See also
All about Cyprus - Όλα για την Κύπρο
Το κατεχόμενο χωριό Άγιος Συμεών της επαρχίας Αμμοχώστου - Agios Symeon village
Photos 18/9/2023 by George Konstantinou
Below
in English
Κείμενο: Γιώργος Κωνσταντίνου
Η Κορόβεια είναι κατεχόμενο χωριό της επαρχίας Αμμοχώστου, στη γεωγραφική περιοχή της Καρπασίας.
Βρίσκεται περίπου 67 χιλιόμετρα βορειοανατολικά της πόλης της Αμμοχώστου, ανάμεσα στον Άγιο Συμεών και τη Γαληνόπωρνη, ενώ τα διοικητικά της όρια εκτείνονται προς τα νότια μέχρι τη θάλασσα. Το χωριό είναι κτισμένο στην ανατολική όχθη του ρυακιού Αργάκι των Λατσιών, σε μέσο υψόμετρο περίπου 90 μέτρων.
Η Κορόβεια βρίσκεται πάνω στον κύριο δρόμο που συνδέει το Λεονάρισσο με τη Γαληνόπωρνη και αποτέλεσε για πολλά χρόνια μικρή αγροτική και κτηνοτροφική κοινότητα της ανατολικής Καρπασίας.
Η ονομασία Κορόβεια
Η προέλευση της ονομασίας Κορόβεια δεν είναι ξεκάθαρη.
Το PRIO Cyprus Displacement Centre σημειώνει ότι η ετυμολογία του ονόματος παραμένει αβέβαιη. Από το 1959 οι Τουρκοκύπριοι κάτοικοι άρχισαν να χρησιμοποιούν και την τουρκική ονομασία Kuruova, που σημαίνει «ξηρή πεδιάδα».
Το ελληνικό όνομα είναι πολύ παλαιότερο.
Η Polignosi αναφέρει ότι το χωριό υπήρχε με την ίδια περίπου ονομασία ήδη από την περίοδο της Φραγκοκρατίας. Ο ιστορικός Λουί ντε Μας Λατρί το μνημονεύει ως Korovgia, ενώ σε παλαιούς χάρτες εμφανίζεται ως Corovio.
Αυτό αποτελεί σαφή ένδειξη ότι ο οικισμός έχει ιστορία πολλών αιώνων.
Μεσαιωνική παρουσία
Η αναφορά του χωριού κατά τη Φραγκοκρατία έχει ιδιαίτερη ιστορική σημασία.
Σύμφωνα με την Polignosi, η Κορόβεια αναφέρεται από τον ντε Μας Λατρί ως βασιλικό κτήμα.
Η πληροφορία αυτή τοποθετεί την κοινότητα μέσα στο διοικητικό και γεωργικό δίκτυο της μεσαιωνικής Κύπρου.
Δεν διαθέτουμε όμως, από τις πηγές που εντοπίστηκαν, αρκετά στοιχεία για να περιγράψουμε με ασφάλεια το μέγεθος του μεσαιωνικού οικισμού, την ακριβή μορφή του ή τις τότε καλλιέργειες.
Η γεωγραφική θέση
Η Κορόβεια βρίσκεται σε ένα σχετικά χαμηλό τοπίο της Καρπασίας.
Στα νοτιοδυτικά συνδέεται με τον Άγιο Συμεών, σε απόσταση περίπου 6,5 χιλιομέτρων, και στα βορειοανατολικά με τη Γαληνόπωρνη, περίπου 3,5 χιλιόμετρα μακριά. Η Γιαλούσα βρίσκεται περίπου 10 χιλιόμετρα προς τα βορειοδυτικά.
Η θέση αυτή έδινε στο χωριό άμεση σύνδεση τόσο με τα γειτονικά χωριά της Καρπασίας όσο και με τη νότια ακτή.
Η γεωργία και η κτηνοτροφία
Η οικονομία της Κορόβειας ήταν στενά συνδεδεμένη με την ύπαιθρο.
Ιδιαίτερα αναπτυγμένη πριν από το 1974 ήταν η κτηνοτροφία.
Το 1973 καταγράφονταν στο χωριό 55 κτηνοτρόφοι, οι οποίοι εξέτρεφαν 2.501 πρόβατα, 586 κατσίκες και 2.683 πουλερικά.
