All about Cyprus - Όλα για την Κύπρο
Below in English
Κείμενο Γιώργος Κωνσταντίνου.
Phantia subquadrata στην Κύπρο
Το Phantia subquadrata (Herrich-Schäffer, 1838) είναι μικρό φυτοφάγο ημίπτερο της οικογένειας Flatidae και ανήκει στα Fulgoromorpha, τα έντομα που είναι ευρύτερα γνωστά στα αγγλικά ως planthoppers. Αποτελεί ιδιαίτερα ενδιαφέρον στοιχείο της κυπριακής εντομοπανίδας, καθώς επιστημονική ανασκόπηση των Auchenorrhyncha της Κύπρου το αναφέρει ως το μοναδικό είδος της οικογένειας Flatidae που ήταν τότε καταγεγραμμένο από την Κύπρο.
Η παρουσία του είδους στο νησί καταγράφεται επίσης σε καταλόγους της ευρύτερης περιοχής της Ανατολικής Μεσογείου.
Στο Biodiversity of Cyprus το είδος παρουσιάστηκε ήδη την 1η Νοεμβρίου 2015. Οι φωτογραφίες της αρχικής ανάρτησης τραβήχτηκαν στο Γέρι στις 27 Ιουλίου 2015 από τους Michael Hadjiconstantis και George Konstantinou.
Περιγραφή και αναγνώριση
Το Phantia subquadrata έχει τη χαρακτηριστική μορφολογία των Flatidae. Τα ενήλικα φέρουν πλατιά πρόσθια πτερύγια, τα οποία όταν το έντομο βρίσκεται σε ηρεμία συγκρατούνται χαρακτηριστικά γύρω από το σώμα. Η γενική μορφή και η στάση των πτερύγων βοηθούν να ξεχωρίσουν τα Flatidae από πολλές άλλες ομάδες μικρών Ημιπτέρων.
Οι παλαιότερες μορφολογικές περιγραφές του P. subquadrata αναφέρουν σώμα κιτρινωπό-λευκό, με το κεφάλι και τον θώρακα να μπορούν να εμφανίζουν καστανές επιμήκεις γραμμώσεις. Η ακριβής αναγνώριση, ωστόσο, δεν πρέπει να βασίζεται αποκλειστικά στον χρωματισμό, καθώς στα Fulgoromorpha σημαντικοί διαγνωστικοί χαρακτήρες περιλαμβάνουν επίσης τη μορφολογία του κεφαλιού, των πτερύγων και άλλων δομών.
Τα χαρακτηριστικά των Flatidae
Τα Flatidae αποτελούν μεγάλη οικογένεια των Fulgoroidea. Στην υποοικογένεια Flatinae, όπου ανήκει το Phantia subquadrata, τα ενήλικα είναι συνήθως πλευρικά πεπλατυσμένα και τα πρόσθια πτερύγια σχηματίζουν χαρακτηριστική στεγοειδή διάταξη όταν βρίσκονται σε ηρεμία.
Οι κεραίες είναι σχετικά μικρές, ενώ η νεύρωση των πτερύγων παρουσιάζει χαρακτηριστικά που χρησιμοποιούνται στην ταξινομική αναγνώριση. Οι νύμφες πολλών Fulgoroidea παράγουν κηρώδεις εκκρίσεις, συχνά εμφανείς ως λευκά νημάτια στο οπίσθιο μέρος του σώματος.
Εξάπλωση
Το Phantia subquadrata είναι είδος με παρουσία στην ευρύτερη Παλαιαρκτική και ιδιαίτερα στην περιοχή της Μεσογείου και της δυτικής Ασίας. Η εξειδικευμένη παγκόσμια βάση δεδομένων FLOW – Fulgoromorpha Lists on the Web καταγράφει, μεταξύ άλλων, παρουσία του είδους στη Βουλγαρία, το Ιράν και την Τουρκία.
Άλλες δημοσιευμένες πηγές δίνουν ευρύτερη εξάπλωση που περιλαμβάνει την Κύπρο, την Ελλάδα, την Τουρκία, το Ισραήλ, τον Λίβανο, το Ιράκ, την Ιταλία, τη Ρουμανία, την Ουγγαρία και άλλες ευρωπαϊκές περιοχές.
Η παρουσία του στην Κύπρο είναι ιδιαίτερα σημαντική για τη βιογεωγραφία της οικογένειας Flatidae στο νησί. Η σχετική επιστημονική ανασκόπηση της κυπριακής πανίδας επισημαίνει παράλληλα ότι η γνώση των Auchenorrhyncha της Κύπρου παραμένει ατελής, επομένως περαιτέρω έρευνα μπορεί να εμπλουτίσει σημαντικά τον κατάλογο της ομάδας.
