Πέρδικα η βασίλισσα του βουνού και του κάμπου μας - Του Γιώργου Κωνσταντίνου - Περιοδικό Hunt & Shoot - Τευχος 28.10.2017 - The Partridge: Queen of Our Mountains and Plains – By George Konstantinou

See also

All about Cyprus - Όλα για την Κύπρο

 List of Birds of Cyprus - Κατάλογος πουλιών της Κύπρου

Κείμενο φωτογραφίες Γιώργος Κωνσταντίνου

Below in English

Η Πέρδικα είναι το πιο όμορφο πουλί από τα θηρεύσιμα είδη στην Κύπρο που με την ομορφιά της έχει εμπνεύσει πολλούς τραγουδοποιούς και ποιητές.

Στην Κύπρο την συναντούμε σε όλα τα υψόμετρα, από παράλιες περιοχές μέχρι και τις πιο ψηλές κορυφές του Τροόδους 

Το κοινό της όνομα είναι Νησιώτικη Πέρδικα και το επιστημονικό Alectoris chukar, το Alectoris είναι το γένος και ανήκουν στην οικογένεια των Φασιανιδών.

Το γένος Alectoris περιλαμβάνει συνολικά οκτώ είδη πουλιών αλλά στην Κύπρο συναντούμε μόνο την Νησιώτικη Πέρδικα.

Τρέφετε με μια ποικιλία τροφών όπως σπόρους, φρέσκα βλαστάρια, χόρτα, ώριμα φρούτα που πέφτουν κάτω από τα δέντρα και με έντομα.

Το καλοκαίρι ψάχνουν την τροφή τους συνήθως νωρίς το πρωί και αργά το απόγευμα ενώ τις ζεστές ώρες τις ημέρας παραμένουν κριμένα κάτω από πυκνούς θάμνους και φυλλώματα αναζητώντας δροσιά, ενώ τον χειμώνα κινούνται και τρέφονται κ άθολη την διάρκεια της μέρας.

Την νύκτα συνηθίζουν να κουρνιάζουν σε ψηλά μέρη όπως κορυφές λόφων, και γκρεμνών για να μπορούν εύκολα να αντιλαμβάνονται τυχόν κινδύνους.

Με το πρώτο αμυδρό φως αρχίζουν το γνωστό τους κακάρισμα.

Είναι ομαδικά πουλιά και τα συναντούμε συνήθως σε κοπάδια των πέντε μέχρι είκοσι πουλιών.

Από τον Φεβρουάριο συναντούμε τα πουλιά ανά δύο ζευγαρωμένα καθώς πλησιάζει η περίοδος ωοτοκίας.

Γεννούν νωρίς την άνοιξη από έξη μέχρι δεκαπέντε αυγά στο έδαφος σε φωλιές που φτιάχνουν με λίγα ξερά χόρτα και φτερά μέσα σε πυκνά χόρτα και κάτω από θάμνους.

Κατά την περίοδο ωοτοκίας τα πουλιά έχουν εδαφική επικράτεια και το αρσενικό προστατεύει την περιοχή του δίνοντας σκληρές μάχες με τα άλλα αρσενικά που θα παραβιάσουν την περιοχή του.

Η επώαση διαρκεί είκοσι τρις μέρες ακριβώς και τα μικρά περδικόπουλά σε μερικές ώρες μετά την εκκόλαψη είναι  έτοιμα να ακολουθήσουν την μάνα τους.

Κατά τις πρώτες βδομάδες τις ζωής τους τα μικρά περδικόπουλά έχουν ανάγκη από υψηλή πρωτεΐνη για την ανάπτυξη τους και τρέφονται σχεδόν αποκλειστικά με διάφορα έντομα.

Μπορούμε να παρατηρήσουμε την μάνα τους να  σκαλίζει το έδαφος για να αποκαλυφθούν διάφορα έντομα για να τα φάνε τα μικρά.

Πολύ εντυπωσιακή είναι η συμπεριφορά τον μικρών και της μάνας σε περίπτωση που εμφανίζετε κίνδυνος.

Στα μικρά γίνετε κάτι σαν έκρηξη και σε κλάσματα δευτερολέπτου εξαφανίζονται κάπου κοντά, γίνονται ένα με χόρτα και πέτρες και είναι εξαιρετικά δύσκολο να τα εντοπίσεις , ενώ η μάνα τρέχει στο έδαφος παριστάνοντάς ότι είναι τραυματισμένη και δεν μπορεί να πετάξει ώστε να αναγκάσει τον θηρευτή να προσπαθήσει να την πιάσει και έτσι να γλιτώσουν τα περδικόπουλά.

Τα μικρά σε ηλικία μιας βδομάδας μπορούν να κάνουν μικρά πετάγματα σε περίπτωση κινδύνου.

Τα μικρά μένουν με τους γονείς τους μέχρι και το φθινόπωρο και τον χειμώνα παίρνουν τον δικό τους δρόμο για να αναπαραχθούν την άνοιξη.