Οι αριθμοί αυτοί είναι ιδιαίτερα εντυπωσιακοί σε σχέση με τον μικρό ανθρώπινο πληθυσμό του χωριού.
Δείχνουν ότι η κτηνοτροφία δεν αποτελούσε απλώς συμπληρωματική δραστηριότητα αλλά βασικό στοιχείο της τοπικής οικονομίας.
Ένα μικρό χωριό με πολλές πληθυσμιακές αυξομειώσεις
Η Κορόβεια δεν γνώρισε σταθερή πληθυσμιακή αύξηση όπως άλλα χωριά της Κύπρου.
Οι απογραφές παρουσιάζουν σημαντικές διακυμάνσεις.
Το 1881 καταγράφηκαν 248 κάτοικοι.
Το 1891 ο πληθυσμός μειώθηκε στους 136.
Το 1901 αυξήθηκε στους 273 και το 1911 στους 281.
Το 1921 μειώθηκε ξανά στους 213 και το 1931 στους 211.
Το 1946 καταγράφηκαν 263 κάτοικοι.
Το 1960 ο πληθυσμός έφτασε τους 297, ενώ στην απογραφή του 1973 καταγράφηκαν 300 κάτοικοι.
Οι απογραφές δείχνουν ότι η Κορόβεια παρέμεινε σε όλη τη νεότερη ιστορία της σχετικά μικρή κοινότητα.
Η σύνθεση του πληθυσμού
Εδώ οι πηγές παρουσιάζουν μια διαφορά που αξίζει να καταγραφεί.
Το PRIO Cyprus Displacement Centre αναφέρει ότι η Κορόβεια ήταν ουσιαστικά τουρκοκυπριακό χωριό, με μόνον πολύ περιορισμένες εξαιρέσεις σε ορισμένες απογραφές.
Η Polignosi, αντίθετα, αναφέρει ότι η Κορόβεια ήταν μικτό χωριό μέχρι το 1964 και στη συνέχεια αμιγώς τουρκοκυπριακό.
Εφόσον οι δύο πηγές δεν διατυπώνουν το ιστορικό με ακριβώς τον ίδιο τρόπο, είναι σωστό να μην εξομαλύνουμε τεχνητά τη διαφορά.
Το ασφαλές συμπέρασμα είναι ότι πριν από το 1974 η συντριπτική πλειονότητα των κατοίκων ήταν Τουρκοκύπριοι και ότι το χωριό είχε έντονα τουρκοκυπριακό χαρακτήρα.
Η Κορόβεια πριν από το 1974
Λίγο πριν από την τουρκική εισβολή, η Κορόβεια είχε περίπου 300 κατοίκους.
Η καθημερινή ζωή ήταν συνδεδεμένη κυρίως με την κτηνοτροφία, τις αγροτικές δραστηριότητες και τις μετακινήσεις προς τα γειτονικά χωριά.
Η θέση της πάνω στον δρόμο Λεοναρίσσου–Γαληνόπωρνης έδινε στην κοινότητα άμεση πρόσβαση σε βασικές διαδρομές της ανατολικής Καρπασίας.
Το χωριό, αν και μικρό, αποτελούσε σταθερό τμήμα του ανθρώπινου τοπίου της περιοχής για πολλούς αιώνες.
Η Κορόβεια κατά τις διακοινοτικές ταραχές
Το PRIO καταγράφει ότι η Κορόβεια χρησιμοποιήθηκε προσωρινά ως τόπος υποδοχής εκτοπισμένων Τουρκοκυπρίων κατά τις περιόδους έντασης του 1958 και του 1964.
Αυτό δείχνει ότι ακόμη και ένα μικρό χωριό της Καρπασίας επηρεάστηκε άμεσα από τις διακοινοτικές αναταραχές της εποχής.
Δεν έχουμε όμως από τις διαθέσιμες πηγές αρκετά στοιχεία ώστε να περιγράψουμε με ακρίβεια τον αριθμό ή την προέλευση όλων όσοι φιλοξενήθηκαν προσωρινά εκεί.
