Biodiversity of Cyprus by George Konstantinou: Glossus humanus (Linnaeus, 1758) – Fossils from various localities in Nicosia District – Απολιθώματα Glossus humanus από διάφορες περιοχές της επαρχίας Λευκωσίας

See also

All about Cyprus - Όλα για την Κύπρο

.Photos Nicosia by George Konstantinou

Below in English

Κείμενο και φωτογραφίες: Γιώργος Κωνσταντίνου – διάφορες περιοχές της επαρχίας Λευκωσίας, Κύπρος.

Τα απολιθώματα που παρουσιάζονται εδώ βρέθηκαν από τον Γιώργο Κωνσταντίνου και τη Φανή Κωνσταντίνου σε διάφορες περιοχές της επαρχίας Λευκωσίας και αποδίδονται στο θαλάσσιο δίθυρο Glossus humanus (Linnaeus, 1758).

Το Glossus humanus είναι ένα ιδιαίτερα χαρακτηριστικό δίθυρο, γνωστό στα αγγλικά ως oxheart clam, εξαιτίας του καρδιόσχημου περιγράμματος που σχηματίζουν οι δύο θυρίδες όταν το κέλυφος παρατηρείται από το πλάι.

Περιγραφή

Το κέλυφος του Glossus humanus είναι παχύ, συμπαγές και έντονα διογκωμένο, με σχεδόν κυκλικό έως καρδιόσχημο περίγραμμα. Οι κορυφές είναι έντονες και παρουσιάζουν χαρακτηριστική σπειροειδή καμπυλότητα. Το είδος μπορεί να αποκτήσει σχετικά μεγάλο μέγεθος, με τα συνήθη ενήλικα κελύφη να είναι αρκετών εκατοστών.

Το χαρακτηριστικό σχήμα του κελύφους εξηγεί και την ονομασία humanus: το είδος περιγράφηκε αρχικά από τον Linnaeus το 1758 ως Cardium humanum. Σήμερα το αποδεκτό όνομα είναι Glossus humanus (Linnaeus, 1758).

Ενδιαίτημα και βιολογία

Το Glossus humanus είναι θαλάσσιο δίθυρο που ζει θαμμένο σε λεπτόκοκκα λασπώδη ή αμμολασπώδη υποστρώματα. Τρέφεται φιλτράροντας από το νερό μικροσκοπικό οργανικό υλικό και φυτοπλαγκτόν.

Η σύγχρονη εξάπλωσή του περιλαμβάνει τον ανατολικό Ατλαντικό και τη Μεσόγειο Θάλασσα. Το είδος περιλαμβάνεται επίσης στον σύγχρονο κατάλογο των θαλάσσιων κοχυλιών της Κύπρου.

Απολιθωματολογικό αρχείο

Το Glossus humanus έχει μακρά ιστορία στη Μεσόγειο και στον ανατολικό Ατλαντικό. Παλαιοντολογικές και σκληροχρονολογικές μελέτες αναφέρουν παρουσία του είδους τουλάχιστον από το Μέσο Μειόκαινο, ενώ είναι επίσης γνωστό από πλειοκαινικές αποθέσεις της Ευρώπης.

Η παρουσία του τόσο στο απολιθωματολογικό αρχείο όσο και στη σημερινή θαλάσσια πανίδα αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα είδους με πολύ μεγάλη γεωλογική διάρκεια.

Τα ευρήματα από την επαρχία Λευκωσίας

Τα συγκεκριμένα απολιθώματα προέρχονται από διαφορετικές περιοχές της επαρχίας Λευκωσίας. Επειδή δεν προέρχονται όλα από μία συγκεκριμένη θέση και έναν επιβεβαιωμένο στρωματογραφικό ορίζοντα, δεν είναι σωστό να θεωρηθεί ότι έχουν όλα την ίδια ακριβώς γεωλογική ηλικία.

Η ταυτοποίησή τους ως Glossus humanus είναι συμβατή με το γνωστό απολιθωματολογικό αρχείο του είδους στη Μεσόγειο. Για ακριβέστερη χρονολόγηση κάθε ευρήματος απαιτείται η γεωλογική και στρωματογραφική τεκμηρίωση της αντίστοιχης θέσης.

Ταξινόμηση

Βασίλειο: Animalia
Φύλο: Mollusca
Κλάση: Bivalvia
Υποκλάση: Autobranchia
Υποκλάδος: Heteroconchia – Euheterodonta
Τάξη: Venerida
Υπεροικογένεια: Glossoidea
Οικογένεια: Glossidae
Γένος: Glossus Poli, 1795
Είδος: Glossus humanus (Linnaeus, 1758)
Αρχικός συνδυασμός: Cardium humanum Linnaeus, 1758
Τοποθεσίες: διάφορες περιοχές της επαρχίας Λευκωσίας, Κύπρος
Συλλέκτες: Γιώργος Κωνσταντίνου και Φανή Κωνσταντίνου

Πηγές

Biodiversity of Cyprus by George Konstantinou – Glossus humanus fossil – Cyprus

PESI – Glossus humanus (Linnaeus, 1758)

The Conchological Society of Great Britain and Ireland – Glossus humanus

Biodiversity of Cyprus by George Konstantinou – List of seashells of Cyprus

TEXT AND PHOTOS: GEORGE KONSTANTINOU – VARIOUS LOCALITIES IN NICOSIA DISTRICT, CYPRUS.

The fossils presented here were found by George Konstantinou and Fani Konstantinou at various localities in Nicosia District and are attributed to the marine bivalve Glossus humanus (Linnaeus, 1758).

Glossus humanus is a distinctive bivalve commonly known as the oxheart clam, a name derived from the heart-shaped outline formed by the two valves when the shell is viewed from the side.

Description

The shell of Glossus humanus is thick, solid and strongly inflated, with an almost circular to heart-shaped outline. The prominent beaks show a characteristic spiral curvature. The species can reach a relatively large size, with adult shells commonly measuring several centimetres.

The characteristic shell shape also explains the specific name humanus. Linnaeus originally described the species in 1758 as Cardium humanum. Its currently accepted name is Glossus humanus (Linnaeus, 1758).

Habitat and biology

Glossus humanus is a marine bivalve that lives buried in fine muddy or sandy-mud substrates. It is a filter feeder, obtaining microscopic organic material and phytoplankton from the surrounding water.

Its modern distribution includes the eastern Atlantic and the Mediterranean Sea. The species is also included in the modern checklist of marine shells recorded from Cyprus.

Fossil record

Glossus humanus has a long history in the Mediterranean and eastern Atlantic. Palaeontological and sclerochronological research reports the species from at least the Middle Miocene, and it is also documented from European Pliocene deposits.

Its occurrence in both the fossil record and the modern marine fauna makes it a notable example of a species with a very long geological history.

The fossils from Nicosia District

These fossils were collected from different localities in Nicosia District. As they do not all originate from a single locality and a confirmed stratigraphic horizon, they should not automatically be considered to be of exactly the same geological age.

Their identification as Glossus humanus is consistent with the known Mediterranean fossil record of the species. More precise dating of each occurrence would require geological and stratigraphic information from its individual collecting locality.

Classification

Kingdom: Animalia
Phylum: Mollusca
Class: Bivalvia
Subclass: Autobranchia
Clade: Heteroconchia – Euheterodonta
Order: Venerida
Superfamily: Glossoidea
Family: Glossidae
Genus: Glossus Poli, 1795
Species: Glossus humanus (Linnaeus, 1758)
Original combination: Cardium humanum Linnaeus, 1758
Localities: various localities in Nicosia District, Cyprus
Collectors: George Konstantinou and Fani Konstantinou