Below in English
Κείμενο George Konstantinou
Γενική περιγραφή
Η Uloborus plumipes Lucas, 1846 είναι μια μικρή αράχνη της οικογένειας Uloboridae. Το γνωστότερο αγγλικό κοινό της όνομα είναι Feather-legged lace weaver, το οποίο αναφέρεται στις χαρακτηριστικές πυκνές τούφες τριχών που διαθέτει στα μπροστινά της πόδια.
Η οικογένεια Uloboridae παρουσιάζει δύο ιδιαίτερα γνωρίσματα: τα μέλη της κατασκευάζουν ιστούς από ειδικό, εξαιρετικά λεπτό μετάξι και δεν διαθέτουν λειτουργικούς δηλητηριώδεις αδένες.
Ετυμολογία
Η επιστημονική ονομασία plumipes προέρχεται από τις λατινικές λέξεις pluma, που σημαίνει «φτερό», και pes, που σημαίνει «πόδι». Αναφέρεται στις πυκνές, φτερωτές τούφες τριχών που υπάρχουν κυρίως στις κνήμες του πρώτου ζεύγους ποδιών.
Μορφολογία
Το σώμα του θηλυκού έχει συνήθως μήκος περίπου 4–6 χιλιοστά, ενώ το αρσενικό είναι μικρότερο και λεπτότερο. Ο χρωματισμός παρουσιάζει μεγάλη ποικιλία και περιλαμβάνει αποχρώσεις του γκρίζου, του καφέ, του λευκού και του μαύρου.
Η κοιλιά είναι επιμήκης και μπορεί να φέρει μικρά εξογκώματα. Τα σχέδια και οι χρωματικές κηλίδες του σώματος βοηθούν την αράχνη να συγχέεται με ξερά φύλλα, μικρά κλαδιά και υπολείμματα που έχουν παγιδευτεί στον ιστό.
Το πιο χαρακτηριστικό γνώρισμα του είδους είναι οι πυκνές τούφες τριχών στα μπροστινά πόδια. Όταν η αράχνη παραμένει ακίνητη με τα πόδια τεντωμένα κατά μήκος του σώματός της, μοιάζει περισσότερο με ξερό φυτικό υπόλειμμα παρά με ζωντανό οργανισμό.
Το cribellum και το ιδιαίτερο μετάξι
Η Uloborus plumipes είναι cribellate αράχνη. Διαθέτει ένα εξειδικευμένο όργανο παραγωγής μεταξιού, το cribellum, το οποίο βρίσκεται μπροστά από τις νηματουργούς θηλές και φέρει χιλιάδες μικροσκοπικά ανοίγματα.
Από αυτά παράγονται πάρα πολλές εξαιρετικά λεπτές μεταξωτές ίνες. Η αράχνη τις χτενίζει με το calamistrum, μια σειρά ειδικών τριχών που βρίσκεται στα πίσω πόδια της. Με αυτόν τον τρόπο δημιουργείται ένα χνουδωτό και σύνθετο νήμα.
Τα νήματα αυτά δεν διαθέτουν τις εμφανείς κολλώδεις σταγόνες που συναντώνται στους ιστούς πολλών άλλων αραχνών. Τα μικρά έντομα συγκρατούνται επειδή οι εξαιρετικά λεπτές ίνες μπλέκονται στις τρίχες και στις ανωμαλίες της επιφάνειας του σώματός τους.
Κατασκευή του ιστού
Η αράχνη κατασκευάζει έναν μικρό, συνήθως οριζόντιο ή ελαφρώς κεκλιμένο κυκλικό ιστό. Στο κέντρο μπορεί να υπάρχει μια πυκνότερη λωρίδα μεταξιού, πάνω στην οποία καμουφλάρεται η αράχνη.
Παραμένει συνήθως κρεμασμένη ανάποδα στην κάτω πλευρά του ιστού, με τα μπροστινά και τα πίσω πόδια της ευθυγραμμισμένα. Λόγω του σχήματος και του χρωματισμού της μπορεί εύκολα να περάσει απαρατήρητη, ακόμη και όταν βρίσκεται εντελώς εκτεθειμένη.
Σύλληψη της λείας χωρίς δηλητήριο
Σε αντίθεση με τις περισσότερες αράχνες, η Uloborus plumipes δεν διαθέτει λειτουργικούς δηλητηριώδεις αδένες. Για τον λόγο αυτό βασίζεται σχεδόν αποκλειστικά στον ιστό της και στη γρήγορη περιτύλιξη της λείας.
Όταν ένα έντομο παγιδευτεί:
- Η αράχνη εντοπίζει τις δονήσεις στον ιστό.
- Πλησιάζει προσεκτικά τη λεία.
- Την τυλίγει γρήγορα με μεγάλη ποσότητα μεταξιού.
- Το σφιχτό περιτύλιγμα ακινητοποιεί και συμπιέζει το έντομο.