Το 1974
Η Κορόβεια βρίσκεται στην περιοχή που πέρασε υπό τουρκικό στρατιωτικό έλεγχο μετά την εισβολή του 1974.
Σε αντίθεση με τα ελληνοκυπριακά χωριά των οποίων οι κάτοικοι εκτοπίστηκαν μαζικά, το PRIO αναφέρει ότι ο αρχικός τουρκοκυπριακός πληθυσμός της Κορόβειας δεν εκτοπίστηκε.
Αυτό διαφοροποιεί σημαντικά τη νεότερη ιστορία της Κορόβειας από πολλές άλλες κοινότητες της επαρχίας Αμμοχώστου.
Η κατοίκηση του χωριού συνέχισε να έχει άμεση σύνδεση με τον προϋπάρχοντα τουρκοκυπριακό πληθυσμό.
Η πορεία του πληθυσμού μετά το 1974
Μετά το 1974, ο πληθυσμός της Κορόβειας δεν αυξήθηκε σημαντικά.
Το PRIO αναφέρει ότι παρέμεινε σχετικά στάσιμος και στη συνέχεια παρουσίασε σταδιακή μείωση.
Στην απογραφή του 2011 που πραγματοποιήθηκε στις κατεχόμενες περιοχές, καταγράφηκαν 132 κάτοικοι.
Η σύγκριση με τους 300 κατοίκους του 1973 δείχνει σημαντική μείωση του πληθυσμού μέσα σε μερικές δεκαετίες.
Το τοπίο της Κορόβειας
Η σημερινή τουρκική ονομασία Kuruova, δηλαδή «ξηρή πεδιάδα», ταιριάζει με τη γενικότερη φυσιογνωμία της περιοχής.
Η ανατολική Καρπασία περιλαμβάνει εκτεταμένες ανοικτές εκτάσεις, χαμηλή βλάστηση, γεωργική γη και περιοχές που χρησιμοποιούνται για βοσκή.
Η κτηνοτροφική παράδοση της Κορόβειας συνδέθηκε άμεσα με αυτό το τοπίο.
Τα κοπάδια προβάτων και κατσικιών αποτελούσαν για δεκαετίες χαρακτηριστικό στοιχείο της υπαίθρου γύρω από το χωριό.
Η θάλασσα στα νότια
Αν και ο οικισμός δεν βρίσκεται ακριβώς πάνω στην ακτή, τα διοικητικά όρια της Κορόβειας εκτείνονται προς τα νότια μέχρι τη θάλασσα.
Αυτό προσθέτει μια ακόμη διάσταση στη γεωγραφία της κοινότητας.
Η περιοχή της Κορόβειας περιλαμβάνει επομένως όχι μόνο τον ίδιο τον οικισμό και τις γεωργικές ή κτηνοτροφικές εκτάσεις γύρω του, αλλά και τμήμα της νότιας ακτής της Καρπασίας.
Η σημασία της καταγραφής
Η Κορόβεια είναι ένα καλό παράδειγμα του γιατί η καταγραφή των χωριών της κατεχόμενης Κύπρου πρέπει να γίνεται με προσοχή και χωρίς απλουστεύσεις.
Η ιστορία κάθε κοινότητας είναι διαφορετική.
Στην περίπτωση της Κορόβειας έχουμε ένα παλαιό χωριό που αναφέρεται ήδη από τη μεσαιωνική περίοδο, με κυρίως τουρκοκυπριακό πληθυσμό στη νεότερη εποχή, έντονη κτηνοτροφική δραστηριότητα και πληθυσμιακή ιστορία διαφορετική από εκείνη πολλών γειτονικών ελληνοκυπριακών κοινοτήτων.
Η καταγραφή αυτών των διαφορών είναι απαραίτητη για να διατηρείται μια ιστορικά ακριβής εικόνα της Καρπασίας.
Η φωτογραφική τεκμηρίωση
Η φωτογραφική καταγραφή της Κορόβειας μπορεί να προσφέρει πολύτιμες πληροφορίες για τη σημερινή μορφή του χωριού και του τοπίου.
Παλαιά σπίτια, δρόμοι, κτηνοτροφικές εγκαταστάσεις, γεωργικές εκτάσεις και χαρακτηριστικά του φυσικού περιβάλλοντος μπορούν να συγκριθούν με παλαιότερες φωτογραφίες ή χάρτες.