Ενδιαίτημα
Οι δημοσιευμένες καταγραφές από την Τουρκία αναφέρουν το Phantia subquadrata σε ορεινές περιοχές, θαμνώνες και λιβάδια, ενώ επιστημονικές συλλογές έχουν πραγματοποιηθεί πάνω σε ποώδη φυτά.
Αυτό συμφωνεί με τη γενικότερη οικολογία των planthoppers, τα οποία ζουν πάνω στη βλάστηση και εξαρτώνται από φυτά για τη διατροφή και την ανάπτυξή τους.
Διατροφή
Το Phantia subquadrata είναι φυτοφάγο. Όπως τα άλλα planthoppers, διαθέτει νύσσοντα-μυζητικά στοματικά μόρια προσαρμοσμένα στην απομύζηση φυτικών υγρών.
Δημοσιευμένα δεδομένα από την Τουρκία χαρακτηρίζουν το είδος ως φυτοφάγο και περιλαμβάνουν συλλογές ατόμων από ποώδη βλάστηση.
Δεν είναι σωστό να αποδοθεί στο είδος ένα συγκεκριμένο φυτό-ξενιστής χωρίς επαρκή τεκμηρίωση, καθώς οι διαθέσιμες πηγές που εξετάστηκαν καταγράφουν κυρίως τη συλλογή του από γενική ποώδη βλάστηση.
Κύκλος ζωής
Όπως όλα τα Fulgoromorpha, το Phantia subquadrata παρουσιάζει ατελή μεταμόρφωση. Ο κύκλος ζωής περιλαμβάνει:
αυγό → νύμφη → ενήλικο
Δεν υπάρχει στάδιο χρυσαλλίδας. Οι νύμφες περνούν από διαδοχικά στάδια ανάπτυξης και αποκτούν σταδιακά τα χαρακτηριστικά του ενήλικου εντόμου.
Οι νύμφες των planthoppers είναι επίσης γνωστές για την ικανότητά τους να πραγματοποιούν πολύ γρήγορα άλματα. Στα Fulgoromorpha έχει περιγραφεί ένας εξαιρετικά ασυνήθιστος μηχανισμός συγχρονισμού των οπίσθιων ποδιών των νεαρών σταδίων, ο οποίος επιτρέπει στα δύο πόδια να κινούνται σχεδόν ταυτόχρονα κατά το άλμα.
Μετακίνηση και άλμα
Η αγγλική ονομασία planthopper προέρχεται ακριβώς από την ικανότητα αυτών των εντόμων να πραγματοποιούν απότομα άλματα όταν ενοχληθούν. Όταν παραμένουν πάνω στη βλάστηση κινούνται συχνά σχετικά αργά, αλλά όταν αντιληφθούν κίνδυνο μπορούν να εκτιναχθούν γρήγορα μακριά.
Η συμπεριφορά αυτή αποτελεί σημαντικό αμυντικό μηχανισμό απέναντι σε μικρούς θηρευτές.
Οικολογικός ρόλος
Το Phantia subquadrata αποτελεί μέρος της πλούσιας πανίδας των φυτοφάγων Ημιπτέρων των μεσογειακών οικοσυστημάτων. Τρεφόμενο με φυτικά υγρά συμμετέχει στις σχέσεις μεταξύ φυτών και φυτοφάγων εντόμων, ενώ παράλληλα αποτελεί πιθανή τροφή για αράχνες, αρπακτικά έντομα και άλλα εντομοφάγα ζώα.
Σε κατάλογο της τουρκικής πανίδας χαρακτηρίζεται ως είδος χωρίς οικονομική σημασία, παρότι είναι φυτοφάγο.
Επιστημονικό ενδιαφέρον
Τα planthoppers παρουσιάζουν ιδιαίτερο επιστημονικό ενδιαφέρον όχι μόνο λόγω της μορφολογίας και της εξελικτικής ιστορίας τους αλλά και λόγω των στενών συμβιωτικών σχέσεων που πολλά είδη έχουν αναπτύξει με μικροοργανισμούς.
Το Phantia subquadrata περιλαμβάνεται μάλιστα σε σύγχρονο ερευνητικό πρόγραμμα γονιδιωματικής για τα planthoppers και τους μικροβιακούς συμβιώτες τους. Έχει καταχωριστεί μεταγονιδιωματικό πρόγραμμα από δείγμα της κοιλιάς του είδους στο NCBI, με στόχο φυλογονιδιωματικές αναλύσεις και τη μελέτη των μικροβιακών ενδοσυμβιωτών του.
Κατάσταση διατήρησης
Το Phantia subquadrata δεν διαθέτει παγκόσμια αξιολόγηση στην IUCN Red List. Επομένως δεν πρέπει να του αποδίδεται κατηγορία IUCN χωρίς σχετική επίσημη αξιολόγηση.