- Η αράχνη εφαρμόζει πεπτικά υγρά στους ιστούς του θηράματος.
- Απορροφά σταδιακά το υγροποιημένο περιεχόμενό του.
Διατροφή
Τρέφεται με μικρά ιπτάμενα έντομα, όπως μύγες, σκνίπες, κουνούπια, αλευρώδεις και άλλα αρθρόποδα που μπορούν να παγιδευτούν στον ιστό της.
Σε θερμοκήπια μπορεί να συμβάλλει στη μείωση ορισμένων μικρών εντόμων που προσβάλλουν τα φυτά. Ωστόσο, η παρουσία της από μόνη της δεν αποτελεί ολοκληρωμένη μέθοδο βιολογικής καταπολέμησης.
Βιότοπος και παρουσία στην Κύπρο
Στην Κύπρο μπορεί να βρεθεί σε:
- θάμνους και χαμηλή βλάστηση,
- ξερά κλαδιά,
- κήπους και αυλές,
- προστατευμένα σημεία κτηρίων,
- κάτω από στέγαστρα και προεξοχές,
- θερμοκήπια,
- φυτώρια και χώρους με γλάστρες.
Το θερμό μεσογειακό κλίμα της Κύπρου επιτρέπει στο είδος να ζει και σε υπαίθριους χώρους. Σε ψυχρότερες περιοχές της κεντρικής και βόρειας Ευρώπης συναντάται συχνότερα μέσα σε θερμοκήπια, φυτώρια και θερμαινόμενα κτήρια.
Γεωγραφική εξάπλωση
Το είδος απαντά στην Ευρώπη, στην Αφρική και σε περιοχές της δυτικής και νότιας Ασίας. Έχει επίσης μεταφερθεί από τον άνθρωπο και καταγραφεί σε ορισμένες χώρες εκτός της φυσικής περιοχής εξάπλωσής του, συνήθως μέσω της μεταφοράς φυτών.
Αναπαραγωγή
Το θηλυκό κατασκευάζει πεπλατυσμένους, καφέ και χάρτινης όψης ωόσακους, τους οποίους αναρτά στον ιστό. Το σχήμα και ο χρωματισμός τους μοιάζουν με ξερά φυτικά υπολείμματα και συμβάλλουν στην απόκρυψή τους.
Μετά την εκκόλαψη, οι μικρές αράχνες παραμένουν για μικρό χρονικό διάστημα κοντά στον ωόσακο και αργότερα διασκορπίζονται, κατασκευάζοντας τους δικούς τους μικρούς ιστούς.
Διάκριση από παρόμοια είδη
Η Uloborus plumipes μπορεί να συγχυσθεί με άλλα είδη του γένους Uloborus, ιδιαίτερα με την Uloborus walckenaerius. Οι εμφανείς φτερωτές τούφες στις κνήμες του πρώτου ζεύγους ποδιών αποτελούν χρήσιμο γνώρισμα αναγνώρισης της U. plumipes.
Παρά ταύτα, η ασφαλής αναγνώριση ενηλίκων ατόμων μπορεί να απαιτεί μικροσκοπική εξέταση των γεννητικών οργάνων. Η αναγνώριση νεαρών ατόμων αποκλειστικά από φωτογραφίες δεν είναι πάντοτε ασφαλής.
Σχέση με τον άνθρωπο
Η Uloborus plumipes είναι εντελώς ακίνδυνη για τον άνθρωπο. Δεν είναι επιθετική και δεν διαθέτει δηλητηριώδεις αδένες. Αν βρεθεί μέσα σε κατοικία, μπορεί να μεταφερθεί προσεκτικά μαζί με τον ιστό της σε ένα προστατευμένο σημείο του κήπου.
Η παρουσία της είναι ωφέλιμη, καθώς συλλαμβάνει πολλά μικρά έντομα και αποτελεί μέρος της φυσικής βιοποικιλότητας της περιοχής.
Φωτογραφικά στοιχεία
Φωτογραφήθηκε στην Παλλουριώτισσα στις 10 Απριλίου 2020 από τον Michael Hadjiconstantis.
Ταξινομική κατάταξη
- Βασίλειο: Animalia
- Φύλο: Arthropoda
- Υποφύλο: Chelicerata
- Κλάση: Arachnida
- Τάξη: Araneae
- Υπόταξη: Araneomorphae
- Υπεροικογένεια: Uloboroidea
- Οικογένεια: Uloboridae Thorell, 1869
- Γένος: Uloborus Latreille, 1806
- Είδος: Uloborus plumipes Lucas, 1846
- Αγγλικό κοινό όνομα: Feather-legged lace weaver
- Άλλα αγγλικά ονόματα: Featherleg spider, Garden centre spider
Πηγές
Feather-legged lace weaver – Uloborus plumipes Lucas, 1846 – Cribellate spider – Cyprus
Text by George Konstantinou
General description
Uloborus plumipes Lucas, 1846 is a small spider belonging to the family Uloboridae. Its best-known English common name is the feather-legged lace weaver, referring to the distinctive dense brushes of hairs on its front legs.