Με αυτόν τον τρόπο είναι δυνατό να εντοπιστούν αλλαγές στην οικιστική ανάπτυξη, στη χρήση της γης και στο ίδιο το τοπίο.
Για ένα μικρό χωριό που έχει καταγραφεί σχετικά λίγο σε σύγκριση με μεγαλύτερες κοινότητες της Καρπασίας, κάθε τεκμηριωμένη φωτογραφική καταγραφή έχει ιδιαίτερη αξία.
Ένα μικρό αλλά ιστορικό χωριό της Καρπασίας
Η Κορόβεια μπορεί να είχε μόνο 300 κατοίκους λίγο πριν από το 1974, αλλά η ιστορία της εκτείνεται πολύ πιο πίσω.
Το χωριό αναφέρεται ήδη κατά τη Φραγκοκρατία.
Υπήρξε βασιλικό κτήμα.
Αναπτύχθηκε ως μικρή αγροτική και κυρίως κτηνοτροφική κοινότητα.
Η πληθυσμιακή του πορεία παρουσίασε μεγάλες αυξομειώσεις, ενώ η σύνθεση των κατοίκων του ήταν κατά τη νεότερη περίοδο κυρίως τουρκοκυπριακή.
Η Κορόβεια αποτελεί επομένως ένα διαφορετικό αλλά σημαντικό κομμάτι της ιστορίας της Καρπασίας και της επαρχίας Αμμοχώστου.
Η σωστή καταγραφή της απαιτεί να διατηρούμε τις ιδιαιτερότητές της και να μην της αποδίδουμε την ιστορική πορεία άλλων χωριών της περιοχής.
Συνοπτικά στοιχεία
Ονομασία: Κορόβεια – Koroveia
Άλλη ονομασία: Kuruova
Επαρχία: Αμμοχώστου, Κύπρος
Γεωγραφική περιοχή: Καρπασία
Θέση: Περίπου 67 χλμ. βορειοανατολικά της Αμμοχώστου
Υψόμετρο: Περίπου 90 μ.
Γειτονικά χωριά: Άγιος Συμεών και Γαληνόπωρνη
Θέση ως προς τη θάλασσα: Τα διοικητικά όρια εκτείνονται νότια μέχρι τη θάλασσα
Μεσαιωνική παρουσία: Αναφέρεται ήδη κατά τη Φραγκοκρατία ως Korovgia και ως βασιλικό κτήμα
Παλαιά χαρτογραφική ονομασία: Corovio
Τουρκική ονομασία από το 1959: Kuruova, «ξηρή πεδιάδα»
Κύρια παραδοσιακή δραστηριότητα: Κτηνοτροφία και αγροτικές ασχολίες
Κτηνοτροφία το 1973: 2.501 πρόβατα, 586 κατσίκες και 2.683 πουλερικά από 55 κτηνοτρόφους
Πληθυσμός 1881: 248
Πληθυσμός 1891: 136
Πληθυσμός 1901: 273
Πληθυσμός 1911: 281
Πληθυσμός 1921: 213
Πληθυσμός 1931: 211
Πληθυσμός 1946: 263
Πληθυσμός 1960: 297
Πληθυσμός 1973: 300
Πληθυσμιακή σύνθεση πριν από το 1974: Κυρίως ή αμιγώς τουρκοκυπριακή κατά τις διαθέσιμες πηγές· υπάρχει διαφορά στη διατύπωση μεταξύ PRIO και Polignosi ως προς το εάν το χωριό ήταν μικτό μέχρι το 1964.
Εκτοπισμός το 1974: Το PRIO αναφέρει ότι ο αρχικός πληθυσμός της Κορόβειας δεν εκτοπίστηκε.
Πληθυσμός 2011 στις κατεχόμενες περιοχές: 132 κάτοικοι
Σημερινή κατάσταση: Βρίσκεται στο κατεχόμενο τμήμα της Κύπρου
Ιστορική σημασία: Παλαιός οικισμός της Καρπασίας, γνωστός ήδη από τη μεσαιωνική περίοδο, με έντονη κτηνοτροφική παράδοση και ιδιαίτερη πληθυσμιακή ιστορία.