Η πέρδικα έχει πολλούς εχθρούς με τον κυριότερο την αλεπού που αποτελεί μάστιγά τα τελευταία χρόνια με την υπερβολική αύξηση του πληθυσμού της και κατασπαράσσει αυγά και νεοσσούς καθώς βρίσκονται στο έδαφος.

Επίσης κινδυνεύουν κυρίως τα νεαρά πουλιά από αρπαχτικά πουλιά τα φίδια και την ποντίκα .

Φυσικά όλα αυτά είναι μέρος της τροφικής αλυσίδας που βοηθά να κρατιόνται οι ισορροπίες.

Μεγάλη καταστροφή στις φωλιές  και στα περδικόπουλα προκαλεί ο θερισμός των σπαρτών καθώς γίνετε την εποχή αναπαραγωγής των πουλιών οπού τα περδίκια αρέσκονται να φτιάχνουν τις φωλιές τους μέσα στα σπαρτά.

Οι περισσότεροι άνθρωποι συνήθως μαζεύουν περδικόπουλα και αυγά όταν τα συναντήσουν.

Οι  λαθροκυνηγοί και η μη τήρηση του κότα σε περιόδους κυνήγιού.  

Η εκπαίδευση των κυνηγετικών σκυλιών στους αγρούς την εποχή αναπαραγωγής των περδικιών και όχι μόνο έχει καταστρεπτικές συνέπιες σε αυγά, περδικόπουλά και γενικά σε όλη την πανίδα.

Οι κακές καιρικές συνθήκες κάποτε με ισχυρές βροχοπτώσεις και χαλαζοπτώσεις συμβάλουν σε μεγάλες καταστροφές  αυγών και νεοσσών όλων των πουλιών.

Ας σεβαστούμε και προστατεύσουμε αυτό το περήφανο και πανέμορφο πουλί για να το χαιρόμαστε για πάντα εμείς και οι επόμενες γενιές και να ακούμε το κακάρισμα του να αντιλαλεί σε κάμπους και βουνά.

Text and photographs by George Konstantinou

The partridge is the most beautiful of Cyprus’s game birds, and its beauty has inspired many songwriters and poets.

In Cyprus, it can be found at every elevation, from coastal areas to the highest peaks of the Troodos Mountains.

Its common name is the Chukar Partridge and its scientific name is Alectoris chukar. Alectoris is the genus, and the species belongs to the family Phasianidae.

The genus Alectoris comprises eight species, but the Chukar Partridge is the only one found in Cyprus.

It feeds on a wide variety of foods, including seeds, fresh shoots, grasses, ripe fruit that has fallen from trees, and insects.

During summer, partridges usually search for food early in the morning and late in the afternoon. During the hottest hours of the day, they remain concealed beneath dense shrubs and foliage, seeking cool shelter. In winter, they move about and feed throughout the day.

At night, they usually roost in elevated places, such as hilltops and the tops of cliffs, where they can readily detect potential danger.

With the first faint light of dawn, they begin their familiar calling.

They are social birds and are usually encountered in coveys of between five and twenty individuals.

From February onwards, the birds are commonly seen in pairs as the egg-laying season approaches.

They lay between six and fifteen eggs in early spring. Their nests are constructed on the ground from a small quantity of dry grass and feathers and are concealed among dense vegetation or beneath shrubs.

During the breeding season, the birds establish territories. The male protects his territory and engages in fierce fights with other males that enter it.

Incubation lasts exactly 23 days. Within a few hours of hatching, the young partridge chicks are ready to follow their mother.

During the first weeks of their lives, the chicks require a high-protein diet for their development and feed almost exclusively on various insects.

Their mother can be observed scratching the ground to uncover insects for the chicks to eat.

The behaviour of the chicks and their mother when danger appears is particularly impressive.

The chicks scatter as though an explosion has occurred and disappear within fractions of a second. They hide somewhere nearby, blending perfectly with the grass and stones and becoming extremely difficult to detect. Meanwhile, the mother runs along the ground pretending to be injured and unable to fly. In this way, she encourages the predator to pursue her, allowing the chicks to escape.

At only one week old, the chicks are capable of making short flights when threatened.

The young remain with their parents until autumn. During winter, they go their separate ways in preparation for breeding the following spring.

The partridge has many enemies. The most significant is the fox, whose excessive population growth in recent years has become a serious problem. Foxes devour eggs and chicks because partridge nests are situated on the ground.

Young birds are also particularly vulnerable to birds of prey, snakes and rats.

Naturally, all these predators form part of the food chain, which helps maintain the balance of nature.

The harvesting of cereal crops causes considerable destruction to nests and chicks because it takes place during the birds’ breeding season. Partridges frequently choose to build their nests among cultivated crops.

Many people pick up partridge chicks or collect their eggs whenever they encounter them.

Poaching and failure to observe the permitted hunting bag limit during the hunting season are additional threats.

The training of hunting dogs in the countryside during the partridges’ breeding season has destructive consequences for their eggs and chicks, as well as for wildlife in general.

Severe weather conditions, including heavy rainfall and hailstorms, can sometimes cause extensive losses among the eggs and chicks of all bird species.

Let us respect and protect this proud and beautiful bird so that we and future generations may enjoy it forever and continue to hear its call echoing across our plains and mountains.