Ταξινομία
Βασίλειο: Animalia
Φύλο: Arthropoda
Κλάση: Insecta
Τάξη: Hemiptera
Υπόταξη: Auchenorrhyncha
Υποτάξη/ομάδα: Fulgoromorpha
Υπεροικογένεια: Fulgoroidea
Οικογένεια: Flatidae
Υποοικογένεια: Flatinae
Φυλή: Phantiini
Γένος: Phantia Fieber, 1866
Είδος: Phantia subquadrata (Herrich-Schäffer, 1838)
Αρχικός συνδυασμός: Poeciloptera subquadrata Herrich-Schäffer, 1838
Πηγές
FLOW – Fulgoromorpha Lists on the Web: Phantia subquadrata
World Auchenorrhyncha Database – Phantia Fieber, 1866
Endemic Auchenorrhyncha species of Cyprus – review of the Cyprus fauna
NCBI Taxonomy – Phantia subquadrata
NCBI BioProject – Phantia subquadrata and its microbial symbionts
Biodiversity of Cyprus – Phantia subquadrata, Geri, 27/7/2015
Phantia subquadrata (Herrich-Schäffer, 1838) – Planthopper – Cyprus
Text by George Konstantinou.
Phantia subquadrata in Cyprus
Phantia subquadrata (Herrich-Schäffer, 1838) is a small phytophagous true bug belonging to the family Flatidae, within the Fulgoromorpha, the insects commonly known as planthoppers. A scientific review of the Auchenorrhyncha fauna of Cyprus identified it as the sole species of Flatidae then recorded from the island.
The species has been documented on Biodiversity of Cyprus since 1 November 2015. The photographs accompanying the original post were taken at Geri on 27 July 2015 by Michael Hadjiconstantis and George Konstantinou.
Description and Identification
The species displays the characteristic morphology of the Flatidae. Adults possess broad forewings held in a distinctive roof-like position around the body when at rest.
Historical descriptions characterize P. subquadrata as generally yellowish-white, sometimes with longitudinal brown markings on the pronotum and scutellum. Reliable identification, however, should not depend on colour alone, since head structure, wing venation and other morphological characters are important in identifying Fulgoromorpha.
Distribution
Phantia subquadrata occurs across parts of the Palaearctic, particularly the Mediterranean region and western Asia. FLOW records the species from countries including Bulgaria, Iran and Turkey, while other published sources also include Cyprus, Greece, Israel, Lebanon, Iraq, Italy, Romania and Hungary within its distribution.
Its presence in Cyprus is especially interesting biogeographically because it has been identified as the only representative of Flatidae recorded from the island in a published review of the Cypriot Auchenorrhyncha fauna.
Habitat and Feeding
Published records associate Phantia subquadrata with mountainous areas, scrub and grassland, and specimens have been collected from herbaceous vegetation.
The species is phytophagous, feeding on plants through piercing-sucking mouthparts. Available records document its occurrence on herbaceous vegetation but do not justify assigning a particular host plant without stronger species-specific evidence.
Life Cycle
Like other Fulgoromorpha, Phantia subquadrata undergoes incomplete metamorphosis:
egg → nymph → adult
There is no pupal stage. Nymphs develop through successive moults until the final adult form is reached.
Planthopper nymphs are particularly notable for their powerful jumping ability. Fulgoromorpha nymphs possess an unusual mechanical system that synchronizes the movements of their hind legs during jumping.
Ecological Role
As a plant-feeding hemipteran, Phantia subquadrata forms part of Mediterranean plant–insect food webs. It consumes plant fluids and can itself provide prey for spiders, predatory insects and other insectivorous animals.
Published faunal information from Turkey describes the species as phytophagous but without economic importance.
Scientific Interest
Phantia subquadrata is also involved in modern research on the evolutionary relationships between planthoppers and their microbial symbionts. An NCBI BioProject contains metagenomic work on the abdomen of a P. subquadrata specimen, undertaken for planthopper phylogenomics and characterization of microbial endosymbiont genomes.
Conservation Status
Phantia subquadrata does not have a global assessment assigning it a conservation category on the IUCN Red List.
Taxonomy
Kingdom: Animalia
Phylum: Arthropoda
Class: Insecta
Order: Hemiptera
Suborder: Auchenorrhyncha
Infraorder/group: Fulgoromorpha
Superfamily: Fulgoroidea
Family: Flatidae
Subfamily: Flatinae
Tribe: Phantiini
Genus: Phantia Fieber, 1866
Species: Phantia subquadrata (Herrich-Schäffer, 1838)
Original combination: Poeciloptera subquadrata Herrich-Schäffer, 1838
Sources
FLOW – Fulgoromorpha Lists on the Web: Phantia subquadrata
World Auchenorrhyncha Database – Phantia Fieber, 1866
Endemic Auchenorrhyncha species of Cyprus – review of the Cyprus fauna
NCBI Taxonomy – Phantia subquadrata
NCBI BioProject – Phantia subquadrata and its microbial symbionts
Biodiversity of Cyprus – Phantia subquadrata, Geri, 27/7/2015