Text: George Konstantinou
Koroveia is an occupied village in the Famagusta District, in the geographical region of the Karpasia Peninsula.
It lies approximately 67 kilometres northeast of the city of Famagusta, between Agios Symeon and Galinoporni, while its administrative boundaries extend southwards as far as the sea. The village is built on the eastern bank of the stream known as Argaki ton Latsion, at an average elevation of approximately 90 metres.
Koroveia lies on the main road connecting Leonarisso with Galinoporni and for many years was a small agricultural and livestock-farming community of eastern Karpasia.
The Name Koroveia
The origin of the name Koroveia is not clear.
The PRIO Cyprus Displacement Centre notes that the etymology of the name remains uncertain. From 1959, the Turkish Cypriot inhabitants also began using the Turkish name Kuruova, meaning “dry plain”.
The Greek name is considerably older.
Historical sources indicate that the village existed under approximately the same name as early as the period of Frankish rule. The historian Louis de Mas Latrie mentions it as Korovgia, while on old maps it appears as Corovio.
This is clear evidence that the settlement has a history extending back many centuries.
Medieval Presence
The reference to the village during the Frankish period is of particular historical significance.
Koroveia is mentioned by Louis de Mas Latrie as a royal estate.
This information places the community within the administrative and agricultural network of medieval Cyprus.
However, the available sources do not provide enough information to describe with certainty the size of the medieval settlement, its exact form or the crops cultivated there at that time.
Geographical Location
Koroveia lies in a relatively low-lying landscape of Karpasia.
To the southwest it is connected with Agios Symeon, approximately 6.5 kilometres away, and to the northeast with Galinoporni, at a distance of about 3.5 kilometres. Gialousa lies approximately 10 kilometres to the northwest.
This position gave the village direct connections both with neighbouring villages of Karpasia and with the southern coast.
Agriculture and Livestock Farming
The economy of Koroveia was closely connected with the countryside.
Livestock farming was particularly developed before 1974.
In 1973, the village had 55 livestock farmers, who raised 2,501 sheep, 586 goats and 2,683 poultry.
These figures are particularly impressive in relation to the small human population of the village.
They show that livestock farming was not simply a supplementary activity but a fundamental part of the local economy.
A Small Village with Considerable Population Fluctuations
Koroveia did not experience the steady population growth seen in some other villages of Cyprus.
The censuses show considerable fluctuations.
In 1881, 248 inhabitants were recorded.
In 1891, the population fell to 136.
In 1901, it increased to 273, and in 1911 to 281.
In 1921, it fell again to 213, and in 1931 to 211.
In 1946, 263 inhabitants were recorded.
In 1960, the population reached 297, while the 1973 census recorded 300 inhabitants.
These census figures demonstrate that throughout its modern history Koroveia remained a relatively small community.
The Composition of the Population
The available sources differ slightly in their descriptions of the population history of Koroveia.
The PRIO Cyprus Displacement Centre describes Koroveia as essentially a Turkish Cypriot village, with only very limited exceptions recorded in some censuses.
Another historical source describes Koroveia as a mixed village until 1964 and thereafter an exclusively Turkish Cypriot village.
Since the two sources do not describe its demographic history in exactly the same way, it is appropriate not to erase this difference.
The safest conclusion is that, before 1974, the overwhelming majority of the inhabitants were Turkish Cypriots and that the village had a strongly Turkish Cypriot character.
Koroveia Before 1974
Shortly before the Turkish invasion, Koroveia had approximately 300 inhabitants.
Everyday life was connected mainly with livestock farming, agriculture and movement between the neighbouring villages.
Its position on the Leonarisso–Galinoporni road gave the community direct access to important routes through eastern Karpasia.
Although small, the village had formed a permanent part of the human landscape of the region for many centuries.
Koroveia During the Intercommunal Disturbances
PRIO records that Koroveia temporarily received displaced Turkish Cypriots during periods of intercommunal tension in 1958 and 1964.
This demonstrates that even a small village in Karpasia was directly affected by the intercommunal disturbances of the period.
However, the available information is insufficient to establish precisely the total number or origin of all those who temporarily sought refuge there.
1974
Koroveia lies within the area that came under Turkish military control following the invasion of 1974.