Members of the family Uloboridae possess two remarkable characteristics: they construct webs using extremely fine, specialised silk and they lack functional venom glands.
Etymology
The specific name plumipes is derived from the Latin words pluma, meaning “feather”, and pes, meaning “foot”. It refers to the dense, feather-like brushes of hairs found mainly on the tibiae of the first pair of legs.
Morphology
The female usually has a body length of approximately 4–6 millimetres, while the male is smaller and more slender. Its colouration is variable and includes shades of grey, brown, white and black.
The abdomen is elongated and may bear small humps. The patterns and patches on its body help the spider blend in with dry leaves, small twigs and plant debris caught in the web.
The most characteristic feature of the species is the presence of dense brushes of hairs on the front legs. When the spider remains motionless, with its legs extended along the body, it resembles a piece of dry plant material rather than a living animal.
The cribellum and its specialised silk
Uloborus plumipes is a cribellate spider. It possesses a specialised silk-producing plate called the cribellum, located in front of the spinnerets and covered with thousands of microscopic openings.
These openings produce a very large number of extremely fine silk fibres. The spider combs them with the calamistrum, a row of specialised hairs situated on its hind legs. This process produces a woolly and structurally complex thread.
The threads do not carry the conspicuous glue droplets found in the webs of many other spiders. Small insects are retained because the extremely fine fibres become entangled with the hairs and irregularities on the surface of their bodies.
Web construction
The spider constructs a small, usually horizontal or slightly inclined orb web. A denser band of silk may be present near the centre, helping to conceal the spider.
It normally hangs upside down beneath the centre of the web, with its front and hind legs aligned with its body. Because of its shape and colouration, it can easily remain unnoticed even when fully exposed.
Capturing prey without venom
Unlike most spiders, Uloborus plumipes lacks functional venom glands. It therefore depends almost entirely on its web and on rapidly wrapping its prey in silk.
When an insect becomes trapped:
- The spider detects its vibrations through the web.
- It approaches the prey carefully.
- It rapidly covers it with a large quantity of silk.
- The tight wrapping restrains and compresses the insect.
- The spider applies digestive fluids to the prey’s tissues.
- It gradually consumes the liquefied contents.
Diet
The species feeds on small flying insects, including flies, midges, mosquitoes, whiteflies and other arthropods that become trapped in its web.
In greenhouses it may contribute to reducing populations of certain small plant pests. Its presence alone, however, should not be regarded as a complete biological pest-control method.
Habitat and occurrence in Cyprus
In Cyprus it may be found on:
- shrubs and low vegetation,
- dry branches,
- gardens and courtyards,
- sheltered parts of buildings,
- beneath roofs and overhangs,
- greenhouses,
- plant nurseries and areas containing potted plants.
The warm Mediterranean climate of Cyprus allows the species to live outdoors. In the colder regions of central and northern Europe, it is more frequently associated with greenhouses, nurseries and heated buildings.
Geographical distribution
The species occurs in Europe, Africa and parts of western and southern Asia. It has also been transported by humans and recorded outside its natural range, frequently through the international movement of plants.
Reproduction
The female constructs flattened, brown, papery egg sacs and suspends them in the web. Their shape and colour resemble pieces of dry plant material, helping to conceal them.
After hatching, the young spiders remain close to the egg sac for a short period. They later disperse and construct their own miniature webs.
Identification and similar species
Uloborus plumipes may be confused with other members of the genus Uloborus, particularly Uloborus walckenaerius. The conspicuous feather-like brushes on the tibiae of the first pair of legs are a useful identification feature of U. plumipes.
Nevertheless, reliable identification of adult specimens may require microscopic examination of their reproductive structures. Juvenile spiders cannot always be identified safely from photographs alone.
Relationship with humans
Uloborus plumipes is entirely harmless to humans. It is not aggressive and possesses no venom glands. If found inside a house, it can be moved carefully, together with its web, to a sheltered place in the garden.
Its presence is beneficial because it captures numerous small insects and forms part of the natural biodiversity of the area.
Photographic record
Photographed at Pallouriotissa on 10 April 2020 by Michael Hadjiconstantis.
Classification
- Kingdom: Animalia
- Phylum: Arthropoda
- Subphylum: Chelicerata
- Class: Arachnida
- Order: Araneae
- Suborder: Araneomorphae
- Superfamily: Uloboroidea
- Family: Uloboridae Thorell, 1869
- Genus: Uloborus Latreille, 1806
- Species: Uloborus plumipes Lucas, 1846
- English common name: Feather-legged lace weaver
- Other English names: Featherleg spider, Garden centre spider
Sources
- World Spider Catalog – Uloborus plumipes
- Spiders of Europe – Uloborus plumipes
- GBIF – Uloborus plumipes
- Biodiversity of Cyprus – original record and photographs
No comments:
Post a Comment