θυσιάσουν τη ζωή τους στο βωμό της λευτεριάς.

Το Γυμνάσιο του χωριού ήταν το φυτώριο αγωνιστών του αγώνα, γι’ αυτό και οι άγγλοι το έκλεισαν για ένα χρόνο (1955-56)

Η Ανεξαρτησία

Το 1960 η Κύπρος αποκτά την ανεξαρτησία της, μετά από τον αγώνα της ΕΟΚΑ κι αρχίζει αναπτύσσεται. Η μετανάστευση και η αστυφιλία περιορίζονται και τι χωριό προχωρά στην πρόοδο και ανάπτυξη. Το 1963-64 αρχίζουν οι δικοινοτικές ταραχές. Το Λευκόνοικο θρηνεί και πάλι αδικοχαμένα παλληκάρια του. Πριν ακόμα ο τόπος ανανήψει από αυτή τη συμφορά μια άλλη συμφορά, πιο τραγική, τον πλακώνει.

Το Λευκόνοικο σήμερα βρίσκεται υπό τουρκική κατοχή και οι πρόσφυγες Ε/κ κάτοικοι του ζούν σε διάφορες περιοχές της Κύπρου. Λειτουργεί ως κατεχόμενος Δήμος και οι κάτοικοι του κάνουν ότι είναι δυνατό για να συντηρήσουν τη μνήμη τα ήθη και έθιμα αυτού του μεγάλου χωριού της Μεσαορίας. Πηγή Μεγάλη Κυπριακή Εγκυκλοπαίδεια

Το θρησκευτικό αίσθημα ήταν βαθιά ριζωμένο στη λαϊκή συνείδηση. Η ζωή των Λευκονοιτακιών ήταν γεμάτη πίστη και αγάπη προς τα θεία. Γι ‘αυτό και το χωριό ήταν γεμάτο εκκλησίες και ξωκλήσια. Η εκκλησία της Πάνω Ενορίας ήταν αφιερωμένη στον Αρχάγγελο Μιχαήλ. Είχε επιβλητική εμφάνιση, μ’ ένα εξαίρετο ξυλόγλυπτο τέμπλο και με παλιές βυζαντινές εικόνες. Η μεγαλόπρεπη τοιχογραφία του Αρχαγγέλου Μιχαήλ δέσποζε στο εσωτερικό της. Στην Κάτω Ενορία ήταν η εκκλησία της Μεταμόρφωσης του Σωτήρος, μικρή αλλά γοητευτικά στολισμένη. Κοντά σε αυτήν την εκκλησία βρισκόταν το εκκλησάκι του Τιμίου Σταυρού με τα ξακουστά παλιά βημόθυρά του. Στο λόφο του Γυμνασίου δέσποζε μεγαλόπρεπα το εκκλησάκι του Προφήτη Ηλία. Το δε ξωκλήσι του Αγίου θεοδώρου ήταν κτισμένο ανάμεσα σε τουρκικές περιουσίες. Σε μια γραφική τοποθεσία, σε λόφο βόρεια του χωριού, βρισκόταν το εκκλησάκι του Αγίου Γεωργίου, κοντά στο τούρκικο χωριό Μελούντα.

Το ξωκλήσι του Αγίου Φωκά βρισκόταν, κι αυτό βόρεια του χωριού, κοντά στο τούρκικο χωριό Πλατάνι. Πολλές αρχαιότητες βρέθηκαν στην περιοχή αυτή Τέλος, στα νότια του χωριού, ανάμεσα στο γυμνό κάμπο, βρισκόταν το μοναχικό ξωκλήσι της Αγίας Ζώνης (Αγία Κινούσα), κτισμένο σε τοποθεσία αρχαίου συνοικισμού. Πηγή https://dimoslefkonikou.org/

Ιεροί ναοί

Στο Λευκόνοικο υπάρχουν οι εξής ιεροί ναοί:

Εκκλησία Αρχαγγέλου Μιχαήλ 

Εκκλησία Μεταμόρφωσης του Σωτήρος

Εκκλησία Τιμίου Σταυρού 

Εκκλησία Προφήτη Ηλία

Εκκλησία Αγίου Γεωργίου

Εξωκλήσι Αγίου Θεοδώρου

Εξωκλήσι Αγίου Φωκά

Εξωκλήσι Αγίας Ζώνης (Αγία Κινούσα)

Photos 18/9/2023 by George Konstantinou