Unlike Greek Cypriot villages whose populations were displaced en masse, PRIO records that the original Turkish Cypriot population of Koroveia was not displaced.
This significantly distinguishes the modern history of Koroveia from that of many other communities in the Famagusta District.
The population of the village therefore retained a direct connection with its pre-existing Turkish Cypriot community.
Population Development After 1974
After 1974, the population of Koroveia did not increase significantly.
Available demographic information indicates that it remained relatively stable for a period before gradually declining.
A later census in the occupied areas recorded 132 inhabitants in 2011.
Compared with the 300 inhabitants recorded in 1973, this represents a substantial population decline over several decades.
The Landscape of Koroveia
The modern Turkish name Kuruova, meaning “dry plain”, corresponds with the general character of the surrounding landscape.
Eastern Karpasia contains extensive open areas, low vegetation, agricultural land and areas traditionally used for grazing.
The livestock-farming tradition of Koroveia was directly connected with this landscape.
For decades, flocks of sheep and goats were a characteristic feature of the countryside surrounding the village.
The Sea to the South
Although the settlement itself does not stand directly on the coast, the administrative boundaries of Koroveia extend southwards to the sea.
This adds another dimension to the geography of the community.
The territory of Koroveia therefore includes not only the settlement itself and the surrounding agricultural and grazing land but also part of the southern coastline of Karpasia.
The Importance of Historical Documentation
Koroveia is a good example of why the villages of occupied Cyprus should be documented carefully and without oversimplification.
Every community has a different history.
In the case of Koroveia, we have an old settlement documented as early as the medieval period, with a predominantly Turkish Cypriot population in modern times, significant livestock farming and a demographic history different from that of many neighbouring Greek Cypriot communities.
Recording these differences is essential for preserving a historically accurate picture of Karpasia.
The Importance of Photographic Documentation
Photographic documentation of Koroveia can provide valuable information about the present appearance of the village and its landscape.
Old houses, roads, livestock facilities, agricultural land and features of the natural environment can be compared with older photographs or maps.
In this way, changes in settlement development, land use and the landscape itself can be identified.
For a small village that has been relatively little documented compared with the larger communities of Karpasia, every properly identified photographic record has particular value.
A Small but Historic Village of Karpasia
Koroveia may have had only around 300 inhabitants shortly before 1974, but its history extends much further back.
The village is mentioned as early as the period of Frankish rule.
It was recorded as a royal estate.
It developed as a small agricultural and, particularly, livestock-farming community.
Its population underwent considerable fluctuations, while in modern times its inhabitants were predominantly Turkish Cypriot.
Koroveia therefore represents a different but important part of the history of Karpasia and the Famagusta District.
Accurately documenting the village requires preserving these distinctive characteristics rather than attributing to it the historical experience of other communities in the region.
Summary
Name: Koroveia
Other name: Kuruova
District: Famagusta, Cyprus
Geographical region: Karpasia Peninsula
Location: Approximately 67 km northeast of Famagusta
Elevation: Approximately 90 m
Neighbouring villages: Agios Symeon and Galinoporni
Relationship to the coast: Its administrative boundaries extend southwards to the sea
Medieval presence: Recorded during the Frankish period as Korovgia and described as a royal estate
Old cartographic name: Corovio
Turkish name used from 1959: Kuruova, meaning “dry plain”
Main traditional activity: Livestock farming and agriculture
Livestock in 1973: 2,501 sheep, 586 goats and 2,683 poultry belonging to 55 livestock farmers
Population in 1881: 248
Population in 1891: 136
Population in 1901: 273
Population in 1911: 281
Population in 1921: 213
Population in 1931: 211
Population in 1946: 263
Population in 1960: 297
Population in 1973: 300
Population composition before 1974: Predominantly or entirely Turkish Cypriot according to the available sources; sources differ slightly over whether the village should be described as mixed until 1964
Displacement in 1974: The original Turkish Cypriot population is recorded as not having been displaced
Population in 2011: 132 inhabitants according to the census conducted in the occupied areas
Present status: Located in the occupied part of Cyprus
Historical significance: An old settlement of Karpasia, known since the medieval period, with a strong livestock-farming tradition and a distinctive demographic history.
No comments:
Post a Comment